Trump: İran'da düşürülen ABD savaş uçağındaki kayıp mürettebat kurtarıldı

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'da düşürülen F-15' savaş uçağının kayıp Amerikalı mürettebat üyesinin "cesur" bir operasyonla kurtarıldığını duyurdu.

Trump, kurtarılan uçağın silah sistemleri sorumlusunun "sağlıklı ve güvende" olduğunu söyledi.

BBC'nin Beyaz Saray muhabiri Bernd Debusmann Jr.'a verilen bilgiye göre, mürettebat üyesini kurtarma operasyonu ABD ve İran güçleri arasında çatışmaya yol açtı.

Trump, aynı uçakta bulunan bir pilotun daha önce kurtarıldığını doğruladı.

Trump, daha sonra paylaştığı mesajda son kurtarılan mürettebat üyesi için "Yaralı, ancak durumu iyi olacak" ifadesini kullandı.

Operasyon sırasında ölen ya da yaralanan olmadığını belirtti.

İran ordusu, düşürülen F-15E uçağının ardından düzenlenen kurtarma operasyonu sırasında ABD'nin iki adet C-130 askeri nakliye uçağı ile iki adet Black Hawk helikopterinin imha edildiğini iddia etti.

"İsfahan'ın güneyindeki terk edilmiş bir havaalanında gerçekleştirilen bir aldatma ve kaçış operasyonunun… tamamen engellendiğini" savundu.

Bugün ilk kez internette paylaşılan doğrulanmış video görüntüleri ve fotoğraflar, İran'ın orta kesimindeki dağlık bir bölgede dumanlar yükselen uçak enkazını gösteriyor gibi görünüyor.

İran, ABD'nin F-15E tipi savaş uçağının 3 Nisan Cuma günü düşürüldüğünü duyurmuştu.

Kurtarma operasyonunun tam olarak nerede gerçekleştirildiği bilinmiyor. Ancak Huzistan ile Kohgiluye ve Buyer Ahmed bölgeleri semalarında operasyona katılan Amerikan hava araçlarının videoları görülmüştü.

İran güvenlik güçleri bölgede arama yapmış, yetkililer halka sağ pilotun bulunması çağrısı ile başına ödül koymuştu.

İran ayrıca kayıp pilotu arama çalışmalarına katılan A-10 Warthog tipi bir uçağın da Körfez bölgesi üzerinde düşürüldüğünü iddia etti.

Uçağın pilotunun fırlatma koltuğuyla atladığı ve daha sonra kurtarıldığı belirtildi.

Ne olmuştu?

İran devlet basınına göre uçak İran güçleri tarafından düşürüldü.

BBC News Silah Analisti Chris Patridge, İran'da sosyal medyada paylaşılan uçak enkazı görüntüsünün F-15 ile tutarlı olduğunu belirtmişti.

Patridge, bu uçağın muhtemelen İran'dan gönderilen füzeleri havada düşürme görevinde olduğunu aktarmıştı.

F-15'ler hem havadan havaya hem de havadan karaya saldırı düzenleyebilen uçaklar.

Patridge'e göre F-15, karadan havaya füzelerle düşürülmüş olabilir. Uçağın ısısını takip ederek ilerleyen bu füzelere karşı uçaklar alev fişeği atarak savunma yapsa da bu her zaman işe yaramayabiliyor.

BBC'ye konuşan ve askeri analiz üzerine çalışan Defense Priorities düşünce kuruluşunun direktörü Jennifer Kavanagh, savaş uzadıkça bir ABD uçağının İran tarafından düşürülmesinin kaçınılmaz hale geldiğini söyledi:

"İran'ın uçak düşürebilecek silahları var ve bu silahların tamamen yok edildiğine yönelik inanç en başından beri yanlıştı."

Kavanagh bunun "İran için büyük bir zafer" olsa da ABD açısından bir uçak kaybetmenin, "savaşın operasyonel sonucunu değiştirmeyeceğini" de ekledi.

İran Meclis Başkanı'ndan ilk açıklama

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, sosyal medya hesabından ABD Başkanı Donald Trump'ın açıklamalarıyla alay eden bir paylaşım yaptı.

Kalibaf "Başlattıkları bu mükemmel ve stratejisiz savaşta İran'ı 37 kere yendikten sonra 'rejim değişikliği' hedefleri yerini 'Hey! Pilotlarımızı bulabilir misiniz? Lütfen' çağrısına bıraktı" ifadelerini kullandı.

İran'da Huzistan'a komşu olan Kohgiluye ve Buyer Ahmed adlı ilin valisi, önceliklerinin ABD mürettebatını "canlı yakalamak" olduğunu söyledi.

İran'daki ISNA ajansının aktardığına göre yetkililer "Düşmanı yakalamaya veya öldürmeye yardımcı olanlar valiliğin özel övgüsüne mazhar olacak" açıklamasında bulundu.

İran basınına göre ildeki tüccarlar da "Amerikan işgalcisini" bulana 10 milyar tümen (yaklaşık 3 milyar TL) ödül vadetti.

Bu arada ABD Başkanı Donald Trump İran'ın bir anlaşma yapmak ya da Hürmüz Boğazını açmak için 48 saati olduğunu söyledi. Trump aksi takdirde üzerlerine "cehennemi yağdıracakları" tehdidinde bulundu.

Trump 27 Mart'ta İran'ın enerji santrallerine yönelik saldırıları 10 gün boyunca durduracağını söylemişti.

ABD daha önce de uçak kaybetmişti

İran önceki gün de Hürmüz Boğazı'ndaki Keşm Adası'nda bir ABD uçağını düşürdüğünü açıklamış fakat ABD Merkez Komutanlığı bunu yalanlamıştı.

ABD, İsrail'le birlikte 28 Şubat'ta İran'a saldırmaya başlamasının ardından başka savaş uçaklarını da kaybetti.

Mart başında Kuveyt'te üç adet F-15 savaş uçağı düşmüş, bunun "dost ateşi sonucu" olduğu açıklanmış ve can kaybı bildirilmemişti.

İlerleyen günlerde de Irak'ta bir yakıt ikmal uçağının düşmesi sonucu altı mürettebat hayatını kaybetti.

3 Nisan'daki olay ise ABD'nin İran üzerinde düşen ilk uçağı oldu.

Uçağın İran tarafından düşürüldüğü doğrulanırsa, bu da bir ilk olacak.