گازهای ناشی از مصرف سوختهای فسيلی عامل اصلی گرمايش زمين شناخته شده است

اين پژوهش می گويد که دوره کنونی گرمايش در مناطق شمالی زمين، هم از لحاظ استمرار و هم گستردگی از قرن نهم تاکنون بی سابقه است.

محققان در نشريه "ساينس" نوشتند که تفاوت اين دوره گرمايش -که از اواخر قرن بيستم آغاز شده- با دوره های قبلی افزايش چشمگير دما اين است که نواحی مختلف همزمان اين افزايش را تجربه کرده اند.

دانشمندان دانشگاه انگليای شرقی شواهد خود را از نمونه های يخی، حلقه های سطح مقطع درختان و فسيل صدف ها از نقاط فاصله داری مانند آمريکای شمالی، اسکانديناوی و سيبری به دست آوردند.

آنها همچنين از دفترهای خاطرات به جا مانده از قرون وسطی و شروح شاهدان از پديده های خارق العاده آب و هوايی طی قرون استفاده کردند.

ميانگين دمای زمين طی چند دهه گذشته با سرعت زياد سير صعودی طی کرده و به گفته دانشمندان طی 140 سال گذشته که ثبت دما به گونه ای قابل اعتماد انجام شده، هيچ سالی در نيمکره شمالی به اندازه 2005 گرم نبوده است

پژوهشگران استدلال می کنند که تحليل های تازه در اين مطالعه حتی از مطالعات قبلی که به نتايج مشابهی رسيده بود واضح تر است. مطالعات قبلی به خاطر آنچه کاستی های فنی خوانده می شد مورد عيبجويی منتقدان بود.

ميانگين دمای زمين طی چند دهه گذشته با سرعت زياد سير صعودی طی کرده و به گفته دانشمندان طی 140 سال گذشته که ثبت دما به گونه ای قابل اعتماد انجام شده، هيچ سالی در نيمکره شمالی به اندازه 2005 گرم نبوده است.

اما دانشمندان پيش از آنکه بتوانند اين پديده را گردن فعاليت های انسانی بياندازند بايد مطمئن شوند که اين وضع در طول تاريخ غيرعادی است.

پژوهشگران قبلا گفته اند که قرن بيستم از لحاظ گرما - دست کم در نيمکره شمالی - نسبت به هزار سال گذشته بی سابقه بوده است و اين نتيجه گيری در ارزيابی بين المللی 2001 از تغييرات جوی آمده بود.

به گفته رولاند پيز، خبرنگار علمی بی بی سی، اما منتقدان که پيام آنها از سوی محافل گسترده ای از جمله کاخ سفيد منعکس می شد آن ادعا را قبول نداشتند و به دوره های گرمايش شديد در برخی نواحی در قرون وسطی اشاره می کردند.

هرچند در گذشته دوره های منقطع و پراکنده گرمايش وجود داشته، تنها در اواخر قرن بيستم است که نواحی مختلف سراسر نيمکره همزمان داغتر شده اند پژوهشگران دانشگاه انگليای شرقی

اما مطالعه تازه درصدد برآمده مستقيما به اين انتقادها پاسخ گويد و الگوهای منطقه ای دما طی هزار سال گذشته را زير نظر گرفته است.

اين گزارش نتيجه گيری می کند که هرچند در گذشته دوره های منقطع و پراکنده گرمايش وجود داشته، تنها در اواخر قرن بيستم است که نواحی مختلف سراسر نيمکره همزمان داغتر شده اند.

به گفته خبرنگار ما اين تحليل همچنين از لحاظ آماری ساده تر از مطالعات قبلی است و برای طرح اين اتهام که اشتباهات محاسباتی و رياضی باعث ايجاد تصويری غلط از آب و هوا شده جايی باقی نمی گذارد.

نحوه انجام مطالعه

تيموتی اوزبورن و کيت بريفا از دانشگاه انگليای شرقی اندازه گيری های دما از 1856 به اين سو را تحليل کردند تا ابعاد جغرافيايی گرمايش اخير را تعيين کنند.

	دانشمندان گفته اند که سال 2005 از لحاظ گرما در 140 سال گذشته بی سابقه بوده است

آنها سپس اين داده ها را با شواهدی که گاه به سال 800 ميلادی بازمی گردد مقايسه کردند.

تحليل ها مويد افزايش شديد دما در نيمکره شمالی در دو دوره در فاصله سال های 890 تا 1170 (به اصطلاح "عصر گرمای قرون ميانی") و دوره بسيار سردتر از 1580 تا 1850 (موسوم به "عصر يخ کوچک") بود.

با اين حال پژوهشگران نشان دادند که دوره کنونی گرما حاکی از گسترده ترين تغيير دما از قرن نهم تاکنون است.

تيموتی اوزبورن به بی بی سی گفت: "صد سال گذشته از هر دو مورد قبلی (عصر گرمای قرون ميانی و عصر يخ کوچک) چشمگيرتر است."

نتايج اين مطالعه ممکن است در ارزيابی بعدی بين المللی که قرار است سال آينده منتشر شود گنجانده شود.

ارزيابی بين المللی قبلی می گفت که "احتمال دارد" ميانگين دما در دهه 1990 بالاترين حد در هزاره گذشته بوده باشد.

خبرنگار ما رولاند پيز می گويد پرسش مهم سياسی اين است که آيا هيات علمی مسئول اين ارزيابی در گزارش آتی خود به جای "احتمالا" از عبارت "به احتمال زياد" استفاده خواهد کرد يا خير که در آن صورت مساله را برای اکثر ناظران فراتر از هرگونه بحث و مشاجره قرار خواهد داد.