05/12/2021

An NowodhowSunday 5 November 2021Dohajydh da, ha dynnargh dhe dhyllans a’n seythen ma ‘An Nowodhow’ war BBC Radyo Kernow.*Ughradhans tri hans deg warn ugens milyon peuns a fordh bras yn Kernow re dhrehedhas nebes merkyers hag usi owth omshapya, dell re leveris displegyoryon.An ragdres A30 Chi war Donn dhe Growsfordh Bowdir a wra ughradha rann an fordh chif dre Gernow dhe dhiwfordh.Fordhow Meur Kenedhlek a leveris bos istremenva furvys kyns y’n dor dhe benn Chi war Donn a’n ughradh eth poynt seyth mildir y hirder.Maynorieth an governans a leveris an strethur, hag a vydh kowlwrys diwettha y’n vledhen a dheu gans kowethyans drehevel Keltbray, dhe brovia treusva salow rag kerdhoryon, diwrosoryon ha marghogyon yn-dann an dhiwfordh nowydh.An ragdres kowal yw towlys dhe vos ygor rag daromres kyns penn diw vil tri warn ugens. Y hwra komprehendya diwfordh deg mildir ha tri ugens pub our, ha tri fordh dibarth dew nivel.Fordhow Meur Kenedhlek a leveris bos an fordh drehevys dhe wellhe an salowder ha’n trestadowder a viajys, ha re beu desinys dhe dhifres an gerghynnedh.Y leveris y fydh avel rann a’n ober na, tredhek warn ugens a dreusvaow lieseghen drehevys dhe “weres bywvaow ha viajys enevales kepar ha dowrgeun, broghes, eskelli kroghen, ha kramviles.”Y keworras, y hwra dalleth y’n vledhen nowydh ynwedh ober ynstallya pons nowydh ogas dhe’n Hel, kyns distruans pons koth Tolgroggan.Dyghtyores Fordhow Meur Kenedhlek Dominika Mackiewicz a leveris bos gwellhe an A30 “kamm yn-rag a vri war-tu ha gwellhe erbysiedh Kernow” awos y vos an “diwettha rann gesys a unnfordh war A30 yntra Kammbron ha’n M5 dhe Garesk.”Y keworras hi, “yn despit dhe’n pandemyk, an hyns nowydh dhe vos owth omfurvya.”An A30 owth eksistya yw hwath ygor hag ow pos drehevys an ragdres ryb tenewen, gans dyghtyans daromres ha finwethow tooth yn le dhe dylleryow drehevyans posek.*A-dro dhe naw kollell ha seyth ugens re beu res dhe Greslu Kernow ha Dewnens dres amnesti unn seythen.Yth esa kellylli byghan pocket, taklow afinus ha kellylli kegin komprehendys yn traow omres yntra pymthegves hag unnegves warn ugens a vis Du.An lu a wodhva gras dhe gemenethow rag aga dros dhe sodhvaow kreslu dres Kernow ha Dewnens.Scott Bradley, Hwithrer Helerghyas Chif a leveris “pub kollell ystynnys dhyn a styr bos unn le anedha war an stretow.”Sodhogyon a leveris y fydh arvow oll distruys.Dres an seythen, an lu a leveris y worthebis dhe gedhlow a-dro dhe dhrogober kollell, gul hwithransow hedhi, hag omgemeres kesober gans nebes gwerthjiow, bagasow kemeneth ha skolyow.*Moy es kans govyn re beu degemerys dhyworth ranndiryow yn Kernow hag a vynnsa kavos finwethow tooth lehes dhe ugens mildir pub our, re leveris konselor.Philip Desmonde, esel kabinet Konsel Kernow rag karyans, a gedhlas metyans konsel re dhegemersens a-dro dhe ‘dheg govyn ha hwegh ugens rag kwartronys ugens mildir pub our’.Y leveris y varyons yntra fordhow unnik dhe dreveglosow kowal.An konselor re leveris y hwra an chanj gwellhe ynwedh an salowder ha’n kerghynnedh rag anedhysi.An konsel seulabrys re dhalathas ober war dowl arbrovel may fydh ordenys unn ragdres warn ugens, herwydh Gonis Derivas Gwerinieth Leel.Mester Desmonde a leveris an re ma dhe gomprehendya ystynansow dhe barthow ugens mildir pub our, finwethow nowydh ow varya ha kwartronys finweth tooth.An kynsa towlow yw gwaytys dhe vos komendys yn misyow Me ha Metheven diw vil dew warn ugens.*Ha wortiwedh, yma nebes diwottiow yn Kernow ow profya diwosow dialkohol heb kost dhe lewyoryon henwys, avel rann a gaskyrgh dhe hedhi lewya medhow Nadelik.Moy es deg ha pymp ugens tylleryow re sinas orth Kaskyrgh “Lift Legends” gans luyow Dorset ha Dewnens ha Kernow.An towl a wra resek a Galan Kevardhu dhe Galan Genver.Sodhogyon a leveris keffrys y fydhons ow pysi lewyoryon, gogrysys a offens daromres ow movya, a gemeres prov anal.Wosa prenans a’ga hynsa diwes dialkohol, lewyoryon a yll degemeres tokyn dhe gavos aga nessa heb kost, dhe dylleryow ow kemeres rann, y leveris kreslu.Sodhogyon a leveris y vos ‘nesans arnowydh dhe’n kaskyrgh Nadelik bledhynnyek.”Kreslu a leveris y fydhons i ow kwruthyl checkyans tyller stag ledys dre boll, keffrys hag omworra gans motorydhyon a-dro dhe’n peryllyow a’ga esedh-lewya wosa diwes.*Yth esowgh hwi ow koslowes orth ‘An Nowodhow’ war BBC Radyo Kernow. An dowlen an seythen ma a veu skrifys genev vy Duncan McIntosh. An bennskrifores o Julia Wass. Bys dy’Sul nessa, dohajydh da dhywgh hwi oll.