Bahçeli'den Suriye açıklaması: SDG'nin feshi dahil 8 maddeli 'yol haritası'

    • Yazan, BBC News Türkçe
    • Unvan, Londra
  • Okuma süresi: 2 dk

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Suriye geçiş yönetimi Devlet Başkanı Ahmed Şara'nın ülkedeki Kürtlere tanınan hakları içeren kararnamesi ve Suriye'deki gelişmelerle ilgili yazılı açıklama yayımladı.

Bahçeli, açıklamasında Suriye için sekiz maddelik bir "yol haritası" paylaştı.

Bahçeli, Suriye Demokratik Güçleri'nin (SDG) ülkenin kuzeydoğusundaki fiili kontrol alanlarının, "yeniden inşa ve istikrar sürecinin önündeki en temel engellerden biri" haline geldiğini ve altındaki tüm yapılarla birlikte feshedilmesi gerektiğini savundu.

Şara'nın kararnamesi hakkında "birlik ve istikrarın tesisi için olumlu etkisi olacak" değerlendirmesinde bulunan Bahçeli, SDG'nin önünde üç temel seçenek olduğunu söyledi:

"Bunlar; Merkezi hükümetle bütünleşmeyi kabul ederek silahlı ve siyasi iddialarından geri adım atmak; Mevcut statükoyu sürdürmeye çalışarak askerî ve siyasi baskının giderek artmasını göze almak; Dış aktörlere dayanarak zaman kazanmaya çalışmaktır."

Bahçeli ardından 8 maddelik bir "yol haritası" sıraladı. Bu maddeler özetle şöyle:

  • 10 Mart 2025 mutabakatının hayata geçirilmesi, SDG ve "türev yapıların" feshedilerek Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesi,
  • Federasyon, özerklik ve bölünme tartışmalarının gündemden çıkarılması, merkezi devlet otoritesinin ülke genelinde tesis edilmesi, üniter devlet yapısının korunması,
  • Yeni ve kapsayıcı bir Suriye anayasasının yapılması, tüm etnik ve dini kesimleri kapsayan, eşitlikçi, demokratik bir anayasal düzenin kurulması,
  • Kürtlerle SDG'nin net biçimde ayrıştırılması, SDG'nin "Kürtlerin temsilcisi" olduğu algısının toplumsal düzeyde kırılması,
  • Kürtçenin seçmeli ders olarak eğitim sistemine girmesi, Türkmenler ve tüm asli unsurların kültürel haklarının gündeme alınması,
  • Suriye vatandaşlığı" kavramının güçlendirilmesi, tek resmi dil ilkesinin korunması, toplumsal uzlaşma ve milli birliği sağlayacak adımlar atılması,
  • Başkanlık sistemi temelinde yönetimde istikrarın sağlanması; kuvvetler ayrılığı, demokratik temsiliyet, serbest ve adil seçimlerin, temel hakların güvence altına alınması,
  • Ekonomik ve siyasi olarak güçlü, bütünleşmiş Suriye'nin bölgesel istikrarın temel aktörlerinden biri haline gelmesi.

Suriye'deki son gelişmeler neler?

Suriye'de Şam yönetimine bağlı ordu ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında çatışmalar ocak ayında Halep'te yeniden tırmandı.

Ana gövdesini Kürt Halk Savunma Birlikleri'nin (YPG) oluşturduğu SDG, 11 Ocak'ta ilan edilen ateşkesle Fırat Nehri'nin doğusuna çekildi.

Fırat'ın doğusunda, Suriye'nin kuzeydoğusunda yer alan bölge SDG'nin kontrolü altında ve fiili bir özerk yönetime sahip.

Şam yönetimi ile SDG arasında 10 Mart 2025'te imzalanan mutabakat çerçevesinde, Kürtlerin kontrolündeki bölge ve güçlerin 2025'in sonuna kadar merkezi yönetime entegre edilmesi üzerinde uzlaşılmıştı. Ancak mutabakatın uygulanmasında sorunlar yaşandı.

SDG'nin Halep'ten çekilmesi ardından Suriye ordusu kentin doğusuna doğru ilerleyişini sürdürüyor.

Ajnaslar 18 Ocak Pazar günü, Şam yönetimi güçlerinin Fırat'ın doğu kıyısındaki El Ömer petrol sahasında da kontrolü ele geçirdiğini duyurdu.

Öte yandan, Suriye geçiş yönetimi Devlet Başkanı Ahmed Şara, 16 Ocak'ta Kürtlere bir takım haklar tanıyan bir kararname yayımladı.

Kürtlerin Suriye'nin "temel ve asli bir parçası" olduğu belirtilen kararnamede, Kürtlere vatandaşlık hakkı veriliyor, Kürtçe de "ulusal dil" olarak tanınıyor.