Amerikalı bilimadamlarının araştırmasında, Irak'ın 2003'teki işgali ve sonrasında toplam 655 bin kişinin hayatını kaybettiği bulgusuna yer veriliyor.

Guardian "İşgalden bu yana her 40 Iraklıdan biri öldü",
Independent ise "Irak'ta her üç dakikada bir kişi ölüyor" diyor.

Lancet dergisinin Yazı işleri Müdürü Richard Horton, Guardian'daki yazısında bu rakamları şöyle yorumluyor:

'Irak siyasetimiz çöktü'

"Bu rakamlar bize şu gerçeği kabul etmemiz gerektiğini söylüyor: Sivillere daha fazla zarar vermeyi değil, onları korumayı temel alması gereken bir dış politikayla Irak'ta büyük bir insani felakete neden olduk.

Bizim Irak'taki varlığımız Iraklılara fayda değil, zarar getiriyor. Durup niçin bunu yaptığımızı düşünmemiz ve yanlış yaptığımızı kabullenmemiz gerekiyor. Dahası Cenevre Sözleşmesi uyarınca sivil halkı koruma yükümlülüğümüz var.

Bunu yerine getirmediğimiz gibi, sözleşmenin hükümlerini ısrarla ihlal ediyoruz. Artık 19'uncu yüzyıldan kalma ulus-devlet olgusuna dayanan dış politikamızın raf ömrünü tamamladığını kabul etmeliyiz.

Dış politikamıza ve askeri stratejimize yön verecek yeni ilkeler belirlemeliyiz. Bu ilkeler, ulusal güvenliği değil, insan güvenliğini, tek taraflı ekonomik çıkarları ve yeni toprak emellerini değil, insan sağlığı ve gönencini temel almalı.

Tek umudumuz Irak'taki bu korkunç talihsizliğin, bu aşağılama siyasetine son verecek yeni bir siyasi ve sosyal hareketin ortaya çıkmasına vesile olmasıdır. Hepimiz insan ailesinin üyesiyiz. Ve öyle davranmalıyız."

'Bağdat'ta cinayetler kanıksandı'

Guardian'ın Bağdat muhabiri Peter Beumont ise Irak'ta sokaklara atılan cesetlerin artık sıradan bir görüntü haline geldiğini vurguluyor:

"Ölümlere ilişkin hiçbir istatistik, hiçbir rapor, bu kadar kolay işlenen cinayetleri tasvir edemez. Polislerin de cinayetlere karıştığı ülkede kanun ve nizam yok. Bağdat'ta her gün o kadar çok insan öldürülüyor ki Iraklı yetkililer cesetlerle baş edemiyor.

Diğer kentlerin çöp toplama sorunu var. Bağdat'ın ise ceset toplama. Amerikan askerleri bir ara Bağdat'ın bazı mahallelerinde cesetlerin kanalizasyon şebekesine atılmasını engellemek için rögar kapaklarına kaynak yapıyordu.

Ama şimdi ölüm mangaları cesetleri saklama gereği duymuyor; çöpe, nehirlere ya da açık araziye atıyor. Hatta cinayetler, kalabalığın gözleri önünde işleniyor. Gündüz vakti, polis kılığındaki adamlar, dükkanlara girip insanları kaçırıyor.

Cesetlerin çoğunun elleri ve ayaklarının bağlı olması ve işkence izleri taşıması dikkat çekiyor. Ölüm mangaları, morga yakınlarının cesetlerini aramaya gelen aileleri de takip edip öldürüyor.

Ölümler ölümleri izliyor. Cenaze törenine katılanlar, mangaların yeni kurbanı oluyor. Halk patlamalara da alıştı artık. Şimdi herkes, seslerinden yol kenarına yerleştirilen bir bombayla, intihar saldırılarında kullanılan bombaları ayırt edebiliyor.

Patlamalardan sonra yardıma koşanlar da bombaların hedefi oluyor."

