لادن پارسی

	این کتاب در برگیرنده ۵۹ تصویر از آثار ژازه در ابعاد مختلف است

کتاب دو مقدمه دارد یکی به قلم جلال ستاری و دیگری به قلم عباس اکبری و به دو زبان فارسی و انگلیسی است.

ژازه ۷۷ سال دارد و سالیان سال است که با قطعات ماشین های اسقاطی مجسمه های زیبایی می سازد.

جلال ستاری در مطلبی با عنوان "اسطوره ژازه" نوشته است شخصیت انسانی ژازه بازتاب واقعیتی است که از چشم دوستان نزدیک پوشیده نمانده است.

عکس: گزیده آثار مجسمه های ژازه تباتبایی

ستاری، ژازه را هنرمندی فرهیخته معرفی کرده است که قدمت و مداومت درکار دو خصلت او است و به همین دلیل هنرمند حرفه ای تمام عیاری است و در ضمن تک بعدی هم نیست. چون به موازات نقاشی، پیکره سازی و نگارخانه داری هم کرده است. شعر سروده، قصه گفته، کتاب شعر و قصه به چاپ رسانده، در چند فیلم بازی کرده ، با هنر باله آشنایی دارد و ....

به نظر ستاری با فقر فرهنگ، هنر فقیرمایه می شود و در نهایت به تکنیک دانی و شناخت اسلوب و صناعت، ولو در حدی ممتاز، تقلیل می یابد. فرهنگ به مثابه روح هنراست و تکنیک، صورتش و روح است که به صورت جان می بخشد.

ژازه با همین خصلت که ویژگی ممتاز منش و آفرینش او است نخستین هنرمندی در ایران است که با ماده بی مصرف، چرخ و دنده شکسته، آهن پاره، اسباب و وسایل قراضه و لوازم یدکی مستعمل پیکره های کوچک و بزرگ زیبایی ساخته است.

این تندیس ها که بیش از نقاشی ها و سفالینه هایش شهرت دارد، در ایران آن دوره اهمیتی فرهنگی داشت، چون هنر را از قالب صنایع مستظرفه خارج می کرد. ژازه با این کار که در آن روزگار جسارت آمیز بود، گویی ندا می داد که هنر به اعتبار فخامت ماده، هنر نمی شود.

ستاری، ژازه را در آن دوران هنرمندی آوانگارد می داند که خلاقیت ذهن را با هر ابزاری مجال نمود می داد و تفوق روح و ذهن بر ماده را به اثبات می رساند.

کتاب در برگیرنده ۵۹ تصویر از آثار ژازه در ابعاد مختلف است. عکس زیبایی هم از این هنرمند در کنار یکی ازآثارش در صفحات نخستین کتاب آمده است.

ژازه تباتبایی نوشتن را از دوازده سالگی آغاز کرد و تاکنون بیش از ۴۰ جلد کتاب شامل داستان های فولکلور، رمان، شعر، نقد هنری و نمایشنامه منتشر کرده است.

وی پیش از ورود به دانشگاه، یک روزنامه هم منتشر کرد. پس از آن به کارگردانی،‌ هنر دراماتیک، باله و نقاشی و مجسمه سازی علاقه مند شد.

ژازه در یک مصاحبه چاپ نشده به نگارنده گفته است که اولین کار هنری اش را در دوران کودکی و در زمان جنگ جهانی دوم انجام داده است. این اثر در آتلیه ژازه موجود است.

در زمان جنگ جهانی دوم، والدین ژازه از ترس بمباران او را مجبور می کردند زیر تخت بخوابد و او در همان جا با چسباندن و شکل دادن به عروسک ها و اسباب بازی های شکسته در سطح زیرین تخت شاهکار خود را آفریده است.

ژازه بنیانگذار و مدیر گالری هنر مدرن است که ۵۰ سال پیش آن را تاسیس کرد. آثار او تاکنون در کشورهای استرالیا، چین، انگلیس، فرانسه، آلمان، یونان، هند، ایران، ایتالیا، موناکو، سوئد، ترکیه، امریکا و یوگسلاوی به نمایش گذاشته شده است.

در یکی از میادین بندر ویگو در اسپانیا که اقامتگاه ژازه در سفرهایش به اسپانیا در آنجا قرار دارد یک مجسمه از آثار او نصب شده است.

این کتاب در شمارگان ۱۵۰۰ جلد منتشر شده است. عکس آثار را امید محکمی گرفته و پرتره هنرمند کار علیرضا سعادت است.

تنهایی یک هنرمند

	یکی از مجسمه های ژازه تباتبایی در میدانی در بندر ویگو در اسپانیا نصب شده است

پخش این کتاب مصادف شد با مصدومیت ژازه تباتبایی که معمولا نیمی از سال را در اسپانیا می گذراند و نیمی دیگررا در ایران. او محل گالری مدرن را که خانه وی نیز در آن است تبدیل به موزه آثارش کرده است و ترجیح می دهد در کنار آثارش زندگی کند.

تابستان گذشته در غیاب ژازه عده ای در گالری - موزه را باز کرده و ضمن برداشتن تعدادی از آثار هنری آنجا را تبدیل به پاتوق خود کرده بودند. به همین دلیل ژازه زودتر به ایران برگشت و به دلیل احساس ناامنی هر شب یکی از دوستان در نزد او می ماند و در ۱۵ آذر گذشته ژازه به دلیل شکستگی لگن خاصره در بیمارستان بستری شد و به دلیل داشتن ناراحتی قلبی، کلیوی و پوکی استخوان مدتی طول کشید تا آمادگی جراحی را بیابد. در این فاصله دوباره قفل گالری- موزه شکسته شد و افرادی که هویت آنها فعلا مجهول است درآنجا سکونت گزیدند.

برای جلوگیری از حیف و میل اموال و تندیس های ژازه برخی مسئولان فرهنگی وارد ماجرا شدند و با پی گیری های آنان در گالری جوش داده و پلمپ شد. به گزارش ایسنا گفته می شود محافظی هم به صورت نامحسوس برای نگهبانی از آتلیه منصوب شده است.

این به قول ایسنا "شاعر قلمروهای آهنی" پس از جراحی برای یک ماه به آسایشگاه فرزانگان منتقل شد. به گفته فرح اصولی، نقاش و از دوستان نزدیک ژازه، او تنها زندگی می کند و شرایط خانه و آتلیه اش هم برای وضعیت جسمی فعلی او مناسب نیست.

به زعم دوستان تباتبایی، حضور صرفا یک پرستار در منزل برای مراقبت از ژازه تباتبایی کفایت نمی کند و ضرورت دارد تحت مراقبت های پزشکی باشد، اما وی خانواده و یا بستگان نزدیکی ندارد.

قرار بود موزه هنرهای معاصر در زمستان نمایشگاهی از آثار ژازه تباتبایی ترتیب دهد و در اردیبهشت ۸۷ نیز بزرگداشتی همراه با نمایشگاهی اژ آثار او قرار بوده در فرهنگستان هنر برگزار شود. برگزاری نمایشگاه های فوق بستگی به بهبود نسبی ژازه دارد.

آثار ژازه در جشنواره های پاریس، سن پائولو و جشنواره دو سالانه ونیز شرکت کرده و بیش از 10 جایزه جهانی را دریافت کرده است.

مسئولان فرهنگی وزارت ارشاد و فرهنگستان هنر حمایت خود را از ژازه تباتبایی اعلام کرده و گفته اند که گالری - موزه - آتلیه ژازه را به موزه آثار او تبدیل خواهند کرد.