Trump sugeruje związek między autyzmem a paracetamolem, mimo braku dowodów

Prezydent USA Donald Trump oświadczył, że wkrótce lekarze w Stanach Zjednoczonych otrzymają zalecenie, by nie przepisywać kobietom w ciąży leku przeciwbólowego Tylenol, powołując się na kontrowersyjny związek między jego stosowaniem a autyzmem.

Prezydent USA oświadczył w poniedziałek, że zażywanie Tylenolu, znanego gdzie indziej jako paracetamol, „nie jest dobre" i że kobiety w ciąży powinny „walczyć zaciekle", aby stosować go wyłącznie w przypadku wysokiej gorączki.

Producent Tylenolu i eksperci medyczni zdecydowanie odpierają te zarzuty, a niektórzy nazywają komentarze prezydenta niebezpiecznymi.

Urzędnicy ds. zdrowia w Wielkiej Brytanii podkreślili, że paracetamol pozostaje najbezpieczniejszym środkiem przeciwbólowym dostępnym dla kobiet w ciąży.

Urzędnicy ds. zdrowia w Wielkiej Brytanii podkreślili, że paracetamol pozostaje najbezpieczniejszym środkiem przeciwbólowym dostępnym dla kobiet w ciąży.

Tylenol to popularna marka leków przeciwbólowych sprzedawanych w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie i niektórych innych krajach. Jego aktywnym składnikiem jest acetaminofen, poza Ameryką Północną znany jako paracetamol.

W oświadczeniu dla BBC, producent Tylenolu Kenvue stwierdził, że nauka wyraźnie pokazuje, że przyjmowanie acetaminofenu nie powoduje autyzmu.

"Zdecydowanie nie zgadzamy się z jakąkolwiek sugestią, że jest inaczej i jesteśmy głęboko zaniepokojeni zagrożeniem dla zdrowia przyszłych matek".

Acetaminofen jest najbezpieczniejszym środkiem przeciwbólowym dla kobiet w ciąży, a bez niego kobiety stają przed niebezpiecznym wyborem między cierpieniem z powodu gorączki a stosowaniem bardziej ryzykownych alternatyw.

Słowa Trumpa padły w Gabinecie Owalnym, w obecności sekretarza zdrowia Roberta F. Kennedy'ego Jr., który zapowiedział, że Agencja Żywności i Leków (FDA) wyda lekarzom zawiadomienie dotyczące, jak to określił, potencjalnego ryzyka przyjmowania Tylenolu w czasie ciąży.

Kennedy powiedział również, że FDA rozpocznie również proces inicjowania zmiany etykiety bezpieczeństwa leku i rozpocznie kampanię zdrowia publicznego w celu szerzenia świadomości.

Dodał, że FDA wkrótce zatwierdzi leukoworynę, kilkudziesięcioletni lek tradycyjnie stosowany w celu ochrony pacjentów chorych na raka przed toksycznością chemioterapii, do stosowania w leczeniu dzieci z autyzmem.

Komisarz FDA Marty Makary powiedział, że zatwierdzenie będzie oparte na badaniach, które sugerują, że lek może pomóc dzieciom z autyzmem, które mają niedobór kwasu foliowego (formy witaminy B) poprawić ich komunikację werbalną.

Naukowcy ostrzegają jednak, że nauka jest wciąż na bardzo wczesnym etapie i potrzeba więcej pracy, zanim będzie można wyciągnąć jakiekolwiek wiążące wnioski.

Autism Science Foundation, amerykańska organizacja charytatywna, stwierdziła, że niski poziom kwasu foliowego we wczesnym okresie ciąży został powiązany w niektórych badaniach ze zwiększonym ryzykiem autyzmu u dzieci, choć wyniki nie są wiążące.

Badania przeprowadzone w Norwegii, Stanach Zjednoczonych i Izraelu wykazały, że matki, które przyjmowały suplementy kwasu foliowego około poczęcia, miały dzieci z 30-70% niższym prawdopodobieństwem autyzmu. Inne badania nie wykazały jednak znaczącego związku.

Organizacja charytatywna stwierdziła, że sugestia, iż folian może złagodzić niektóre objawy, pochodzi z badań leukoworyny, znanej również jako kwas folinowy.

Niektóre badania wykazały, że w przeciwieństwie do zwykłego kwasu foliowego, kwas folinowy może łatwiej przekraczać barierę krew-mózg i uzupełniać niedobory tej witaminy.

