จีนประกาศนโยบายบุกเบิกเส้นทางสายไหมขั้วโลก

รัฐบาลจีนออกเอกสารว่าด้วยนโยบายบุกเบิกเส้นทางเดินเรือใหม่ในแถบอาร์กติกอย่างเป็นทางการ โดยเตรียมเข้าใช้ประโยชน์จากเส้นทางใหม่ที่เกิดขึ้นในทะเลเหนือ หลังโลกร้อนจนแผ่นน้ำแข็งแถบขั้วโลกละลายและเปิดทางให้การสัญจรไปมาระหว่างเอเชีย-ยุโรป ง่ายดายขึ้น

เส้นทางเดินเรือดังกล่าวซึ่งอาจเรียกได้ว่าเป็น "เส้นทางสายไหมขั้วโลก" คือส่วนหนึ่งของโครงการหนึ่งแถบหนึ่งเส้นทาง (One Belt One Road) ซึ่งประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ของจีนได้ประกาศทุ่มงบประมาณ 1 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ในการก่อสร้างโครงสร้างพื้นฐานเช่นท่าเรือ ถนน และทางรถไฟในภูมิภาคยูเรเชีย เพื่อเชื่อมต่อเส้นทางการค้านานาชาติที่มีจีนเป็นศูนย์กลาง

เอกสารแถลงนโยบายของจีนระบุว่า จีนหวังจะทำงานร่วมกับทุกฝ่าย โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับรัสเซียและประเทศในแถบอาร์กติกเพื่อสร้าง "เส้นทางสายไหมขั้วโลก" ด้วยการพัฒนาเส้นทางเดินเรือขนส่งสินค้าในภูมิภาคดังกล่าว รัฐบาลจีนยังเน้นว่าจะต้องมีการรับประกันสิทธิของทุกประเทศในการเข้าถึงและใช้เส้นทางเดินเรือใหม่นี้ด้วย

เมื่อเดือนสิงหาคมปีที่แล้ว เรือบรรทุกน้ำมันของรัสเซียสามารถเดินทางข้ามทะเลเหนือจากนอร์เวย์ไปยังเกาหลีใต้ โดยไม่ต้องใช้เรือตัดน้ำแข็งแล่นนำได้เป็นครั้งแรก เนื่องจากอุณหภูมิที่เพิ่มสูงขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศโลก ทำให้แผ่นน้ำแข็งในแถบขั้วโลกเริ่มละลายและอ่อนตัวลง จนเรือที่ออกแบบมาเป็นพิเศษสามารถแล่นผ่านไปได้โดยไม่ต้องใช้เรือตัดน้ำแข็งช่วย

สภาพการณ์ดังกล่าวทำให้จีนคาดว่า การเปลี่ยนมาใช้เส้นทางเดินเรือใหม่ในทิศตะวันออกเฉียงเหนือผ่านแถบอาร์กติก จะช่วยย่นระยะเวลาเดินทางระหว่างเอเชีย-ยุโรปลงได้มากกว่าการแล่นเรือผ่านคลองสุเอซหรือคลองปานามา เช่น การเดินเรือจากจีนไปยังเมืองท่ารอตเทอร์ดามของเนเธอร์แลนด์ที่เคยกินเวลาถึง 48 วัน จะใช้เวลาลดลงกว่าครึ่งหนึ่งจนเหลือเพียง 20 วันเท่านั้น

เอกสารแถลงนโยบายดังกล่าวยังระบุว่า จีนมีความสนใจในทรัพยากรธรรมชาติแถบอาร์กติก เช่นน้ำมัน แร่ธาตุ ก๊าซธรรมชาติ รวมทั้งการทำประมง ทั้งยังส่งเสริมให้เอกชนเข้าร่วมลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานรวมทั้งทดลองเดินเรือในแถบอาร์กติกด้วย

อย่างไรก็ดี นายข่งช่วนโย่ว รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงต่างประเทศจีน บอกกับสำนักข่าวรอยเตอร์ว่า นานาประเทศไม่ควรจะต้องกังวลว่าจีนจะเข้าไปกอบโกยทรัพยากรธรรมชาติและทำลายสิ่งแวดล้อมในแถบอาร์กติก เพราะมีความตั้งใจจะพัฒนาภูมิภาคดังกล่าวโดยร่วมมือกันกับชาติอื่น ๆ อยู่แล้ว