Niyazov'un ölümü sürpriz oldu mu?

Evet kesinlikle. Sağlık sorunları yaşadığına ilişkin söylentiler vardı, ama sağlık sorunlarının çözülmesi için gerekli olanaklara ve doktorlara sahip olduğu düşünülürdü.

Otoriter bir liderdi. Yerini alacak kişiyi işaret etti mi?

Niyazov devletin bizzat kendisiydi. Kararları, emirleri, ister siyaset ister kültür isterse bilim hangi konuda olursa olsun, yasa gibi algılanırdı. Bağımsız siyasi oluşumlara izin verilmemişti, bu oluşumların gelişmesi fırsatı da sağlanmamıştı. Yerini alacak kimseyi de belirlememişti.

Kendisini Türkmenlerin babası olarak ilan eden Niyazov'un ölümünün ulus üzerinde bir psikolojik etkisi olacak mıdır?

Kesinlikle. Niyazov'u Türkmenlerin başı olarak gören, ondan başka lider tarafından yönetilmemiş olan bir kuşak var Türkmenistan'da. Ama aynı zamanda, Niyazov işbaşına gelmeden önceki dönemi yaşamış daha yaşlı bir kuşak da var. Yine de, ölümü nüfusun önemli bir bölümüne darbe olacak.

Niyazov'un ölümü Türkmenistan dışındaki dünya için ne ifade ediyor?

Türkmenistan'ın dev doğal gaz rezervlerine sahip olduğunu ve çok sayıda ülkenin de bu rezerleri işlemek için mücadele halinde olduklarını unutmamak gerek. Bunlara Rusya ve Çin de dahil. Ortaya çıkacak yeni hükümeti etkilemeye çalışma mücadelesi yaşanacaktır.

Siyasi istikrarsızlık riski var mı?

Yanıtı zor bir soru. Ama ülkede Niyazov'un ani bir şekilde görevden ayrılmasının farklı bölge ve klanların temsilcileri arasında iktidar mücadelesine; sonunda da en karamsar senaryoya göre, iç savaş ve çatışmalara neden olacağı kaygıları vardı. Ama bu aşamada iç siyasete ilişkin güvenilir bilgi eksikliği olduğunu dikkate alırsak, yanıt vermek zor. Ama siyasi istikrarsızlık kaygıları bulunduğunu düşünüyorum.

Türkmenistan'ın dış politikası değişecek mi?

Niyazov, tarafsızlık kavramını herkesle ilişkilerini asgari düzeyde tutma olarak algılamış gibi görünüyor. Ülkenin nasıl bir yöne ilerleyeceğini söylemek zor.

Niyazov'un ölümünün Orta Asya'ya etkisi ne olacaktır?

Orta Asya ülkeleri birbirleriyle yakın bağlantılar içinde. Bir ülkedeki istikrarsızlık kolayca diğerlerini etkileyebilir. Eğer Türkmenistan'da bir istikrasızlık ya da çatışma yaşanırsa, başta Özbekistan olmak üzere diğer komşu ülkeler üzerinde ciddi sonuçlar yaratacaktır.