Нью-Йорк, Соипов қурбони: Биз унга ўлим жазоси берилишини сўрашга ҳақлимиз

Тўрт йил аввал АҚШнинг Нью-Йорк шаҳрида юк машинасини одамлар устига ҳайдаб саккиз кишини ўлдирган Сайфулло Соипов ишида ҳануз ҳукм ўқилгани йўқ.

Соипов 2017 йил 31 октябрида Нью-Йоркдаги Хадсон дарёси қирғоғидаги велосипед йўлагида юк машинасини ҳайдаши ортидан террорчиликда айбланганди.

Оддий фуқаро олган видеода Соипов ҳужум ортидан қочишга уринаётгани ва қўлида тўппончага ўхшаш жиҳоз бўлгани кўринади. Полиция кейинроқ бу соҳта тўппонча бўлганини билдирган.

Ҳужумда яраланган Рейчел Фарн билан суҳбатни томоша қилинг.

Терговчилар маълум қилишича, ижарага олинган юк машинаси ичидан ўзини Исломий Давлат деб атаган жангари гуруҳга ёзилган мактуб топилган. Соиповнинг ўзи эса мазкур ҳужумни Исломий Давлат номидан амалга оширганини айтган. Кўп ўтмай Исломий Давлат Соипов унинг аскари эканини айтиб баёнот чиқарганди.

Ҳалок бўлганлар орасида синфдошлар учрашувини нишонлаш учун Нью-Йоркка сафар қилган 8 аргентиналикнинг 5 нафари, ва бельгиялик ёш она ҳам бўлган.

Соипов иши тўрт йилга чўзилгаётгани ва ҳукм ўқилмагани ҳужумда ҳалок бўлган инсонларнинг яқинларида норозилик уйғотмоқда. АҚШ ҳукуматига йўлланган очиқ мактубда улар бу вазият уларнинг оғриғини янада оғирлаштираётганини айтишган.

Бугунда 33 ёшда бўлган тошкентлик Соипов ҳибсда қоляпти. Прокурорлар жамоаси унга ўлим жазоси қўлланишини сўрашган. Аммо, унинг адвокати, агар бу умрбод қамоқ жазосига ўзгартирилса, Соипов барча айбларга иқрор бўлиши мумкинлигини билдирган.

Шунингдек, адвокатига кўра, АҚШ ҳукуматидаги ўзгаришлар федерал ҳукуматнинг ўлим жазосига бўлган муносабатидаги ўзгаришларни ҳам англатиши мумкин.

"Биз унга ўлим жазосини сўрашга ҳақлимиз"

Соиповга ҳукм ўқилишини кутаётганлардан бири - Рейчел Фарн.

Ҳужум юз берганида 26 ёшида бўлган Фарн хоним Соипов машинаси остида жароҳатланган 11 кишидан бири.

«Ўша куни Халлоун байрами эди. Соипов юк машинасини ҳайдаган ўша велосипед йўлакчасида мен дам олиш кунларида ҳамёнимни йўқотиб қўйгандим. Кимдир уни топиб олиб, банкка топширган экан. Ҳамёнимни банкдан олиш учун велосипедга миниб Манхеттен жанубига бордим. Ҳамёнимни олгач, яна велосипедга миниб шу йўлакдан шимолга қайтаётгандим. Дугонам билан кўришиб Халлоунни нишонламоқчи эдик. Ҳали велосипедга ўтирганимга энди бир неча дақиқа бўлганди, кимдир менга қараб юк машинасини ҳайдаб келаётганини кўрдим. Ҳаммаси жуда тез юз берди. Мен у тезлигини пасайтирмаслигини англаб етдим, чунки менга қарама-қарши йўналишда икки велосипедчи келаётганди, Соипов уларнинг ортидан келиб урди. Бир сониялар ўтгач, у мени келиб урди», - дея ўша кунни эслайди Рейчел Фарн.

Ҳужумда Рейчелнинг оёғи мажақланган ва елкаси шикаст еган. У узоқ вақт мобайнида физиотерапия муолажаларини олиш билан бирга руҳий шифокорга ҳам қатнаган.

Соиповга ҳукм масаласида, Рейчел қатъий қарашларга эга эмас.

"Ҳа, ҳукм ўқилмай шунча вақт ўтди. Лекин, мен прокурорлар жамоасига ишонаман. Улар қўлларидан келганича бу жиноятга тўғри баҳо берилиши йўлида тинмай ишлаяптилар. Бу Нью-Йоркда давом этаётган энг йирик терговлардан бири. Прокурорлар менга ҳам мунтазам ҳисобот бериб туришади, аммо пандемияда, албатта, бу қийинроқ кечди. Ҳар қандай шахс, айби исботланмагунча, айбсиз ҳисобланади. Ҳа, биз Соиповни судга тортишга ва унга ўлим жазосини сўрашга ҳақлимиз. Ва айни дамда, унинг ҳимоячилари жамоаси бунга қарши чиқишга ҳақли.», - дейди у.

Айни дамда, унга прокурорлар билдиришича, Соипов ҳали ҳам ўз қилмишидан пушаймон эмас ва ҳужумни "Оллоҳ йўлида" қилганига ишонади.

«Мен ўйлайманки, Оллоҳнинг сўзини чиндан англаган инсон бу каби зўравонлик ундан келмаслигини тушунади», - дейди Рейчел.

Соипов ким эди?

Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлиги 2017 йил 31 октябрь куни Нью-Йоркда террорчилик амалини содир этган ҳужумчи ўзбек фуқароси эканини тасдиқлаганди.

"Жаҳон" ахборот агентлиги 2017 йил 1 ноябрда тарқатган хабарида ҳужумчининг таржимаи ҳолига оид маълумотлар берилган.

Унда айтилишича, Соипов Сайфулло Ҳабибуллаевич 1988 йилнинг 8 февралида Тошкентда туғилган.

Тошкентдаги касб-ҳунар коллежи ва Молия институтини тамомлаган.Ўқишни битириб, Тошкентдаги "Саёҳат" меҳмонхонасида ҳисобчи бўлиб ишлаган.

2010 йилда грин-карта ютиб, АҚШга кетгунига қадар ўзбек ҳуқуқ-тартибот идораларининг эътиборига тушмаган.

Расмий хабарда Соиповнинг АҚШга кетганидан буён бирон марта ҳам яқинларини кўриш учун Тошкентга бормагани ва АҚШда вақтинча яшаб келган ўзбекистонлик аёл билан фуқаровий никоҳда яшагани айтилади.

Аммо Ташқи ишлар вазирлиги хабарида айтилишича, қўшнилари Соиповга ижобий тавфсиф беришган.

"У ҳеч қандай шубҳа уйғотмаган, бошқалар билан муомалада ҳаммам вақт ўзини босиқ ва дўстона тутган", дейилади хабарда.

Шунингдек, расмийларга кўра, Соиповнинг ота-онаси анъанавий Исломга амал қилишади ва ҳеч қандай экстремистик оқимларга алоқаси йўқ.

Ўзбек томони Соиповнинг АҚШга кўчиб борганидан кейин радикаллашганини айтган.

"АҚШга кўчиб боргач, Сайфулла Соипов одамови бўлиб қолган, радикал гуруҳлар таъсирига тушган", дейилади Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлиги тарқатган хабарда.

АҚШдаги ўзбек ҳужумчи Сайфулло Соипов ким?

Сайфулло Соипов ўзига қўйилган айбловларни рад этди

Ўзбекистон: 'Сайфулло Соипов АҚШда радикал гуруҳлар таъсирига тушган'

BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.

Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek