ایران - ازبکستان؛ جدال برای صدرنشینی در تاشکند

امروز (پنج‌شنبه ۱۹ مهر/ ۱۰ اکتبر) تیم ملی فوتبال ایران در ورزشگاه بنیادکار تاشکند، مقابل ازبکستان قرار می‌گیرد. این سومین دیدار و یکی از مهم‌ترین مسابقات این تیم در مرحله دوم انتخابی رقابت‌های جام جهانی ۲۰۲۶ خواهد بود.

تیم ملی فوتبال ایران پیش از این قرقیزستان و امارات را با نتیجه مشابه یک بر صفر مغلوب کرده است.

دیدار تیم ملی ایران مقابل ازبکستان، تحت تاثیر اخبار و اتفاقات پیش از بازی، برای میزبانی ایران مقابل قطر نیز قرار گرفته است. طبق اعلام رسانه‌های رسمی در ایران و تایید محمدرضا ساکت، عضو هیئت رئیسه فدراسیون فوتبال، کنفدراسیون فوتبال آسیا سه‌شنبه ۱۷ مهر در نامه‌ای رسمی به فدراسیون فوتبال، میزبانی شهر مشهد از بازی ایران مقابل قطر را لغو کرد.

دلیل این تصمیم، حمله موشکی اخیر سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به اسرائیل و آن‌چه «عدم امنیت کافی برای تیم‌های باشگاهی و ملی در ایران» خوانده شده، اعلام شده است.

چه بازیکنانی دعوت شدند و ایران با چه ترکیبی بازی می‌کند؟

امیر قلعه‌نویی، سرمربی تیم ملی، برای دیدار تیمش مقابل ازبکستان و قطر، از ۲۷ بازیکن برای حضور در اردوی تیم ملی دعوت کرد.

علیرضا بیرانوند، پیام نیازمند و سیدحسین حسینی در پست دروازه‌بان، علی نعمتی، شجاع خلیل زاده، محمد دانشگر، امین حزباوی، محمدمهدی زارع، میلاد محمدی، ابوالفضل جلالی، صالح حردانی و آریا یوسفی در پست‌ دفاع، سعید عزت الهی، محمد کریمی، محمد قربانی، سامان قدوس، امید نورافکن، محمد محبی، مهدی ترابی، مهدی قایدی، علیرضا جهانبخش، علی قلی‌زاده و جواد حسین‌نژاد به عنوان هافبک‌ و همین طور سردار آزمون، مهدی طارمی، امیرحسین حسین زاده و شهریار مغانلو در پست مهاجمان نوک به اردوی تیم ملی دعوت شده‌اند.

قلعه‌نویی پیش از این در بازی ایران و قرقیزستان در ورزشگاه فولاد شهر اصفهان، تیمش را با آرایش ۲-۴-۴ و استفاده هم‌زمان از سردار آزمون و مهدی طارمی به زمین فرستاده بود. اما نمایش این تیم با وجود حضور دو مهاجم تمام کننده، مقابل یکی از ضعیف‌ترین تیم‌های این گروه، امیدوار کننده به نظر نمی‌رسید.

در بازی دوم که به میزبانی امارات برگزار شد، تیم ملی با آرایش ۱-۳-۲-۴ به زمین رفت. مهدی طارمی به عنوان تک مهاجم بازی کرد و مهدی قایدی و علیرضا جهانبخش به عنوان گوش‌های چپ و راست جلوتر از سامان قدوس قرار گرفتند. تک گل پیروزی‌بخش تیم ایران را هم قایدی زد.

بازی دوم هم انتقاداتی را در مورد شکل بازی و ناهماهنگی بازیکنان به همراه داشت. اما کادر فنی تیم ملی با اشاره به کسب دو پیروزی از دو مسابقه و همین طور فرصت ندادن به امارات برای خلق موقعیت‌های جدی نظر منتقدان را وارد ندانستند.

پس بعید به نظر نمی‌رسد که سرمربی تیم ملی باز هم از روش مورد علاقه‌اش یعنی استفاده از ۵ هافبک میانی، دفاعی و هجومی برای آغاز بازی استفاده کند.

سابقه چشمگیر ایران مقابل ازبکستان

آمار و ارقام دیدارهای ملی ایران و ازبکستان می‌گوید که ایران کار دشواری مقابل این تیم حتی در خانه حریفش نخواهد داشت، هرچند که بعید به نظر می‌رسد کسی گول این‌ آمار را بخورد و ایران را تیمی از پیش برنده بداند.

تیم‌های ملی فوتبال ایران و ازبکستان تاکنون ۱۴ بار مقابل هم قرار گرفته‌اند. ایران در ۱۰ بازی پیروز شده، ۳ بار مسابقات با نتیجه مساوی به پایان رسیده و ازبکستان تنها یک بار موفق به پیروزی مقابل ایران شده است: سال ۱۳۹۱ دور نهایی انتخابی جام جهانی و شکست در ورزشگاه آزادی با تیمی که مربی‌اش کارلوس کی‌روش بود.

