Trump, Suriye'ye yönelik tüm yaptırımları kaldıracağını duyurdu
Kaynak, Getty Images
ABD Başkanı Donald Trump, Suriye'ye uygulanan tüm yaptırımları kaldıracağını duyurdu. Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani bunun "Suriye halkı için önemli bir dönüm noktası" olduğunu ifade etti.
Trump, Körfez ülkeleri turuna 13 Mayıs'ta Suudi Arabistan'da başladı. Başkent Riyad'daki yatırım forumunda yaptığı konuşmada "Yücelmelerine bir şans tanımak için Suriye'ye yönelik tüm yaptırımların kaldırılması talimatı vereceğim" dedi.
"Şimdi onların ışıldama zamanı. Hepsini kaldırıyoruz. İyi şanslar Suriye, bize çok özel bir şey göster" diye konuştu.
ABD Başkanı, yaptırımların önemli bir işleve hizmet ettiğini ama artık Suriye için ilerleme zamanı olduğunu söyledi.
Suriye'nin başkenti Şam'da çok sayıda kişi 13 Mayıs akşamı kutlama için sokaklara çıktı.
ABD, Hafız Esad'ın devlet başkanı olduğu 1979 yılından beri Suriye'yi terörizmi destekleyen bir ülke olarak görüyor ve yaptırım uyguluyordu.
2011'de iç savaşın başlamasının ardından Beşar Esad yönetimini ihtiyaç duyduğu kaynaklardan mahrum bırakmak amacıyla yaptırımları artırdı.
BBC muhabiri Lyse Doucet, yaptırımları kaldırma kararının, Suudi Arabistan ve Türkiye için, Suriye'deki inşaat sözleşmelerinden faydalanma anlamına gelebileceğini aktarıyor.
Trump, kararı Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın teşvikiyle aldığını ifade etmişti.
ABD lideri, "Ah, veliaht prens için neler yapıyorum böyle" demiş ve "Onu çok seviyorum. Onu biraz fazla seviyorum. O yüzden bu kadar çok veriyoruz" şeklinde konuşmuştu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan 14 Mayıs'taki grup toplantısında, "Dün Suudi Arabistan'da Suriye yaptırımlarını kaldıracağını açıklayan Trump'a buradan tekrar teşekkür ediyorum" dedi.
Kaynak, Getty Images
Türkiye Büyükelçisi özel temsilci oldu
Trump yönetimi 21 Mayıs'ta Türkiye Büyükelçisi Tom Barrack'ı aynı zamanda Suriye özel temsilcisi olarak görevlendirdi.
Büyükelçiliğin internet sitesinde bir açıklama yayımlayan Barrack, "Suriye'ye yaptırımlarım kaldırılması IŞİD'in yenilgisinin kalıcı olmasını sağlama ve Suriye halkına bir gelecek şansı verme hedeflerimize hizmet edecek" dedi ve ekledi:
"Bu sayede Türkiye ve Körfez ülkelerinin de aralarında bulunduğu bölgesel ortaklarımızla birlikte Suriye hükümetinin barış, güvenlik ve refah umudunu yeniden inşa etmesine imkan sağlayacağız.
Yaptırımları kaldırma kararını BBC'ye değerlendiren, ABD'nin Barack Obama dönemindeki Suriye Büyükelçisi Robert Ford, kararın doğru bir adım olduğunu söyledi ve ekledi:
"Suriye'yi üç ay önce ziyaret ettim ve ülke 13 yıllık iç savaş nedeniyle tam anlamıyla harap olmuş.
"Yeniden inşaya ve bunun için de dış finansmana ihtiyacı var.
"Körfez ülkelerinden, diğer Arap ülkelerinden ve yardım kuruluşlarından uluslararası sermaye akışına imkan sağlamak için yaptırımların kaldırılması hayati önemde."
12 Mayıs'ta yaptığı açıklamada hafta içi İstanbul'a gidebileceğini belirten Trump, Riyad'da yaptığı açıklamada ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun bu hafta Türkiye'de Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile daha kapsamlı görüşmelerde bulunacağını söyledi.
Suriye devlet haber ajansı SANA'ya göre Şeybani, yaptırımların kaldırılmasını memnuniyetle karşıladı. Bunun "Suriye halkı için önemli bir dönüm noktası" olduğunu ifade etti.
Birleşmiş Milletler (BM) Sözcüsü Stéphane Dujarric, ABD yaptırımlarının hafifletilmesini memnuniyetle karşılayarak, bunun "Suriye halkının on yıldan fazla süren çatışmaların ardından iyileşmesine yardımcı olacağını" söyledi.
Ocak 2025'te Avrupa Birliği (AB) de, Suriye'ye karşı 14 yıldır uygulanan yaptırımlardan bazılarını gevşetme kararı almıştı. İlk etapta enerji, havacılık ve finans alanındaki yaptırımların gevşetileceği açıklanmıştı.
Amacın Suriye ekonomisine ivme kazandırabilmek ve ülkenin yeniden ayağa kalkmasına yardımcı olabilmek olduğu ifade edilmişti.
İngiltere ve Kanada da Suriye'ye uygulanan yaptırımları hafifletmişti.
Ancak Esad'ın devrilmesinin ardından o dönemki ABD Başkanı Joe Biden yönetimindeki Washington, yaptırımların kaldırılması için azınlıkların korunması da dahil olmak üzere koşullar koymuştu.
Erdoğan ve Fidan dile getirmişti
Trump, 12 Mayıs Pazartesi günü "yeni bir başlangıç" yapması için Suriye'ye uygulanan yaptırımların kaldırılabileceğini söylemişti.
Beyaz Saray'da gazetecilere konuşan Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın kendisine, ABD'nin Suriye'ye uyguladığı ekonomik yaptırımları sorduğunu ifade etmişti.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da 12 Mayıs'ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
Bakan Fidan "Suriye'nin istikrarı ve refahı bakımından bu ülkeye yönelik yaptırımların kaldırılmasının önemine" değindi.
Öte yandan Fidan aynı gün Ürdün Dışişleri Bakanı Ayman Safadi ve Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile Ankara'da biraraya gelmişti.
Bu görüşmenin ardından Fidan, "Güvenlikle ilgili problemlerin yanı sıra Suriye'nin karşı karşıya olduğu uluslararası diplomatik birtakım yaptırımların kaldırılması, ekonomik sorunların aşılması konusunda da görüşmelerimiz, çalışmalarımız devam ediyor" dedi.
Avrupa Birliği ve Amerika tarafından yaptırımların kaldırılması konusunda ne aşamada olunduğuna dair de görüşüldüğünü ekledi.
