آبگیری سد کمال خان در مرز ایران آغاز شد

اداره ملی تنظیم آب افغانستان می‌گوید که آبگیری سد/بند کمال خان در ولایت نیمروز از اول ماه دلو/بهمن آغاز شده و این بند به زودی افتتاح خواهد شد.

نظام اخپلواک، سخنگوی اداره ملی تنظیم آب به بی‌بی‌سی گفت که کار ساختمانی این سد تکمیل و آبگیری آن آغاز شده است.

به گفته او پرشدن این بند بستگی به سیلاب‌های موسمی و همچنین پر شدن سد کجکی در هلمند دارد.

او گفت که این سد بر سر آب‌های هیرمند تاسیس شده است.

مشخصات بند کمال خان

ساخت بخش دوم سد کمال خان در بهار سال ۱۳۹۶ آغاز شد. بودجه ساخت آن ۷۸ میلیون دلار اعلام شده بود.

به گفته آقای اخپلواک این سد بیش از ۱۸۴ هزار هکتار زمین را آبیاری و بیش از ۹ مگاوات انرژی برق تولید خواهد کرد.

منطقه‌ای که بند کمال خان در آن واقع شده، بیشتر دشت است و شیب کمی دارد. ارتفاع این بند ۱۶ متر و ظرفیت ذخیره آب آن به گفته اداره ملی تنظیم آب، ۵۲ میلیون مترمکعب آب است. با آنکه این بند در مقایسه با بند سلما آب کمتری را ذخیره می‌کند اما توان کنترل آب آن بسیار بالا است.

محمد اشرف غنی، رئیس جمهوری افغانستان در میزان/مهر امسال گفت بود؛ بعد از ۷۰۰ سال بند کمال خان باز آب خواهد گرفت و نیمروز سرسبز خواهد شد.

به اساس اطلاعات وزارت انرژی و آب، کار بند کمال خان در سال ۱۳۴۵ آغاز شده بود اما به دلیل آغاز جنگ‌ها و تحولات سیاسی افغانستان، سالها تکمیل نشد.

آبگیری آزمایشی بند کمال خان حدود سه ماه قبل، در ماه عقرب/آبان آغاز شد.

به گفته مسئولین افغانستان این کشور فقط قادر به مدیریت ۳۰ درصد آبهایش است وبقیه به کشورهای همسایه سرازیر می‌شود.

این بند در ۱۸ کیلومتری جنوب شهر زرنج ولایت نیمروز، در مسیر رودخانه هیرمند اعمار شده که از کوه‌های افغانستان سرچشمه گرفته و به دریاچه هامون؛ دریاچه‌ای مشترک میان افغانستان و ایران سرازیر می‌شود.

"بند کمال خان برای ایران مشکلی ایجاد نخواهد کرد"

ایران همواره با اتفاقاتی در مسیر رودخانه‌های منتهی به این کشور، با حساسیت نگاه کرده است. ساخت بند کمال خان و آب گیری آن نیز یکی از نگرانی ها است.

حدود سه هفته قبل کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران موضوع بند کمال‌خان بر روی رودخانه هیرمند را با حضور وزیر نیروی ایران بررسی کرد.

ابوالفضل عمویی، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران گفته بود که محور مباحث جلسه بررسی آخرین وضعیت رودخانه‌های مرزی بود. او گفته بود که در این جلسه موضوع اجرای بند کمال خان افغانستان بر روی رودخانه هیرمند در جلسه طرح شده است. جزئیاتی از این نشست به بیرون نشر نشده ولی خبرگزاری ایرنا نوشته که وزیر نیرو، دستگاه‌های ذیربط و نمایندگان حوزه‌های انتخابیه مرتبط با این حوزه آبی هیرمند که تحت تاثیر این بند قرار می‌گیرند در این جلسه حضور داشته‌اند.

آقای اخپلواک گفته است که براساس معاهده هیرمند، افغانستان و ایران در این قسمت مشکل ندارند و مهار آب حق قانونی افغانستان است.

در ۲۲ اسفند ۱۳۵۱ معاهده‌ای میان امیرعباس هویدا، نخست‌وزیر وقت ایران و موسی شفیق، نخست‌وزیر وقت افغانستان در کابل به امضا شد که بر اساس آن مقرر شد در هر ثانیه ۲۶ متر مکعب آب (معادل ۸۵۰ میلیون مترمکعب در سال) از آب رودخانه هیرمند به ایران برسد.

به گفته آقای اخپلواک اکنون بیشتر از معاهده هیرمند به ایران آب می‌رسد.

بعد از ۴۸ سال، دو روز قبل ( دوشنبه ۱۳ دلو/بهمن) ایران اعلام کرد که اساسنامه پیگیری حق آبه رودخانه هیرمند میان افغانستان و ایران در هفت بند تدوین شده و دو طرف متعهد به اجرای آن هستند. نقشه‌برداری از حوضه آبریز رودخانه هیرمند بخشی از آن است.

قبل از این حکومت افغانستان برای گفتگو با کشورهای همسایه در مورد تقسیم منابع آب اعلام آمادگی کرده بود.

نعیم الله سالارزی، معاون کمیسار آب هلمند افغانستان در یک نشست خبری در ایران گفته که "ما ۱۰۰درصد مطمئن هستیم که بند کمال‌خان برای ایران هیچ مشکلی به‌وجود نخواهد آورد، حق‌آبه‌ای را که معاهده ذکر کرده ان‌شاءالله به ایران می‌رسد و دولت افغانستان طبق قانون آب این کشور و قوانین بین‌المللی هیچ کاری را نخواهد کرد که به ضرر آب هیرمند باشد."