آقای خاتمی روز شنبه در ساختمان "موزه ملی قرآن کريم" نظر بخشی از حاکمان محافظه کار جمهوری اسلامی را درباره لزوم احيای تمدن اسلامی مردود دانست و از آنها خواست بجای تخطئه ليبراليسم، اين تفکر را در کنار مردم سالاری بپذيرند، ولو با آموزه های کتاب آسمانی مسلمانان سازگار نباشد.

رييس جمهور سابق ايران که يکی از شعارهای انتخاباتی اش در سال ۱۹۹۷ تشکيل حکومت مدنی به سبک پيامبر اسلام بود، در نطقی که خبرگزاری دانشجويان ايران، ايسنا، نقل کرده، گفته است: "اينهايی که می گويند احيای تمدن اسلامی، آب در هاون می کوبند. تمدن اسلامی که در قرن چهارم و پنجم هجری به اوج اعتلا و زايندگی خود رسيد، درست در همان زمان، مسير سقوط و نشيب خود را آغاز کرد. آن تمدن گذشته است و قابل بازگشت نيست و جفاست که بگوييم حقيقت قرآن و تعليمات پيامبر و اهل بيت در تمدن اسلامی تجلی پيدا کرد."

محمود احمدی نژاد، جانشين آقای خاتمی، در ماه اوت هنگام معارفه اعضای کابينه اش در مجلس ايران، مهمترين هدف دولت خود را "احيای تمدن اسلامی" مطرح کرده بود. همچنين، در سند چشم‌انداز بيست ساله نظام جمهوری اسلامی، تحقق دوباره رويای تمدن اسلامی، آرمان اصلی برنامه‌های رژيم سياسی ايران شمرده شده است.

کارشناسان می گويند تمدن اسلامی برای حاکمان ايران به معنای دستيابی به اقتدار و پيشرفت اقتصادی در عين وفاداری به ايدئولوژی جمهوری اسلامی و پيامدهای سياسی و فرهنگی آن است.

اينهايی که می گويند احيای تمدن اسلامی، آب در هاون می کوبند محمد خاتمی، رييس جمهور سابق ايران

تاريخ‌ نگاران بسياری گفته‌اند تمدن اسلامی بيش از آن‌ که بر آموزه‌های سنتی اسلامی تکيه داشته باشد، بر شانه‌های فرهنگ يونان، روم، ايران باستان و هند ايستاده بود. در آن دوران باور به اسلام با جهان ‌روايی و جهان ‌گرايی و به رسميت شناختن مطلق عقل و عرف آن عصر ناسازگار نبود.

آقای خاتمی نيز در سخنرانی اش گفته است: " قرآن يک نوع بينش نسبت به انسان و جهان برای انسانها ايجاد و بعد تشويق کرد که فکر و اقتباس کنند. يعنی ديگران را دشمن ندانست... شما فلسفه را از يونان گرفتيد و شانس هم با مسلمان يار بود که فلسفه‌ يونان از طريق اسکندريه به ايران آمد... فارابی و ابن‌سينا در عين حالی که متکلم نبودند و فيلسوف بودند، با تاثير گرفتن از اين بينش و زاويه‌ ديد، فلسفه‌ای را به‌وجود آوردند که کاملا شناسنامه‌ قرآنی و اسلامی دارد."

رييس جمهور سابق ايران که اکنون مديريت دو بنياد فرهنگی را بر عهده دارد، در ادامه سخنان خود تندروهای جمهوری اسلامی را دعوت کرد که انديشه های ليبراليسم را به نام اسلام آماج حملات انتقادی خود قرار ندهند.

آقای خاتمی گفت: "بارها گفته ام به ليبراليسم حمله و فحاشی نکنيد، آن را نقد کنيد. بينشهای اسلامی با ليبراليسم سازگار نيست، ولی ليبراليسم و دموکراسی دو چيز هستند. بدتر اين که نقد ليبراليسم با معيارها و اصول و ارزشهای فاشيستی، به نام اسلام انجام گيرد."

منتقدان دولت آقای خاتمی که اکثرا از راستگرايان تندرو بودند، همواره فعاليتهای سياسی، فرهنگی و اقتصادی دولت اصلاح طلب وی را به همسويی با ليبراليسم متهم می کردند و حتی برخی هشدار می دادند که اصلاح طلبان به دنبال جدايی دين از سياست هستند.

رييس جمهور سابق ايران در ادامه نطقش در "موزه ملی قرآن کريم" اين ديدگاه را که جمهوری اسلامی بايد اسلام را به تمام دنيا صادر کند، نفی کرده و گفته است: "ما هيچ رسالتی جهانی نداريم. خيال نکنيد که آمده ايم همه عالم را طبق روال خودمان به حکومتهای ديگری تبديل کنيم و حرفهايی بزنيم که مشکلات اقتصادی و سياسی برای خودمان در دنيا به وجود بياوريم. چه کسی گفته است که ما رسالت داريم همه دنيا را مسلمان کنيم؟"

هفته گذشته آقای حمدی نژاد در همايشی سخنان آيت الله خمينی، بنيانگذار جمهوری اسلامی درباره لزوم تلاش مسلمانان برای "حذف اسراييل از نقشه جهان" را تکرار کرد و به رهبران کشورهای اسلامی اخطار داد درصورت تلاش برای برقراری رابطه با تل آويو، با خشم مسلمانان مواجه خواهند شد.

بعد از آن که شورای امنيت سازمان ملل اين اظهارات را محکوم کرد، وزارت خارجه ايران اعلام کرد که جمهوری اسلامی هيچ نقشه ای برای حمله به اسراييل يا کشورهای ديگر ندارد.