مت مک گرت گزارشگر محیط زیست بی بی سی از کنفرانس بالی

	تظاهرات درباره گرمایش زمین - توافق بر سر پیمانی که باید جایگزین کیوتو شود، کار آسانی نبوده است

کیوتو، با این که آمریکا آن را نپذیرفته، طبق جدول زمانی که در آن تعیین شده پیش رفته است. اما این پیمان در سال 2012 منقضی می شود و توافق بر سر پیمانی که باید جایگزین آن شود، کار آسانی نبوده است.

پروتکل کیوتو طی دو سال مذاکره به ثمر رسید اما هشت سال دیگر طول کشید تا تعداد کشورهای تائید کننده آن به حد نصاب برسد و جنبه اجرایی پیدا کند.

در کل اهداف قید شده در این پیمان محافظه کارانه بوده است چون از 36 کشور صنعتی جهان خواسته تا سال 2012 گازهای گلخانه ای تولیدی خود را به طور میانگین به پنج درصد پایین تر از میزان تولید شده در سال 1990 برسانند. بنا به آخرین ارزیابی ها، کشورهای عضو کیوتو احتمالا تا موعد مقرر دو برابر این میزان، تولید گازهای گلخانه ای خود را کاهش داده اند.

اما دنیا از سال 1997 حالت ایستا نداشته و در این یک دهه خیلی تغییر کرده است. در این مدت دمای کره زمین به میزان دو دهم درجه سانتیگراد افزایش داشته است؛ تغییری که گفته می شود موجب خشکسالی و جاری شدن سیل در بسیاری از نقاط جهان شده است. همچنین در این مدت چین به بزرگترین تولید کننده دی اکسید کربن (اصلی ترین گاز گلخانه ای) تبدیل شده است.

	پس از موافقت اخیر استرالیا با کیوتو، آمریکا تنها کشور صنعتی جهان است که این پیمان را نپذیرفته است

مشکلات سیاسی که معمولا برای رسیدن به یک توافق بین المللی وجود دارد نسبت به زمانی که کیوتو مطرح شد (سال 1997)، نه تنها کمتر نشده بلکه بیشتر نیز شده است. در کنفرانس بالی میان کشورهای صنعتی و در حال توسعه در مورد ماهیت و حد و حدود کاهش تولید دی اکسید کربن بعد از انقضای کیوتو، بحث و جدل داغی در جریان بوده است. این بحث و جدل تا کنون مانع از پیشبرد تلاش ها برای تنظیم یک توافق جایگزین کیوتو شده است.

به گفته مایکل زومیت کوتاجار، از مقامات سازمان ملل متحد که کمک کرد تا پروتکل کیوتو به ثمر برسد، مذاکره کنندگان امروز در بالی به ابزار متنوع تری برای مقابله با تولید گازهای گلخانه ای نیاز دارند.

وی می گوید: "وقتی من در ماه دسامبر 1997 گزارشم را به کوفی عنان، دبیرکل وقت سازمان ملل، ارائه کردم، گفتم این سند در تمام مدت حیات این سازمان، مهمترین توافق اقتصادی بین المللی بوده که با حمایت سازمان ملل اعلام شده است. اما برای عملی شدن این توافق، حمایت مالی بیشتر از سوی دولت ها و موسسات نیاز است."

در حالی که احتمالا پول به تنهایی ضامن پیشرفت در مذاکرات بالی نخواهد بود، در کل همه شرکت کنندگان متفق القولند که برای مقابله با بدترین تاثیرات تغییر آب و هوا بر کره زمین، پیمانی مشابه کیوتو کافی نخواهد بود.