Sevi Sarıışık BBC Türkçe Servisi

Financial Times gazetesine bir mülakat veren Rato, oy oranları artırılması düşünülen dört ülkenin Türkiye, Çin, Güney Kore ve Meksika olduğunu belirtti.

Geçen hafta İcra Direktörleri Kurulu'na sunulan öneri, kurumun gelecek ay yapılacak IMF Dünya bankası toplantısında karara bağlanacak.

Karar onaylanırsa Türkiye'nin IMF desteklerinden yararlanma limitleri de artacak.

IMF'nin gelecek ayki zirvesinde oy oranlarının fona yapılan mali katkı doğrultusunda düzenlenmesi şeklindeki uygulamanın yeninden tanımlanması yolunda da çağrılar var.

Ancak bu konuda mutabakat sağlamanın zor olacağı belirtiliyor.

Oy hakkının arttırılması konusunda ise kararın çıkması bekleniyor. Halihazırda dünyanın en hızla büyüyen ekonomisi olan Çin'in oy gücünün Belçika ve Hollanda toplamından daha az olduğu düşünülünce, değişikliklerin gündeme gelme gerekçelerini anlamak kolaylaşıyor.

Peki Türkiye neden 184 üye arasında oy oranının artması için belirlenen dört ülke arasında?

Bu durum genelde Türkiye ekonomisinin iyileşmesi ile açıklanıyor.

İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi öğretim üyelerinden Prof. Türkel Minibaş ise bu sava şüpheyle yaklaşıyor. Bu dört ülkenin de maden ve enerjiye dönüştürülebilecek kaynaklar bağlamında hala bakir ülkeler olduklarını vurgulayan Prof. Türkel Minibaş'ın sorularımıza yanıtları şöyle:

Şu anda yaşanan savaş da, zaten enerji kaynaklarının yeniden paylaşımı üzerine bir savaş olduğundan IMF'yle olan anlaşmalarda uyarlığın olması çok büyük önem kazanıyor.

Türkiye'nin 2000'den bu yana uyguladığı program bir yapısal uyum programıydı ve bu yapısal uyum programı küresel sisteme Türkiye'nin yasal olarak da uyarlandırılması üzerine kuruluydu.

Diğer ülkelerle mukayese edildiğinde Türkiye'nin bir başka özelliği daha var. Bu kaynaklar Türkiye'de 24 Ocak kararlarına rağmen devletin hala egemen olduğu alanlardı.

Türkiye'nin IMF içindeki oy oranı binde beş civarında. Peki, bu son karar teknik olarak ne değiştirecek, nasıl bir nüfuz sağlayacak karar alma mekanizmasında?

Türkiye'nin şu anda çok acıdır ki, bütün bir kararlar içinde nüfuz sağlama çabası yok zaten. Türkiye, stratejik bir ülke olduğu için zaten Türkiye'nin sanki etkinmiş gibi bir izlenim yaratılmaya çalışılıyor.

Bu yüzden de Türkiye'nin oy oranının az ya da çok olması çok büyük bir değişiklik getirmemekte.

IMF içinde karar mekanizmalarında Çin, Meksika, Güney Kore'ye ve Türkiye'nin daha fazla oy hakkına sahip olması güç paylaşımını etkiler mi?

Hayır, hiçbir şekilde etkilemez. Ben Türkiye'nin durumunun asla zaten Çin'le karşılaştırılması gerektiğini düşünmüyorum, çok da yanlış buluyorum.

Bu sadece bir göz boyama, bir makyajdır. Bu biraz Türkiye halkı için göz boyamadır. Sistem içinde Amerika karşısında söz söylemek, güç kazandırmak adına olan bir şey olarak görmüyorum, görülmemesi gerektiğine inanıyorum.