مقام دولتی ایران: اپراتورهای 'وی‌پی‌ان قانونی' در راه است

ابوالحسن فیروزآبادی، رئیس مرکز ملی فضای مجازی ایران و دبیر شورای عالی فضای مجازی ایران گفته است که "دستورالعملی برای تعیین سطح دسترسی متفاوت افراد به اینترنت" در کارگروه فیلترینگ تهیه شده و "به زودی اپراتورهای وی‌پی‌ان رسمی در کشور ایجاد می شود".

آقای فیروزآبادی گفته است که "ما موافق تعریف سطوح مختلف دسترسی به اینترنت برای کاربران هستیم و در این رابطه پیشنهادی به کارگروه تعیین مصادیق فیلترینگ داده ایم."

به گفته فیروزآبادی کارگروه فیلترینگ در حال حاضر در حال تهیه آئین‌نامه و دستورالعملی "برای تعیین سطح دسترسی به اینترنت و فیلترینگ است و امیدواریم در اسرع وقت این طرح به سرانجام برسد".

دبیر شورای عالی فضای مجازی ایران می‌گوید چون "اقتصاد وی پی ان تبدیل به اقتصاد بزرگی شده" و "سازمان‌ها و افراد زیادی از آن بهره برداری" می‌کنند، باید با "مسئولیت دادستانی و وزارت ارتباطات بتوانیم اپراتورهای وی‌پی‌ان رسمی در کشور شکل دهیم".

آقای فیروزآبادی توضیح می‌دهد که این بدان معناست "که وی پی ان طبق یک مقررات و با نظم مشخصی از طریق اپراتورهای رسمی واگذار شود و واگذاری آن بنا بر مواردی باشد که در کشور نیاز است از آن استفاده شود."

فیروزآبادی می‌گوید محل استفاده از این وی‌پی‌ان‌های مجاز "سازمان‌های دولتی، بانک‌ها و سفارتخانه‌ها" و در برخی بخش‌ها به علت تحریم آمریکا "در سایت‌ها و اپلیکیشن‌ها نیاز است کسب و کارها از وی‌پی‌ان برای دسترسی استفاده کنند".

هفته گذشته نیز حمید فتاحی، مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت ایران گفته بود که وزارت ارتباطات ایران با "انسداد وی‌پی‌ان مخالف است" و گفت: "عده‌ای علاقه‌مند هستند تا همه وی‌پی‌ان ها در کشور مسدود شود و با جدیت پیگیر این موضوع هستند ولی ما به دلایل کارشناسی با آن مخالفیم".

آقای فتاحی گفته بود: "دلایل ما برای این مخالفت روشن است، فیلترینگ غیرکارشناسی اعمالی از یک سو و تحریم‌های ظالمانه از سوی دیگر برای برخی کاربران چاره‌ای جز استفاده از وی‌پی‌ان باقی نگذاشته".

به گفته معاون وزیر ارتباطات ایران "عده ای سودجو در این میان مافیایی برای فروش و توزیع وی‌پی‌ان درست کرده‌اند".

بحث استفاده از فیلترشکن‌ها و وی‌پی‌ان‌ ها در ایران به اندازه عمر فیلترینگ قدمت دارد و از زمانی که جمهوری اسلامی دست به فیلتر کردن سایت و محتوا در اینترنت و در مراحل پیشرفته‌تر فیلترینگ هوشمند کرد، همیشه دور زدن فیلترها یکی از مواردی بوده که کاربران به دنبال آن بوده‌اند.

در ده سال اخیر و با بسته شدن بیش از پیش دریچه‌های اینترنت در ایران میزان استفاده از وی‌پی‌ان ها افزایش یافته و بازار خرید و فروش آن نیز رونق فراوانی دارد و حتی شایعاتی مبنی بر دست داشتن برخی نهادهای حکومتی و نظامی در فروش وی‌پی‌ان ها منتشر شده بود.

دبیر شورای عالی فضای مجازی ایران و معاون وزیر ارتباطات ایران توضیح نداده‌اند که در صورت عملی شدن وی‌پی‌ان حکومتی و "قانونی" این وی‌پی‌ان ها چگونه در اختیار استفاده کنندگان قرار می‌گیرد و یا استفاده کنندگان چگونه انتخاب می‌شوند و آیا قرار است توسط دولت و حکومت فروخته شوند و مرجع این کار کجاست.