پرواز جنگنده‌های پنهان‌کار از ناو «فوجیان»؛ چین به دنبال تغییر موازنه با آمریکا؟

ارتش آزادی‌بخش خلق چین اعلام کرد ناو فوجیان، نخستین ناو هواپیمابر این کشور که به پرتابگر الکترومغناطیسی مجهز است، با موفقیت پرواز و فرود هواپیماها را در جریان آزمایش دریایی پشت سر گذاشته است.

ارتش در حساب رسمی خود در شبکه اجتماعی ویبو چین که مشابه پلتفرم ایکس است تصاویری منتشر کرد که در آن سه نوع هواپیما شامل جنگنده جی-۱۵ت، جنگنده پنهان‌کار جی-۳۵ و هواپیمای هشدار زودهنگام کی‌جی-۶۰۰ نخستین پروازهای آزمایشی خود با کمک پرتابگر الکترومغناطیسی و فرود کنترل‌شده را بر عرشه فوجیان انجام دادند.

به گزارش روزنامه دولتی و ملی‌گرای گلوبال تایمز، وزارت دفاع چین در یک نشست خبری این آزمایش موفق را «نقطه عطفی» در روند توسعه ناوهای هواپیمابر کشور توصیف کرد.

ژانگ شیاوگانگ، سخنگوی وزارت دفاع چین، گفت که آزمایش‌ها و آموزش‌های ناو فوجیان «به‌خوبی پیش می‌رود» و در پاسخ به پرسش رسانه‌ها درباره زمان احتمالی الحاق رسمی این ناو به نیروی دریایی چین افزود: «روزی که همه در انتظارش هستند چندان دور نیست.»

نخستین پرواز جنگنده پنهان‌کار از ناو هواپیمابر با پرتابگر الکترومغناطیسی

بعد از اعلام خبر آزمایش فوجیان،‌ رسانه‌های دولتی چین با انتشار گزارش‌ها و ویدیوهای بیشتر جزئیاتی از هواپیماها و خود ناو منتشر کردند و عمدتا آن را «دستاوردی بزرگ» برای نیروی دریایی ارتش خلق چین و نشانه‌ای از پیشرفت فناوری نظامی چین معرفی کردند.

روزنامهٔ گلوبال تایمز در گزارشی به نقل از «ژانگ جونشه»، کارشناس نظامی، نوشت که این آزمایش موفقیت‌آمیز «نشان می‌دهد ناو هواپیمابر فوجیان هم‌اکنون به توان عملیاتی اولیه دست یافته است» و بیانگر «تسلط کامل چین و کاربرد پیشرفته سامانه‌های پیچیده پرواز هواپیما مانند پرتابگرهای الکترومغناطیسی» است.

او افزود با پرتاب موفق این هواپیماها، «مجموعه پنج‌گانه» توانمندی‌های ناوهای هواپیمابر چین - شامل کنترل هوا و دریا، حمله به اهداف زمینی، شناسایی، هشدار زودهنگام و جنگ الکترونیک، و جنگ ضد زیردریایی - اکنون «عملا کامل و عملیاتی» شده است.

تلویزیون ملی چین در گزارشی در ۲۷ سپتامبر تاکید کرد که چین به «نخستین کشور جهان» بدل شده که جنگنده پنهان‌کار جی-۳۵ را با پرتابگر الکترومغناطیسی از ناو هواپیمابر به پرواز درآورده است.

گلوبال تایمز همچنین به نقل از جین یینان از دانشگاه دفاع ملی نوشت در حالی که ناو هواپیمابر آمریکایی یواس‌اس جرالد فورد از سال ۲۰۱۳ به پرتابگر الکترومغناطیسی مجهز است، هنوز نتوانسته جنگنده پنهان‌کار اف-۳۵ را به پرواز درآورد. او افزود این به معنای آن است که بخش توسعه ناوهای هواپیمابر چین دیگر در وضعیت عقب‌ماندگی قرار ندارد، بلکه به مرحله رهبری فناورانه رسیده و از دیگران پیشی گرفته است.