Przeprowadzono cztery małe, randomizowane badania, wszystkie z wykorzystaniem różnych dawek i pomiarów skuteczności. W jednym z nich, z 2016 r., przebadano 48 autystycznych dzieci w USA i stwierdzono poprawę komunikacji werbalnej w porównaniu z placebo.

W kwietniu Kennedy zobowiązał się do "masowych testów i badań" w celu ustalenia przyczyny autyzmu w ciągu pięciu miesięcy.

W poniedziałek Trump nazwał wzrost liczby zgłaszanych przypadków autyzmu "strasznym kryzysem" i kwestią, która budzi w nim "bardzo silne uczucia".

Eksperci ostrzegają jednak, że znalezienie przyczyn autyzmu - złożonego zespołu [przyp.red. cech neurorozwojowych] badanego od dziesięcioleci - nie będzie proste.

Naukowcy powszechnie uważają, że nie ma jednej przyczyny autyzmu, który jest wynikiem złożonej mieszanki czynników genetycznych i środowiskowych.

Dr Steven Fleischman, prezes American College of Obstetricians and Gynecologists (Amerykańskiego Kolegium Położników i Ginekologów), powiedział w oświadczeniu, że poniedziałkowe oświadczenie "nie jest poparte pełnymi dowodami naukowymi i niebezpiecznie upraszcza wiele złożonych przyczyn problemów neurologicznych u dzieci".

Wiodąca grupa profesjonalistów medycznych stwierdziła, że lekarze w całym kraju konsekwentnie identyfikują Tylenol jako jeden z jedynych bezpiecznych środków przeciwbólowych dla kobiet w ciąży.

"Badania, które zostały przeprowadzone w przeszłości, nie wykazują wyraźnych dowodów potwierdzających bezpośredni związek między ostrożnym stosowaniem acetaminofenu w dowolnym trymestrze ciąży a problemami rozwojowymi płodu," stwierdziła grupa.

Lek ten jest zalecany przez inne główne grupy medyczne, a także rządy na całym świecie.

W sierpniu przegląd badań prowadzonych przez dziekana Chan School of Public Health University of Harvard wykazał, że dzieci mogą być bardziej narażone na rozwój autyzmu i innych zaburzeń neurorozwojowych, gdy są narażone na działanie Tylenolu w czasie ciąży.

Naukowcy argumentowali, że należy podjąć pewne kroki w celu ograniczenia stosowania leku, ale stwierdzili, że jest on nadal istotny w leczeniu gorączki i bólu matek, co może mieć również negatywne skutki dla dzieci.

Jednak inne badanie, opublikowane w 2024 r., nie wykazało związku między stosowaniem Tylenolu, a autyzmem.

Badanie przeprowadzono na próbie populacyjnej 2,4 mln dzieci urodzonych w Szwecji w latach 1995-2019. Około 7,5% z nich było narażonych na działanie acetaminofenu w czasie ciąży.

Porównując wskaźniki autyzmu między osobami narażonymi a tymi, które nie były narażone, a także porównując rodzeństwo, które dzieliło genetykę, badanie wykazało, że nie było zwiększonego ryzyka autyzmu, ADHD lub niepełnosprawności intelektualnej, które można ostatecznie powiązać z acetaminofenem.

"Nie ma solidnych dowodów ani przekonujących badań sugerujących, że istnieje jakikolwiek związek przyczynowy," powiedziała Monique Botha, profesor psychologii społecznej i rozwojowej na Uniwersytecie Durham.

Dr Botha dodał, że środki przeciwbólowe dla kobiet w ciąży są "żałośnie niewystarczające", a Tylenol jest jedną z jedynych bezpiecznych opcji dla populacji.

Według amerykańskiego Centrum Kontroli i Zapobiegania Chorobom (CDC), od 2000 r. liczba diagnoz autyzmu gwałtownie wzrosła, a do 2020 r. wskaźnik wśród 8-latków osiągnął 2,77%.

Naukowcy przypisują przynajmniej część tego wzrostu zwiększonej świadomości na temat autyzmu i rozszerzającej się definicji tego zaburzenia. Naukowcy badają również czynniki środowiskowe.

W przeszłości Kennedy przedstawiał obalone teorie na temat rosnących wskaźników autyzmu, obwiniając szczepionki pomimo braku dowodów.

Ten tekst został napisany i sprawdzony przez naszych dziennikarzy, używając przy tłumaczeniu narzędzi AI, jako część projektu pilotażowego.

Edycja: Kamila Koronska