روسیه نیاز تسلیحاتی خود را از کدام کشورها تامین می‌کند؟

روسیه سالانه میلیون‌ها گلوله توپ را به سوی خط مقدم جنگ در اوکراین شلیک می‌کند و مرتبا نقاط غیرنظامی را هدف حملات هوایی قرار می‌دهد. گفته می‌شود که بخشی از این مهمات را متحدان خارجی روسیه تامین می‌کنند.

در حالی که کشورهای غربی تلاش می‌کنند با اعمال تحریم‌ها، ظرفیت روسیه برای تولید تسلیحات را خنثی کنند، چین، ایران و کره شمالی ظاهرا همگی به حفظ ماشین جنگی این کشور کمک می‌کنند.

پهپادها و موشک‌های ایران

ایران اخیرا متهم شده است که قراردادی را برای تامین حدود ۲۰۰ فروند یا بیشتر موشک بالستیک کوتاه برد با روسیه امضا کرده است. این موشک‌ها ۱۲۰ کیلومتر برد دارند و ۱۵۰ کیلوگرم مواد منفجره را حمل می‌کنند.

نهادهای اطلاعاتی آمریکا می‌گوید ده‌ها تن از نفرات نیروهای مسلح روسیه برای به کارگیری این موشک‌ها در ایران آموزش دیده‌اند.

آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا گفته است که این موشک‌ها احتمالا در اواخر پاییز امسال برای عملیات علیه اوکراین آماده شوند.

موشک‌ فتح-۳۶۰ روسیه را قادر می‌سازد تا مناطقی مانند شهرها و نیروگاه‌های اوکراین واقع در مناطق نزدیک به مرزهای مشترک با روسیه را هدف موشک قرار دهد و موشک‌های دوربرد خود را برای هدف قرار دادن مناطق واقع در عمق خاک اوکراین به کار گیرد.

دکتر مارینا میرون، استاد بخش مطالعات جنگ در کینگز کالج دانشگاه لندن می‌گوید: «فتح-۳۶۰ برای حمله به هدف‌های واقع در نقاط نسبتا نزدیک خوب است. خود روسیه موشک مشابهی تولید نکرده است.» او می‌گوید که روسیه ممکن است در ازای دریافت این موشک‌ها فناوری نظامی، شاید فناوری هسته‌ای در اختیار ایران قرار دهد.

به دلیل ارسال موشک به روسیه، کشورهای آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان تحریم‌های جدیدی را علیه ایران به اجرا گذاشته‌اند.

این تحریم‌ها شامل محدود کردن پروازهای شرکت ایران ایر به بریتانیا و کشورهای اتحادیه اروپا و همچنین ممنوعیت سفر و مسدود کردن دارایی‌های ایرانیانی است که گمان می‌رود در این معامله دست داشته‌اند.

ایران بارها ارسال تسلیحات ساخت خود به روسیه از جمله موشک‌های هدایت شونده مانند فتح-۳۶۰ را تکذیب کرده است.

دولت اوکراین و نهادهای اطلاعاتی غربی همچنین می‌گویند که ایران از پاییز سال ۲۰۲۲ پهپادهای شاهد-۱۳۶ به روسیه تحویل داده است.

موشک شاهد دارای یک کلاهک در دماغه است و به گونه ای طراحی شده است که روی هدف پرواز می‌کند تا اینکه علامت حمله به آن داده شود.

نیروهای روسی اغلب ده‌ها فروند از این موشک‌ها را به صورت «گروهی» به سوی هدف پرتاب می‌کنند تا به این ترتیب، دفاع هوایی اوکراین را مختل کنند.

روسیه غالبا تعداد زیادی پهپاد هم هنگام حملات موشکی به سوی هدف می‌فرستد تا با درگیر کردن دفاع ضدهوایی باعث اخلال در کارکرد آن شده و از رهگیری‌ موثر موشک‌های کروز و موشک‌های بالستیک جلوگیری شود.

به این ترتیب، روسیه می‌کوشد بیشترین آسیب را به هدف وارد کند.