پیش و پس از آن دیدار، ایران هرگز مقابل ازبکستان مغلوب نشد. کفه ترازو زمانی بیشتر به سود ایران سنگینی می‌کند که بدانیم تیم ملی ایران از ۸ بازی اخیر، در ۷ مسابقه برنده شده و تنها در آخرین مسابقه با نتیجه ۲ بر ۲ به تساوی رسیده است.

آخرین بازی اما پرانتقادترین مسابقه هم بود. تیم ملی ایران در نیمه نخست با دو گل رامین رضاییان و مهدی طارمی با نتیجه دو بر صفر از حریف خود پیش افتاد و در نیمه دوم با دو گل استون ارونوف و ایگور سرگیف، پیروزی را از دست داد.

مهدی طارمی تیر ۱۴۰۳ در گفت‌وگویی ادعا کرد که بین دو نیمه دیدار ایران و ازبکستان برخی اتفاقات که او آن‌ها را «شیطنت بعضی بازیکنان» خواند، باعث افت روحی تیم و شکست این تیم شد.

امیر قلعه‌نویی نیز پس از آن دیگر دو بازیکن را به اردوهای تیم ملی دعوت نکرد؛ احسان حاج صفی و رامین رضاییان. برخی رسانه‌های ایران، دلیل دعوت نشدن این دو بازیکن را مرتبط با اتفاقات بین دو نیمه بازی ایران و ازبکستان می‌دانند.

تیم ملی ایران قرار است بار دیگر مقابل ازبکستانی قرار بگیرد که ازاولین و آخرین پیروزی‌اش مقابل ایران ۱۲ سال می‌گذرد.

ازبکستان، تیمی جوان با یک مربی بلندپرواز

ازبکستان، یکی از جوان‌ترین و شاید بتوان گفت آینده‌دارترین تیم‌های ملی فوتبال کنونی آسیا را دارد. از سال ۲۰۲۱ هدایت این تیم به سرچکو کاتانچ، سرمربی اسلوونیایی و شناخته شده فوتبال در آسیا، سپرده شد. او پیش از این ۷ سال سرمربیگری تیم ملی عراق را برعهده داشت و هدایت تیم‌های ملی اسلوونی و امارات را نیز در کارنامه دارد.

پدیده این تیم در خط دفاعی قرار دارد. عبدالقادر حسنوف ۲۰ ساله عضو باشگاه لانس فرانسه است و ۱۶ بار در دو فصل اخیر پیراهن این باشگاه فرانسوی را برتن کرده کرده است. خوجی‌اکبر علیجانوف ۲۷ ساله نیز از باتجربه‌ترین بازیکنان خط دفاعی ازبکستان محسوب می‌شود. همین می‌تواند نشانه‌ای از میانگین سنی پایین تیم ملی ازبکستان باشد.

در خط میانی عزیزبک تورگون‌بائف ۲۹ ساله بازیکنی با تجربه، با قدرت بدنی بالا و پاس‌های دقیق و قدرت شوت‌زنی بالاست. اما آن‌چه ازبکستان را زهردار می‌کند، بال‌های پا به توپ و قدرت تمام‌کنندگی مهاجمان این تیم است.

الدار شاه‌مرادوف ۲۸ ساله عضو باشگاه کالیاری ایتالیا با ۳۹ گل زده در ۶۹ بازی، می‌تواند در فوتبال آسیا برای هر خط دفاعی، آزار دهنده باشد. هواداران فوتبال ایران البته استون ارونوف بال خطرناک ازبکستانی پرسپولیس را به خوبی می‌شناسند. اما او احتمالا به دلیل مصدومیت، غایب تیمش مقابل ایران خواهد بود.

نگاهی به جدول گروه

در گروه A رقابت‌های انتخابی جام جهانی ۲۰۲۶ آسیا، ازبکستان و ایران تنها تیم‌های ۶ امتیازی هستند. ازبکستان در بازی اول با نتیجه یک بر صفر کره شمالی و در بازی دوم با نتیجه سه بر دو قرقیزستان را شکست داد تا صرفا به دلیل گل زده بیشتر، بالاتر از ایران ۶ امتیازی قرار بگیرد.

شاید برای قطر، امارات و کره شمالی، بهترین نتیجه این مسابقه تساوی دو تیم باشد. اما برنده این دیدار می‌تواند آسوده‌خاطر از این‌ که یکی از رقبایش را برای ۳ امتیاز از خود دور کرده، با خیال راحت در صدر بنشیند.

در این گروه امارات با ۳ امتیاز در رده سوم و تیم‌های ملی کره شمالی و قطر هر یک با یک امتیاز در رده‌های چهارم و پنجم قرار دارند.