بیابان دشت توپ وردگ؛ میدان جنگ دیروز، دانشگاه امروز

دشت توپ در ولایت میدان وردک در امتداد شاهراه کابل _ قندهار که زمانی شاهد درگیری‌های خونین بود، حالا یک مرکز آموزشی تحصیلات عالی را در دل خود جا داده است.

این دانشگاه ۴۰۰ دانشجو دارد که همه پسران هستند و تنها سه استاد دارد.

به دلیل نبود بودجه کافی، در سال‌های گذشته برخی از استادان دانشگاه کابل برای تدریس به گونه افتخاری به این ولایت رفت و آمد داشتند.

سنگ‌بنای دانشگاه ولایت میدان وردک نیز در زمینی حدود ۵۰۰ جریب در همجواری پایتخت کابل، سه سال پیش با کمک مالی اهالی محل گذاشته شد.

عنایت الله مایار، رئیس این دانشگاه می‌گوید اشتیاق مردم برای عملی ساختن رویایی بزرگ، بسیار موثر بوده است.

می‌گوید: "نیمه سال مالی بود و دولت در نیمه سال برای دانشگاه بودجه انکشافی (توسعه‌ای) اختصاصی داده نمی‌توانست. در چنین وضعیتی ما به مردم مراجعه کردیم. از افراد عادی گرفته تا فرهنگیان، فعالان مدنی و تاجران از ما به گرمی استقبال کردند و در مدت بسیار اندک توانستیم برای ساخت و ساز اول تعمیر تدریسی دانشگاه بیش از هشت میلیون افغانی جمع‌آوری کنیم و اینگونه کار را آغاز کردیم."

اهالی محل بیش از هشت هزار جلد کتاب نیز به کتابخانه این دانشگاه نوتاسیس هدیه دادند.

با آنهم مشکلاتی هنوز وجود دارد. عدم دسترسی به منابع علمی به ویژه انترنت دغدغه اصلی دانشجویان است اما آنها آرام ننشستند و راه‌هایی برای حل مشکل‌شان یافتند.

وحید الله رحمتی یکی از دانشجویان می‌گوید: "وقتی به اطلاعات بیشتر نیاز داریم و به ویژه اطلاعاتی که باید از طریق انترنت بدست بیاوریم، از استادان کمک می‌خواهیم. هنگامی که آنها کابل بروند، معلومات مورد نیاز ما را با خود می‌آورند. گاهی پول جمع‌آوری می‌کنیم و یک همصنفی (هم‌کلاس) را انتخاب کرده به کابل می‌فرستیم. او همه مواد مورد نیاز دیگران را از انترنت جمع‌آوری می‌کند و با خود می‌آورد."

با وجود همه این مشکلات، دانشجویان دورنمای زندگی‌شان را روشن می‌بینند.

محمد خالد رشیدی، شاگرد ممتاز صنف سوم دانشکده زراعت است، او از نداشتن آزمایشگاه تدریسی زراعتی شاکی است و می‌گوید تنها تیوری آموزش می‌بینند.

محدودیت‌ها در انتخاب دانشگاه مورد نظر در آزمون ورودی به دانشگاه و علاقمندی به تحصیلات عالی، پای جوانان از ولایات دوردست افغانستان را نیز به این دانشگاه در بیابان دشت توپ کشانده است.

محمد شریف سیغانی از ولایت بامیان آمده. او می‌گوید به دلیل آموختن زبان پشتو و نزدیک بودن به ولایتش دانشگاه وردگ را انتخاب کرده است.

مهتاب از ولسوالی دوردست اشکاشم ولایت بدخشان یک سال از درس‌هایش را در این دانشگاه به پایان رسانده است.

او گفت به دلیل اینکه از ورود به دانشگاه محروم نماند، یک انتخابش دانشگاه میدان وردگ بود.

می‌گوید انتخابش هم کاملا درست بوده، زیرا در انتخاب آخرش در دانشگاه وردگ کامیاب شده و اگر این انتخاب را نمی‌داشت یک سال از دانشگاه و درس دور می‌ماند.

دانشگاه وردک در بخشی از شاهراه کابل _ قندهار موقعیت دارد که زمانی یکی از ناامن‌ترین نقاط این شاهراه بود.

ساکنان محل تا چند سال پیش پیوسته شاهد درگیری‌های شدید و به آتش کشیدن کاروان موترها/خودروهای باربری نیروهای بین‌المللی توسط گروه طالبان در این منطقه بودند.

مسئولان دانشگاه می‌گویند تاسیس و آغاز به فعالیت این مرکز آموزشی به بهبود نسبی امنیت در این منطقه کمک کرده است.

با این حال، به رغم تقاضا در میان ساکنان محل هنوز هیچ دختری حاضر به درس خواندن در این دانشگاه نیست. دوری از مرکز ولایت، نبود امکانات و بیم از ناامنی سبب شده تا پای دختران به اینجا نرسد.

اما مسئولان می‌گویند این محل را به دلیل فراوانی و در دسترس بودن زمین و همچنین مرکزی بودن منطقه بین دو ساحه میدان و وردگ برای ساخت این دانشگاه انتخاب کردند.

سری گزارش‌های ويژه از وردک، همسايه غربی كابل