دولت ایران می‌گوید که قبل از جنگ تنها «تعداد کمی» هواپیماهای بدون سرنشین را در اختیار روسیه قرار داده بود.

با این حال، ایالات متحده و اتحادیه اروپا ایران را به ارسال منظم تسلیحات و مهمات به روسیه متهم کرده و اتحادیه اروپا نیز افراد و شرکت های مرتبط را تحریم کرده است.

گلوله‌های توپ و موشک‌های کره شمالی

گفته می‌شود کره شمالی میلیون‌ها گلوله توپخانه را در اختیار روسیه قرار داده است تا آنها را در جنگ اوکراین به کار ببرد

موسسه اطلاعات دفاعی آمریکا در گزارشی در ماه مه سال ۲۰۲۴ اعلام کرد که کره شمالی سه میلیون گلوله توپ به روسیه داده است.

توپخانه سلاح اصلی هر دو طرف جنگ در امتداد جبهه در اوکراین است و آنها می‌کوشند با استفاده از حجم آتش توپخانه، مانع از مانوور و پیشروی نیروهای زرهی و پیاده دشمن شوند.

موسسه نیروهای متحده سلطنتی، که یک اندیشکده مستقر در بریتانیاست، در گزارش تحقیقاتی خود گفته است که در ماه‌های اخیر نیروهای روسیه از نظر داشتن تعداد گلوله‌ها توپخانه از برتری ۵ به ۱ نسبت به اوکراین برخوردار بوده‌اند.

این موسسه معتقد است که دسترسی به این تعداد گلوله توپخانه از دلایل عمده توانایی نیروهای روسی در پیشروی جهت تصرف اراضی اوکراین از زمستان ۲۰۲۳ به این سو بوده است.

در ژانویه سال ۲۰۲۴، افسران اطلاعاتی اوکراین گفتند که پس از حمله هوایی گسترده روسیه به شهر خارکیف، لاشه دو نوع موشک بالستیک کوتاه برد ساخت کره شمالی را یافته‌اند.

مقامات اوکراینی می‌گویند که یکی از این موشک‌ها از نوع هواسونگ-۱۱ بوده که به KN-23 نیز معروف است.

هواسونگ-۱۱ نوعی موشک بالستیک کوتاه برد با برد بین ۴۰۰ تا ۶۹۰ کیلومتر است که می‌تواند کلاهک‌های انفجاری تا وزن ۵۰۰ کیلوگرم حمل کند.

سازمان ملل از سال ۲۰۰۶ روابط تجاری کشورهای عضو با کره شمالی را در رابطه با موشک‌های بالستیک تحریم کرده است.

سازمان اطلاعات اوکراین می‌گوید کره شمالی ۵۰ فروند موشک به روسیه فرستاده است و در نشست شورای امنیت سازمان ملل در فوریه ۲۰۲۴، آمریکا آشکارا روسیه را متهم کرد که از موشک‌های کره شمالی در حداقل ۹ حمله هوایی به اوکراین استفاده کرده است.

موسسه اطلاعات دفاعی آمریکا گفته است که روسیه و کره شمالی مذاکرات فروش تسلیحات را در پاییز ۲۰۲۲ آغاز کردند و اولین موشک‌های کره شمالی در پاییز ۲۰۲۳ برای آزمایش به روسیه فرستاده شدند.

در این گزارش آمده است که روسیه در ژانویه ۲۰۲۴ شلیک آنها به مناطق مرزی اوکراین را آغاز کرد.

دکتر میرون می‌گوید: «برای روسیه، استفاده از موشک‌های هواسونگ-۱۱ ساخت کره به مراتب ارزان‌تر از کاربرد موشک‌های کوتاه برد ساخت خود این کشور مانند موشک اسکندر است.»

به گفته او «خرید این تسلیحات از خارج در واقع حساب هزینه‌هاست و همچنین خرید تسلیحات از کشورهایی مانند ایران و کره شمالی به غرب نشان می‌دهد که روسیه کاملا منزوی نیست بلکه متحدانی هم دارد.»