تلویزیون دولتی چین در گزارشی دیگر در ۲۹ سپتامبر بر نقش کی‌جی-۶۰۰، نخستین هواپیمای هشدار زودهنگام چین برای ناوهای هواپیمابر، تاکید کرد و آن را «چشم‌ها و مغز هوایی» یک آرایش ناوی خواند که توان شناسایی دوربرد، هشدار زودهنگام و فرماندهی و کنترل را به طرز چشمگیری تقویت می‌کند و «قابلیت‌های تهاجمی و دفاعی ناوهای چین در آب‌های دوردست» را افزایش می‌دهد.

وی دونگ‌شو، کارشناس نظامی، نیز در ۲۷ سپتامبر به تلویزیون دولتی چین گفت علاوه بر جی-۳۵، جی-۱۵ت و کی‌جی-۶۰۰، ناو فوجیان در آینده می‌تواند به انواع پهپادهای تهاجمی و پشتیبانی مجهز شود.

گسترش شعاع عملیاتی تا زنجیره دوم جزایر

رسانه‌های دولتی چین علاوه بر جنبه‌های فنی، به پیامدهای ژئوپلیتیک این آزمایش نیز پرداختند.

یک حساب کاربری وابسته به تلویزیون چین به نام یویوآن تانتیان در تفسیری نوشت که پرتابگر الکترومغناطیسی امکان برخاستن هواپیماها با حداکثر محموله و سوخت را فراهم می‌کند و در نتیجه شعاع عملیاتی ناو فوجیان را تا پوشش «زنجیره دوم جزایر» در غرب اقیانوس آرام گسترش می‌دهد.

این تفسیر افزود چنین قابلیتی می‌تواند «چیدمان راهبردی اقیانوس آرام غربی را بازتعریف کند» و به‌عنوان «بهترین بازدارنده علیه نیروهای جدایی‌طلب با مقاصد پنهان» عمل کند.

در این مقاله همچنین گفته شد که آرایش‌های ناو هواپیمابر چین نه‌تنها در ماموریت‌های نزدیک ساحل در تنگه تایوان و دریای جنوبی چین، بلکه در آینده ممکن است در اقیانوس هند، دریای مدیترانه و حتی فراتر از آن فعالیت کنند تا «حفاظت راهبردی از منافع فرامرزی چین» را تضمین نمایند.

هو شیجین، سردبیر پیشین گلوبال تایمز، در پستی در ویبو نوشت ویدیوی برخاستن هواپیما از ناو فوجیان «پس از رژه بزرگ نظامی میدان تیان‌آن‌من در سوم سپتامبر، شوکی دیگر به غرب وارد کرد». او فوجیان را «نمادی از تغییر انقلابی» توصیف کرد و افزود: «از پایان جنگ سرد تاکنون آمریکایی‌ها هرگز تصور نمی‌کردند با چنین وضعیتی روبه‌رو شوند».

در نشست خبری ۲۵ سپتامبر نیز وزارت دفاع چین با پرسش‌هایی درباره پیامدهای ژئوپلیتیک فوجیان، به ویژه «تهدید آن برای استقرار آمریکا در زنجیره نخست جزایر»، روبه‌رو شد. به گزارش گلوبال تایمز، ژانگ شیاوگانگ، سخنگوی وزارت دفاع، تاکید کرد که چین همواره به سیاست‌های دفاعی ملی پایبند بوده و توسعه تسلیحات آن «صرفا برای حفاظت از حاکمیت، امنیت و منافع توسعه ملی» است.

او در پاسخ به سوالات خبرنگاران درباره گزارش‌های مربوط به ساخت چهارمین ناو هواپیمابر چین، این گزارش‌ها را تایید یا تکذیب نکرد و گفت از «جزئیات مشخص اطلاعی ندارد»، اما تاکید کرد که چین «همواره بر اساس نیازهای امنیت ملی و پیشرفت فناوری، ساخت ناوهای هواپیمابر را پیش می‌برد».