Bahçeli'den yeni anayasa ve 'seçim sistemi gözden geçirilmeli' mesajı

BBC Türkçe artık WhatsApp'ta. Bizi takip etmek ve haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesini sağlamak için tıklayın.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın yeni anayasa için bir ekip görevlendirdiğini açıklamasına MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli'den destek geldi.

6 Haziran'da Alparslan Türkeş'in kabrini ziyaret eden Bahçeli, "Darbeler anayasası tek edilmeli" dedi, siyasi partiler kanunu ve seçim sisteminin gözden geçirilmesi gerektiğini söyledi.

Bahçeli, çalışmaların bayram sonrası başlamasını istediklerini söyledi.

Erdoğan 27 Mayıs 1960 darbesinin yıl dönümünde yaptığı konuşmada "10 hukukçu arkadaşımızı görevlendirdim ve arkadaşlarımız çalışmaya başlayacak. Bu çalışmayla birlikte inşallah yeni anayasa hazırlık çalışmalarını yürüteceğiz" demişti.

Erdoğan yeni anayasayı "evrensel ölçüleri yansıtan, eksiksiz bir hürriyetler listesi" olarak tanımlamıştı.

Komisyonun ilk toplantısını Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında 4 Haziran'da yapması bekleniyordu.

Yılmaz bunun sadece komisyonun çalışma usulüne ilişkin bir değerlendirme toplantısı olacağını, asıl yoğun ve kapsamlı çalışmaların ise bayram sonrasında yapılacağını söylemişti.

Yılmaz "Anayasa Komisyonu, kapalı bir yapıda değil, geniş bir istişare zemininde çalışacak. Milletvekillerimiz, akademisyenlerimiz, sivil toplum temsilcileri ve toplumun farklı kesimleriyle iletişim halinde olacak, mevcut çalışmalardan, birikimlerden ve fikirlerden faydalanılacak" demişti.

"Yeni-sivil anayasa" talebi, 2021'den bu yana Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın gündeminde.

"12 Eylül darbe anayasasından" kurtulmak gerektiğini savunan Erdoğan'ın bu çağrısına ittifak ortağı MHP lideri Devlet Bahçeli, 4 Mayıs 2021'de, 2023'ü kastederek "Cumhuriyet'in 100. Yılında 100 maddelik anayasa değişikliği" teklifi ile yanıt vermişti.

Cumhur İttifakını oluşturan AKP ve MHP'nin parlamentodaki sandalye sayısı Anayasa'yı değiştirecek çoğunluğu sağlayamadığı için muhalefetin desteğine ihtiyaç duyuyor.

2011 yılındaki yeni anayasa sürecinde tüm siyasi partilerin eşit temsiliyle oluşturulan anayasa uzlaşma komisyonunda 60 madde üzerinde uzlaşma sağlanmasına karşın çalışma başarısızlıkla sonuçlanmış ve komisyon dağılmıştı.

CHP ne diyor?

CHP yeni anayasa konusunda masaya oturmak için iktidar partisinin öncelikle "mevcut anayasaya uyması" koşulunu gündeme getiriyor.

Bu kapsamda Can Atalay'ın serbest bırakılmasını ve milletvekilliğinin iade edilmesi gerektiğini savunuyor.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, Erdoğan'ın açıklamalarından bir gün önce 26 Mayıs'ta Halk TV'de katıldığı programda "Erdoğan, oyunu kuracak bir pozisyonda değil" dedi.

Muhalif isimlerin cezaevinde olduğunu hatırlatan Özel, Erdoğan'ın kendilerine "demokratik bir ülkede" yaşıyormuş gibi "Birlikte anayasa yapalım" çağrısı yaptığını söyledi.

Özel, "Olacak şey değil. Menemen yapamam senle, değil Anayasa yapmak" diye konuştu.

'İlk 4 maddeyle ilgili bizim açımızdan tartışma yok'

Eylül ayında Hür Dava Partisi (HÜDA PAR) Genel Başkanı Zekeriya Yapıcıoğlu'nun, mevcut anayasanın, Türkiye Cumhuriyeti'nin bayrağı, yönetim şekli, başkentini tarif eden ilk üç maddesinin değiştirilmesinin "teklif edilemeyeceğini düzenleyen dördüncü maddenin değiştirilmesini" istemesi yeni bir tartışma başlatmıştı.

Yapıcıoğlu'na sert tepki gösteren CHP, Yapıcıoğlu'nun dördüncü maddeyi tartışmaya açmakla, Anayasa'nın ikinci maddesinde Türkiye Cumhuriyeti'nin "laik bir devlet" olduğuna vurgu yapan hükmün değiştirilmesini hedeflediğini savunmuştu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan da Türkiye'nin ekonomide, demokraside, küresel siyasette, hak ve özgürlüklerde hedeflerine ulaşabilmesi için yeni anayasaya gereksinim olduğunu belirterek şöyle konuşmuştu:

"Tekrar altını çizerek söylüyorum. Anayasanın ilk dört maddesiyle ilgili bizim açımızdan herhangi bir tartışma yoktur. Özellikle Cumhur İttifakı'nın böyle bir sıkıntısı, böyle bir derdi de yoktur."