Rapor yarın oylanıyor

Bağlayıcı özelliği olmayan tavsiye niteliğindeki rapor, yarın genel kurulda oylanacak. Yarınki raporda, sunulan 80 kadar değişiklik önergesi de karara bağlanmış olacak.

Eylül başında, Dışişleri Komisyonu'nda yapılan oylamada kabul edilen değişiklik önergeleriyle raporun içeriği Türkiye aleyhine sertleştirilmişti.

Kabul edilen değişiklik önergeleriyle üyelik öncesinde Türkiye'nin Ermenilere soykırım yapıldığını kabul etmesi istenmişti. Ayrıca Türkiye'nin Pontuslu Rumlara ve Süryanilere de soykırım yaptığı iddia edilmişti.

Ancak 732 üyeli parlamentoda bazı milletvekilleri, konuşmalarında bu yöndeki maddenin geri çekilmesini savundu.

Taslak raporda, Türkiye'den, reform süreci, özellikle ifade özgürlüğü, dini haklar ve azınlık hakları, sivil-asker ilişkileri, kadın hakları, sendikalar, kültürel haklar, yargının bağımsızlığı ve reformların uygulanmasının hızlandırılması isteniyor.

Hükümetin hazırladığı 9'uncu reform paketinin memnuniyetle karşılandığı ifade edilen raporda, yeni terörle mücadele yasasının temel hak ve özgürlükleri kısıtlayıcı unsurlar içermemesi talep ediliyor.

"Hükümet yetkilileriyle askeri personel ve güvenlik personeline ayrıcalık yapılmadan yargı önünde herkese eşit muamele yapılması" istenen raporda, Türk Ceza Kanunu'nda "keyfi yorumlamaya uygun olduğu" savunulan 216, 277, 288, 301, 305 ve 318. maddelerin değiştirilmesi çağrısında bulunuluyor.

301. madde vurgusu

Bugün yapılan konuşmalarda da ifade özgürlüğünü sınırladığı savunulan 301. maddeye vurgu yapıldığı dikkat çekti.

Milletvekillerine hitaben bir konuşma yapan Avrupa Komisyonu'nun genişlemeden sorumlu üyesi Olli Rehn de bu konudaki çağrıyı Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'e ilettiğini söyledi.

Rehn, "Sürekli kendimi tekrar etmekten oldukça sıkıldım ama yine de bunu yapmaya devam edeceğim." diye konuştu.

Rehn, bu konuda ilerleme olmaması durumunda bunun İlerleme Raporu'na yansıyabileceğinin sinyallerini verdi.

Taslak raporda, PKK sert bir dille kınanırken, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın geçen yıl yaptığı "cesaretlendirici açıklamanın ardından Türk hükümetinin Kürt sorununa demokratik çözüm araması" çağrısına yer veriliyor.

Raporda, eski Van Cumhuriyet Savcısı Ferhat Sarıkaya'nın görevden alınmasının "derin endişe kaynağı" olduğu belirtilirken, Şemdinli olaylarından sonraki gelişmelerin "Türk toplumunda ordunun rolünün yeniden canlandığını değil, devam ettiğini gösterdiği" ileri sürülüyor.

Yüzde 10 olan seçim barajının indirilmesi istenen raporda, bu sayede "Kürt partileri de dahil olmak üzere TBMM'de daha geniş temsil sağlanacağı" görüşü savunuluyor.

AB yolunda yapılan reformları yansıtacak yeni bir anayasaya ihtiyaç olabileceği görüşüne yer verilen raporda, Danıştaya yapılan saldırı da şiddetle kınanıyor.

Raporun "İnsan Hakları ve Azınlıkların Korunması'' başlığı altında, AP'nin son raporundan bu yana dini özgürlükler bağlamında ilerleme sağlanmamış olmasından "esef duyulduğu" belirtilirken, Türkiye'ye dini azınlıkların ruhbanlarını eğitmede ve mülk edinmede karşılaştıkları sorunları ortadan kaldırması çağrısı yapılıyor.

Raporda, Alevilerin tanınması ve korunması istenirken, cem evlerinin de dini merkezler olarak tescil edilmesi, dini eğitimin gönüllülük esasına göre düzenlenmesi ve sadece Sünni inancını yansıtmaması gibi talepler yer alıyor.

Raporda, Türkiye'ye "koruculuk sistemini lağvetmesi", "Kürt sorununa demokratik çözüm araması", "gözaltı ve tutuklamalarda Avrupa standartlarını uygulaması" gibi çağrılarda bulunuluyor.

"Modern, demokratik ve laik Türkiye, medeniyetlerin birbirini daha iyi anlamasında yapıcı rol oynayabilir" denilen taslak raporda, Ermenistan ile diplomatik ve iyi komşuluk ilişkilerinin başlatılmasında Türkiye'nin ön koşulsuz olarak gerekli adımları atması ve bu ülkeyle sınır kapısını bir an önce açması isteniyor.

Türkiye'nin limanlarını Rum gemilerine açması da talep edilen raporda, "Kıbrıs dahil tüm AB üyelerinin tanınması, müzakere sürecinin zorunlu parçasıdır" deniliyor.