Irak'tan, bugün Ermeni soykırımını inkarı suç sayan yasa tasarısının görüşüleceği Fransa'ya geçiyoruz.

Le Monde'dan 'Tasarıyı reddedin' çağrısı

Le Monde başyazısında, milletvekillerine yasa tasarısını reddetmeleri çağrısı yapıyor:

"Tarih yazmak yasa koyucuların işi değildir. Olması gereken şey, Türklerin tarihlerini hatırlaması ve diplomasinin bunu teşvik etmesidir. Türkiye'deki akademisyenler ve gazeteciler soykırım tabusunu zaten yıktılar.

Bu tasarının geçmesi, Fransa'ya ekonomik misilleme yapılmasını isteyen milliyetçi grupların seslerini daha da yükseltmesini sağlayacak.

Le Monde, Fransa'da önümüzdeki yıl yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimin önde gelen iki adayı Nicolas Sarkozy ve Segelone Royal'in tasarıyı desteklediğini hatırlatarak şöyle devam ediyor:

Sarkozy, Ermeni toplumuna 'İfade özgürlüğü tarihi çarpıtmak ve tarihi gerçekleri yok saymak demek değildir' diyor. Ancak ifade özgürlüğü tarih yazmak ve Ermeni davasını siyasete ya da seçim mücadelesine alet etmek de değildir."

Times'taki bir haberde ise özetle şöyle deniyor:

"Chirac hükümeti, hem Türkiye hem de Fransa'daki akademisyenlerin tepki gösterdiği tasarıyı sahiplenmiyor. Tasarı Ermeni soykırımını inkar edenler için bir yıla kadar hapis ve 45 bin Euro'ya kadar para cezası öngörüyor.

Fransa'daki mevcut yasalar, İkinci Dünya Savaşı'ndaki Yahudi soykırımını inkarı da suç sayıyor. Ancak tasarıya karşı çıkanlar, bu iki konunun birbirinden farklı olduğunu, soykırım yasasının Yahudi düşmanlığını engellemek için çıkarıldığını söylüyor.

400 bin Ermeni kökenlinin yaşadığı Fransa'da seçimlere yedi ay kala, iktidardaki Halkın Birliği Partisi'nin tasarıya karşı çıkamayacağı anlaşılıyor. Bu da tasarının parlamentodan geçmesini kolaylaştıracak.

Ancak hükümet, bu parlamentonun görev süresi içinde yasayı onay için Senato'ya göndermeyi düşünmüyor. Yasa tasarısı Fransa'nın 2001'de Ermeni soykırımını tanımasından sonra sarsılan Türk-Fransız ilişkilerini daha da gerginleştirdi."

'Müslüman derneklere yardım uyarısı'

Daily Telegraph'a göre İngiltere'de etnik topluluklardan sorumlu bakan Ruth Kelly, İngiliz değerlerine karşı çıkan Müslüman derneklerine maddi yardımların kesileceğini açıkladı:

Ruth Kelly, aşırılığa karşı savaşı ve temel İngiliz değerlerini reddeden derneklere para transferini durduracağını söyledi. Bakan, 'Bu ülkede yeni nesil teröristlerin yetişmesini engellemek için bunu yapmamız gerekiyor' dedi.

Kelly, Londra'daki Müslüman gruplarla yaptığı toplantıda, ülkede birçok Müslüman kuruluşu çatısı altında toplayan İngiltere Müslüman Konseyi'nin Yahudi Soykırımını Anma Günü 'ne katılmamasını eleştirdi; 'Dinsel hoşgörüyü ve toplumların yakınlaşmasını savunanların, insani ortaklığımızı ve birbirimize saygıyı simgeleyen böyle bir etkinliği niçin boykot ettiğini anlayamıyorum' diye konuştu.

Konsey, etkinliğin tüm soykırımları kapsaması gerektiğini söyleyerek, Yahudi Soykırımı Anma toplantısına katılmamıştı.