بانک مرکزی ایران: نرخ تورم به بالاترین حد در سه سال اخیر رسید

بانک مرکزی ایران

منبع تصویر، CBI

    • نویسنده, بهرنگ تاج‌دین
    • شغل, خبرنگار اقتصادی بی‌بی‌سی فارسی
  • زمان مطالعه: ۴ دقیقه

گزارش ماهانه بانک مرکزی ایران نشان می‌دهد که نرخ تورم نقطه به نقطه در بهمن‌ماه ۱۴۰۴ به بالاترین رقم در ۳۴ ماه گذشته و نرخ تورم ماهانه به بیشترین میزان در ۴۴ ماه اخیر رسیده است.

طبق گزارش این نهاد، قیمت کالاها و خدمات مصرفی در مناطق شهری در بهمن‌ماه به طور متوسط ۸/۴ درصد بیشتر از دی‌ماه بود. به این رقم تورم ماهانه گفته می‌شود و این بالاترین میزان تورم ماهانه از خرداد ۱۴۰۱ است؛ وقتی که تصمیم دولت ابراهیم رئیسی برای حذف ارز ترجیحی واردات بعضی اقلام باعث جهش بی‌‌سابقه قیمت‌ها و رکوردشکنی نرخ تورم ماهانه شده بود.

بررسی‌های بانک مرکزی نشان می‌دهد قیمت اقلام مصرفی بهمن‌ امسال به طور متوسط ۶۲/۲ درصد بیشتر از بهمن پارسال بوده است.

به این رقم اصطلاحا تورم نقطه به نقطه گفته می‌شود و رقم بهمن‌ماه، بالاترین میزان این شاخص از فروردین ۱۴۰۲ است.

نمودار خطی و میله‌ای نرخ تورم نقطه به نقطه و ماهانه در مناطق شهری ایران از فروردین ۱۴۰۱ تا بهمن ۱۴۰۴ طبق بررسی‌های بانک مرکزی ایران

دو برابر شدن قیمت مواد غذایی

طبق ارقامی که بانک مرکزی منتشر کرده، یک عامل اصلی نرخ بالای تورم، گرانی شدید مواد غذایی است.

به گفته این نهاد متوسط هزینه خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها در دی‌ماه امسال ۱۱ درصد و در بهمن‌ماه ۱۴/۷ درصد بالا رفته است.

در کل قیمت مواد غذایی از بهمن پارسال تا بهمن امسال ۹۹ درصد افزایش یافته است؛ یعنی تقریباً دو برابر شده است.

یک عامل مهم گرانی مواد غذایی در دو ماه، تصمیم دولت مسعود پزشکیان برای متوقف کردن اختصاص دلار ۲۸,۵۰۰ تومانی به واردات دانه‌های روغنی و نهاده‌های دامی بوده است.

ولی از بهمن‌ماه سال گذشته، به جز سه ماه، در بقیه ماه‌ها سرعت افزایش قیمت مواد غذایی بیشتر از بقیه اقلام مصرفی بوده است.

نمودار مقایسه نرخ تورم ماهانه کل کالاها و خدمات مصرفی در مناطق شهری ایران با نرخ افزایش ماهانه قیمت مواد غذایی از بهمن ۱۴۰۳ تا بهمن ۱۴۰۴ طبق آمارهای بانک مرکزی

از سال ۱۳۹۷ مرکز آمار ایران مرجع اصلی بررسی و اعلام نرخ رسمی تورم بوده است و بر خلاف بانک مرکزی، سطح قیمت‌ها در مناطق روستایی را هم می‌سنجد

این نهاد دی‌ماه نرخ تورم نقطه به نقطه در کل مناطق شهری را ۶۰ درصد اعلام کرده بود که بیش از پنج واحد-درصد از رقم اعلامی بانک مرکزی بیشتر بود.

اگر ارزیابی مرکز آمار از میزان رشد قیمت‌ها مشابه بانک مرکزی باشد، نرخ اعلامی آن به بیش از ۶۶ درصد می‌رسد.

نرخ تورم تخمینی از میانگین کشوری میزان افزایش قیمت همه کالاها و خدمات مصرفی است و تورمی که هر خانواده احساس می‌کند، بر حسب محل زندگی، میزان درآمد و ترکیب اقلام مصرفی‌اش متفاوت است و برای بعضی خانوارها بسیار بالاتر از نرخ رسمی است.

ولی رشد شدید قیمت‌ها در هفته‌های اخیر در کنار رکود اقتصادی، تأمین معاش را برای خیلی‌ها دشوارتر از همیشه کرده است.

کاهش درآمد و افزایش قیمت

قطع چند هفته‌ای اینترنت که از اواسط دی و هم‌زمان با تشدید سرکوب اعتراض‌های سراسری شروع شد، بسیاری از کسب‌وکارهای متکی به اینترنت و نیز بعضی از بازارها را به تعطیلی کامل کشاند.

ولی حتی در هفته‌های بعد از وصل شدن اینترنت هم کسب‌وکار بسیاری، از بازاریان گرفته تا حتی صاحبان مشاغل خانگی به شرایط عادی برنگشته است.

مرجان*، ۳۴ ساله در اصفهان، یکی از صدها هزار زنی است که با فروختن محصولات چوبی و دست‌ساز از طریق صفحه‌اش در اینستاگرام درآمد کسب می‌کرد.

او به بی‌بی‌سی فارسی گفت: «بعد از قطع اینترنت و در یک ماه اخیر، بازدید صفحه کلا کم شد. فروشم قبلا ۳۰ میلیون تومان بود. الان ۳ میلیون هم نیست.»

به گفته مرجان «شرایط به شکلی است که گذران زندگی و خوراک اولویت است و خیلی از مردم حتی توان خرید مایحتاج روزمره را هم ندارند؛ چه برسد به کالاهایی که شاید اولویت دهم هم نباشند.»

مرجان می‌گوید با این وضع، او و همسرش ممکن است مجبور شوند خودرویشان را بفروشند تا اجاره خانه و قسط وام‌هایشان را پرداخت کنند.

در کنار این، خیلی‌ها نگران افزایش روزانه قیمت‌ها هستند و نمایندگان کارگران در شورای عالی کار، خواهان دو برابر شدن حداقل دستمزد در سال آینده شده‌اند.

فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت ایران، در واکنش به گزارش بانک مرکزی درباره وضعیت تورم گفت پرداخت ماهانه یک میلیون تومان کالابرگ به هر نفر باعث شده قدرت خرید سه دهک کم‌درآمد جامعه در مجموع بهتر شود، ولی «فشار اقتصادی» به هفت دهک دیگر افزایش یافته است.

توضیح ویدئو، سایه گرانی و رکود بر ایران ِ کارگران :حقوق را دو برابر کنید / کارفرمایان: ورشکست می‌شویم

* نام مستعار