خط قرمز جدید پوتین برای موشکهای دوربرد غربی چیست؟
منبع تصویر، Sputnik/Aleksey Babushkin/Kremlin
- نویسنده, استیو روزنبرگ
- شغل, سردبیر اخبار روسیه، بیبیسی
سرخط اصلی شماره امروز روزنامه «کامرسانت» ماجرا را به خوبی بیان میکند: «ولادیمیر پوتین خط قرمز خود را ترسیم میکند».
آیا غرب از این خط عبور خواهد کرد؟ و اگر عبور کند، روسیه چگونه پاسخ خواهد داد؟
پوتین در سن پترزبورگ سخنرانی کرد و به روشنی به غرب هشدار داد: اجازه ندهید اوکراین از موشکهای دوربرد شما برای حمله به خاک روسیه استفاده کند.
او گفت مسکو این اقدام را به عنوان «مشارکت مستقیم» کشورهای ناتو در جنگ اوکراین تلقی خواهد کرد.
رئیس جمهور روسیه در ادامه گفت که چنین کاری «به شکلی اساسی ماهیت و ذات درگیری را تغییر خواهد داد.»
«این کار به معنای آن خواهد بود که کشورهای عضو ناتو، آمریکا و کشورهای اروپایی در حال جنگ با روسیه هستند.»
پوتین ادعا کرد که برای حمله موشکی به روسیه، اوکراین به دادههای ماهوارههای غربی نیاز دارد و تنها نیروهای نظامی کشورهای عضو ناتو میتوانند «ماموریتهای پروازی را در این سامانههای موشکی وارد کنند».
روسیه پیش از این نیز خطوط قرمز خود را ترسیم کرده بود، و دیده بود که از آنها عبور شده است.
در ۲۴ فوریه ۲۰۲۲، زمانی که پوتین شروع «عملیات نظامی ویژه» خود – حمله تمامعیار به اوکراین – را اعلام کرد، به «کسانی که ممکن است وسوسه شوند که از خارج مداخله کنند» هشدار داد.
او در آن زمان گفت: «مهم نیست چه کسی سعی کند جلوی ما بایستد یا تهدیدی برای کشور و مردم ما ایجاد کند، اما باید بدانند که روسیه فورا پاسخ خواهد داد… و عواقبی خواهد داشت که هرگز در تمام تاریخ خود شاهد آن نبودهاید.»
رهبران غربی این هشدار را که در آن زمان عمدتا به عنوان تهدید هستهای تعبیر شده بود، نادیده گرفتند. از آن زمان غرب تانکها، سامانههای موشکی پیشرفته و اخیرا جتهای جنگنده آمریکایی اف-۱۶ را به اوکراین تحویل داده است.
چندی پیش هم روسیه اوکراین را به استفاده از موشکهای دوربرد آمریکایی اتکمز برای هدف قرار دادن شبه جزیره کریمه متهم کرد، بخشی از اوکراین که روسیه ضمیمه خاک خود کرده است.
منبع تصویر، Reuters
علاوه بر این، طی دو سال گذشته، مقامهای روسی و رسانههای دولتی این کشور بارها غرب را به «جنگ با روسیه» یا راهاندازی «جنگ» علیه روسیه متهم کردهاند. هر چند که این روسیه بود که به اوکراین حمله کرد.
اما از لحن آخرین اظهارات ولادیمیر پوتین به وضوح مشخص است که او معتقد است هدف قرار دادن خاک روسیه با سامانههای موشکی غربی، جنگ را به سطح جدیدی خواهد برد.
او روشن نکرد که مسکو چگونه پاسخ خواهد داد.
پوتین گفت: «ما تصمیمهای متناسب را بر اساس تهدیداتی که برای ما ایجاد میشود، خواهیم گرفت.»
روز جمعه، روسیه اعتبارنامه شش دیپلمات بریتانیایی را لغو کرد و آنها را به «فعالیتهای خرابکارانه» و تهدید امنیت روسیه متهم کرد.
اما پاسخ احتمالی پوتین بسیار گستردهتر خواهد بود. او در ماه ژوئن سرنخهایی درباره این مسئله ارائه کرد.
در نشستی با روسای خبرگزاریهای بینالمللی از او پرسیده شد: اگر به اوکراین اجازه داده شود که با تسلیحات ارسالی از اروپا به اهدافی در خاک روسیه حمله کند، مسکو چگونه واکنش نشان خواهد داد.
پوتین پاسخ داد: «اول این که ما قطعا سیستمهای پدافند هوایی خود را بهبود خواهیم داد. ما موشکهای آنها را نابود خواهیم کرد.»
او افزود: «دوم این که ما معتقدیم اگر کسی فکر میکند میتوان این نوع سلاحها را به یک منطقه جنگی ارسال کرد تا به خاک ما ضربه بزند و برای ما مشکل ایجاد کند، چرا ما نباید سلاحهایی از همان کلاس را به آن مناطق جهان ارسال کنیم تا تاسیسات حساس کشورهای عامل این کار علیه روسیه را هدف قرار دهند؟»
به عبارت دیگر، مسلح کردن دشمنان غرب برای حمله به اهداف غربی در خارج، سناریویی است که مسکو به آن فکر کرده است.
چندی پیش سرگئی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه، اعلام کرد که این کشور قصد دارد دکترین هستهای خود را بازنگری کند؛ سندی که شرایط استفاده مسکو از سلاحهای هستهای را تعیین میکند.
او به این مسئله اشاره کرد که تصمیم برای بازنگری در این دکترین «به تشدید تنش از سوی دشمنان غربی [روسیه] مربوط میشود».
منبع تصویر، Reuters
در همین حال کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، برای گفتوگو با جو بایدن، رئیس جمهور آمریکا، به واشنگتن سفر کرده است. یکی از موضوعاتی که انتظار میرود دو رهبر درباره آن گفتوگو کنند، مسئله اوکراین و موشکهای دوربرد است.
کییر استارمر در راه واشنگتن گفت: «روسیه این درگیری را آغاز کرد. روسیه به صورت غیرقانونی به اوکراین حمله کرد. روسیه میتواند فورا این درگیری را پایان دهد.»
رهبران غربی باید تصمیم بگیرند که کدام یک را بیشتر مد نظر قرار دهند: خطر تشدید این درگیری یا نیاز به برداشتن محدودیتها برای استفاده اوکراین از موشکهای غربی.
