Uchafbwyntiau Radio Cymru dros yr wythnos ddiwethaf, gyda chyflwyniadau clir a syml fydd o gymorth i chi wella'ch iaith.
Gwrandewch ar y rhifyn diweddaraf
Rhaglen Aled Hughes - Bio-hacio
datblygiad - developmnet
manteision - advantages
pryderus - worried
nwyddau - products
undebau llafur - trade unions
dychmygu - imagine
stryffaglo - struggling
ymenydd - brain
hollol ddiymadferth - totally helpless
aruthrol - huge
Dach chi'n gwybod beth ydy bio-hacio? Os nad ydach, chi peidiwch â phoeni gan fod yr Athro Deri Thomas o Brifysgol Bangor am esbonio'r datblygiad newydd yma. Dyma fo'n sôn am rai o fanteision ac anfanteision y datblygiad hwn.
Melin Bupur - Dementia
diodde(f) - to suffer
profiadau - experiences
cyflwr - condition
wedi amau - had suspected
digalon - sad
syrthio - to fall
difrod - damage
colli meddyliau - losing faculties
salwch - illness
Yr Athro Deri Thomas oedd hwnna yn sôn am fio-hacio ar raglen Aled Hughes. Iechyd oedd thema'r rhaglen Melin Bupur ddydd Llun. Buodd tad Ruth Pritchard o'r Felinheli, ger Caernarfon, yn diodde o Dementia. Dyma i chi flas ar sgwrs lle roedd Ruth yn sôn am ei phrofiadau hi a phrofiadau ei thad o fyw gyda'r cyflwr.
Cofio - Mynwentydd
mynwentydd - cemetaries
gwth o oedran - very old
cerrig beddau - gravestones
hanesyn - a story
distawrydd - quiteness
dim gwerth i chdi - no point in you
Ruth Pritchard yn fan'na yn son ar Melin Bupur am sut oedd Dementia wedi effeithio ar ei thad. Mynwentydd oedd thema Cofio wythnos diwetha. Roedd Arwel Jones yn arfer canu gyda'r grwp Hogia'r Wyddfa, hogia o Lanberis oedden nhw i gyd. Dyma un o'i straeon am bentre bach Llanber - hanes dau ddyn yn cael sgwrs mewn mynwent.
Rhaglen Geraint Lloyd - Tatws
wastad - always
brifo - hurt
o mam bach - OMG
union run peth - exactly the same
gwaith celf - artwork
haearn smwddio - iron (as in ironing)
er cof am Nain - in memory of Granny
dw i wedi cadw fy ngair - I've kept my word
A dan ni'n aros yn Llanberis efo'r clip nesa. Mae Elin Mai yn dod o Lanberis a hi oedd gyda'r het ar raglen Geraint Lloyd wythnos diwetha. Mae Elin yn nyrsio yn Ysbyty Gwynedd ac yn canu. Mae hi hefyd yn ffan o gael ambell i datw. Os dach chi wedi bod yn gwylio'r rhaglen deledu Taith Tatws Dewi Pws, fallai eich bod chi wedi gweld Elin ar honno. Dyma hi'n sôn mwy am ei thatws wrth Geraint.
Tra Bo Dau - Mark Lewis Jones
yn gyffredin - in common
seiri - carpenters
darganfod - to discover
newid cyfeiriad - changing direction
Hanes tatws Elin Mai o Lanberis yn fann'na. Yr actorion Ffion Dafis a Mark Lewis Jones oedd gwestai Nia Roberts wythnos diwetha, ac mi fuon nhw'n sgwrsio am beth sydd ganddyn nhw yn gyffredin. Yn y clip yma mae Mark yn esbonio sut aeth o i fewn i'r byd actio yn y lle cynta'.
Stiwdio - Kyffin Williams
yn benna - chiefly
gwahardd - to ban
ar yr aelwyd - in the home
cenhedlaeth - generation
cartrefol - comfortable
erbyn hyn - by now
pa mor dost - how ill
Wel da iawn yr athrawes yn ysgol Morgan Llwyd ynde? Ysgol Gymraeg yn ardal Wrecsam ydy hi, ond chafodd yr artist Kyffin Williams ddim addysg Gymraeg yn yr ysgol a doedd o ddim yn cael ei siarad hi adre chwaith. Ond fel clywon ni ar Stiwdio roed dKyffin dal yn defnyddio'r Gymraeg pan oedd o'n cael y cyfle.
Bore Cothi - Iolo Hughes
elusennau - charities
yn fengach - younger
plannu'r hedyn - planting the seed
Rian Evans yn cofio am Kyffin Williams ar Stiwdio. Wel mae hi'n Ddolig a dyma'r adeg mae pobl yn rhoi ac yn cael anrhegion. Ond mae rhai eraill yn penderfynu gwneud pethau gwahanol iawn er mwyn helpu elusennau. Un o'r rheini ydy Iolo Hughes sydd wedi penderfynu gwneud rhywbeth dramatig iawn. Dyma fo'n egluro mwy ar raglen Bore Cothi, bore Mercher diwetha.
