پرویز کامیاب دفتر بی بی سی، واشنگتن

	ناوگان هواپيماهای مسافربری ايران کهنه شده است

وزارت خارجه آمریکا روز سه شنبه با صدور بیانیه ای اعلام کرد که از وزارت خزانه داری این کشور خواسته است مجوز لازم برای تامین قطعات یدکی هواپیماهای مسافربری ایران را صادر کند.

این اقدام وزارت خارجه آمریکا پس از آن صورت می گیرد که اداره هوانوردی فدرال آمریکا خواستار تعمیر فوری موتورهای هواپیماهای مسافربری ایرباس ایران شده است.

ايران برای بيش از 20 سال به علت تحريم های آمريکا قادر به خريد هواپيماهای بوئينگ و قطعات يدکی آنها و همچنين انواعی از هواپيماهای اروپايی ايرباس که قطعات مهم آنها آمريکايی هستند، نبوده است.

آلبرتو فرناندز یک مقام ارشد وزارت خارجه آمریکا به بخش فارسی بی بی سی گفت کنگره آمریکا هفته گذشته از این درخواست دولت مطلع شده است:

"وزارت خارجه و وزارت بازرگانی، کنگره آمریکا را مطلع کرده اند که قصد دارند به وزارت خزانه داری توصیه کنند به یک شرکت آمریکایی مجوز لازم برای صدور قطعات یدکی و اطلاعاتی فنی به منظور تعمیر معدودی از موتورهای هواپیماهای ایرباس متعلق به شرکت هوایی ایران ایر را بدهد."

وی در اين مورد که آيا اين برنامه شامل هواپيماهای بوئينگ خواهد شد يا نه گفت فعلا تنها طرح تعمير هواپيماهای ايرباس مطرح است.

به گفته آلبرتو فرناندز کنگره آمریکا با این درخواست مخالفتی نخواهد کرد: "کنگره این درخواست را قبول می کند. این روند اجرای این کار است. تا آنجا که من می دانم این روند بطور خودکار انجام می شود."

ما انتظار داریم که تعمیرات در کشور ثالث انجام شود. هیچ صادراتی بطور مستقیم به ایران انجام نمی شود. اما این قطعا به نفع مردم ایران که با این هواپیماها سفر می کنند خواهد بود آلبرتو فرناندز

اما او تاکید می کند هیچ صادراتی بطور مستقیم به ایران انجام نخواهد شد: "ما انتظار داریم که تعمیرات در کشور ثالث انجام شود. هیچ صادراتی بطور مستقیم به ایران انجام نمی شود. اما این قطعا به نفع مردم ایران که با این هواپیماها سفر می کنند خواهد بود."

آلبرتو فرناندز می گوید هدف دولت آمریکا از این اقدام نشان دادن حسن نیت خود به مردم ایران است: "این مثل تلاش های دیگر ما در ژوئن گذشته و نیز کوشش ما نظیر گفتگو درباره مبادلات فرهنگی و آینده بهتر برای مردم ایران است. این تلاش دیگری است از سوی آمریکا تا دست دوستی خود را بسوی ایران و مردم ایران دراز کند."

آمريکا در ماه ژوئن سال 2005 در جريان مذاکرات اروپايی ها با ايران در مورد برنامه هسته ای اين کشور اعلام کرده بود که به عنوان امتيازی برای ايران حاضر است مساله فروش قطعات يدکی هواپيماهای مسافربری به ايران را مد نظر قرار دهد، اما آن موضوع به علت شکست گفتگوها با ايران هرگز عملی نشد.

در بیانیه وزارت خارجه آمریکا آمده است با وجود نگرانی های آمریکا نسبت به بی توجهی های حکومت ایران به تعهدات بین المللی خود، واشنگتن از تحریم های خود علیه مردم ایران استفاده نخواهد کرد.

ناوگان هواپيماهای مسافربری ايران به علت تحريم طولانی آمريکا به شدت فرسوده است و هواپيماهای ساخت روسيه نيز که ايران برای جبران کمبود ناشی از تحريم آمريکا مبادرت به خريداری يا کرايه تعدادی از آنها کرده کارنامه امنيتی خوبی ندارند.

يک ماه قبل در روز جمعه اول سپتامبر، يک فروند هواپيمای مسافربری از نوع توپولف-154 که از بندرعباس به مشهد پرواز کرده بود، پس از فرود در فرودگاه مشهد به علت ترکيدگی چرخ دچار حريق شد که آن حادثه 28 کشته به جا گذاشت.

تحريم های آمريکا فروش هواپيماهای بوئينگ ساخت آمريکا به ايران و حتی فروش آن دسته از هواپيماهای اروپايی ايرباس که قطعات مهم آنها آمريکايی است را ممنوع می کند.

ايران قادر به خريد هواپيماهای دست دوم از اين نوع هست اما نگاهداری آنها به علت مشکلات در زمينه خريداری قطعات يدکی دشوار است.

اين تحريم ها پس از انقلاب اسلامی سال 1979 و تسخير سفارت آمريکا در تهران اعمال شد.