رهگیری موشک‌های بالستیک مانند هواسونگ-۱۱ به خاطر سرعت مافوق صوت در حرکت به سمت هدف دشوار است. با این حال، مقامات اطلاعاتی اوکراین گفته‌اند که بسیاری از موشک‌های کره شمالی به دلیل نقص الکترونیکی به اهداف خود نمی‌رسند و از مسیر برنامه‌ریزی شده خارج می‌شوند.

کره شمالی ارسال تسلیحات به روسیه را تکذیب کرده و روسیه نیز دریافت هرگونه سلاح از این کشور را رد کرده است.

گفته می‌شود افسران اداره اطلاعات ارتش اوکراین نظامیان کره شمالی را در کنار نظامیان روسی در داخل خاک اوکراین مشاهده کرده‌اند.

روزنامه‌های اوکراین گزارش دادند که در ۳ اکتبر ۲۰۲۴، شش افسر کره شمالی در حمله موشکی اوکراین به یک پایگاه آموزشی نظامی روسیه در شرق این کشور کشته و سه نفر دیگر زخمی شدند.

در سال ۲۰۲۳ اولین مورد اتهام حضور نظامیان کره شمالی در جنگ اوکراین مطرح شد اما ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، این ادعا را «کاملا مهمل» توصیف و آن را تکذیب کرد.

چین و فروش قطعات با کاربرد دوگانه

رهبران کشورهای عضو ناتو چین را متهم کرده‌اند که «به طور موثر روسیه را توانمند» کرده و «حمایت گسترده‌ای از پایگاه صنعتی دفاعی [روسیه] به عمل می‌آورد.»

آنها گفته‌اند که چین قطعات «دو منظوره» مانند تراشه‌های رایانه‌ای را در اختیار روسیه قرار می‌دهد که اگرچه کاربردهای غیرنظامی دارند اما می‌توان از آنها در ساخت سلاح نیز استفاده کرد.

ناتو می گوید که روسیه از قطعات پیشرفته ساخت چین به طور گسترده در ساخت سلاح استفاده می‌کند.

بنیاد کارنگی برای صلح بین‌المللی که یک اندیشکده مستقر در ایالات متحده است، می‌گوید که چین هر ماه ۳۰۰ میلیون دلار محصولات دو منظوره را با اولویت بالا به روسیه ارسال می‌کند و روسیه می‌تواند آنها را در ساخت سلاح‌هایی مانند پهپاد، موشک و تانک به کار ببرد.

براساس گزارش این موسسه، چین ۷۰ درصد از تمام ماشین‌ابزار مورد استفاده روسیه را (که می‌تواند در ساخت بدنه تسلیحات به کار رود) و ۹۰ درصد از اقلام میکروالکترونیک مورد نیاز روسیه مانند تراشه‌ها و نیمه‌رساناها را (که می‌تواند در سیستم‌ هدایت موشک‌ها به کار رود) به روسیه می‌فروشد.

بنیاد کارنگی برای صلح می گوید که در سال ۲۰۲۳، روسیه ۸۹ درصد از کل کالاهای دارای اولویت بالا با استفاده دوگانه مورد نیاز خود را از چین وارد کرده است.

به گزارش این موسسه، تا قبل از جنگ اوکراین، بخش عمده نیاز روسیه به این نوع اقلام از آلمان و هلند تامین می‌شد. با شروع جنگ و تحریم روسیه از سوی غرب، این دو کشور صادرات این کالاها به روسیه را متوقف کردند ولی چین این شکاف را پر کرد.

چین کمک به روسیه در تولید تسلیحات را تکذیب کرده و گفته است که در جنگ اوکراین بی‌طرف است.

این کشور گفته است که تجهیزات مرگبار در اختیار روسیه قرار نداده و در فروش قطعات و اقلام ساخت خود به دیگر کشورها احتیاط لازم را به خرج می‌دهد.

خبرگزاری رویترز می‌گوید روسیه کارخانه‌ای را در چین راه‌اندازی کرده تا نوع جدیدی از پهپادهای دوربرد به نام گارپیا-۳ را تولید کند.

به گزارش رویترز، دولت چین گفته است که از چنین طرحی اطلاع ندارد و تاکید ورزیده که بر صادرات پهپادها نظارت دقیق دارد.