İranlı Kürt grupların savaşa katılacağı iddiaları hakkında neler biliniyor?

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

Ortadoğu'daki savaş sürerken Irak'ta bulunan İranlı Kürt örgütlerin savaşa dahil olma ihtimali gündeme geldi.

Uluslararası basına yansıyan haberlerde bu grupların ABD ile görüştükleri ve İran'ın batısında bulunan vilayetlere kara harekâtı başlatabileceği iddia edildi.

Beyaz Saray sözcüsü Karoline Leavitt iddiaların ardından ABD Başkanı Donald Trump'ın Kuzey Irak'ta bulunan askeri üs çerçevesinde Kürt liderlerle görüştüğünü doğruladı.

Leavitt "Ancak başkanın [kara harekâtı benzeri] bir planı kabul ettiğine dair tüm haberler tamamen yalandır ve yazılmamalıdır" dedi.

İran ise sürgündeki Kürt örgütlerin Kuzey Irak'taki kamplarına saldırı düzenlediklerini açıkladı.

BBC'nin edindiği bilgiye göre iki ayrı Kürt örgütünün üslerine yapılan saldırılarda bir kişi öldü, üç kişi de yaralandı.

BBC'ye konuşan bir Kürdistan Özgürlük Partisi (PAK) yetkilisi, Kürt grupların henüz harekete geçmediğini söyledi:

"Bunun saatler ya da günler ile ilgisi yok. Eğer üzerimizdeki hava [sahası] temizlenmezse harekete geçemeyiz. [İran güvenlik güçlerinin] silah depolarının yok edildiğini görmeliyiz. Aksi takdirde [saldırmak] intihar olur."

İranlı Kürt örgütlerin ittifakı genişledi

İran'da faaliyet gösteren ve Tahran'daki Molla rejimine karşı olan Kürt gruplar, 22 Şubat'ta "İran Kürdistanı Siyasi Güçleri Koalisyonu" adlı bir ittifak kurduklarını ilan etmişti.

İttifakta Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK), İran Kürdistan Demokrat Partisi (KDP-İ), Kürdistan Özgürlük Partisi (PAK), Kürdistan Emekçiler Topluluğu (Komala) ve İran Kürdistanı Mücadele Örgütü (Sazman-ı Xebat) yer alıyor.

PJAK, Türkiye ve İran tarafından "terör örgütü" kabul ediliyor.

Türkiye, grubun PKK'nın İran kolu olduğunu söylüyor. PJAK ise PKK ile organik bir ilişkilerinin olmadığını savunuyor.

Milli Savunma Bakanlığı'ndan (MSB) yapılan 5 Mart tarihli açıklamada, "Terör örgütü PJAK'ın İran'da yürüttüğü faaliyetleri ve bölgedeki gelişmeleri devletimizin ilgili kurumları ile koordineli olarak yakından takip etmekteyiz" denildi.

İlk etapta ittifakta yer almayacağını duyuran İran Kürdistanı Komala Partisi ise ABD-İsrail saldırılarının ardından ittifaka dahil oldu.

Partinin lideri Abdullah Mohtadi, 5 Mart'ta X hesabından yaptığı açıklamada Komala'nın ittifaka katıldığını ilan etti ve şu ifadeleri kullandı:

"Bu, hiç olmadığı kadar safları sıklaştırması gereken Kürdistan halkı için oldukça iyi ve İran'da siyasi birlik ve demokrasi için çalışan herkes için cesaret verici bir haber."

Mohtadi ayrıca İranlı muhaliflerin bir sonraki adım olarak "geniş bir demokratik koalisyon" bünyesinde birleşmesi gerektiğini söyledi.

İran'da faaliyet gösteren Kürt grupların savaşa dahil olabileceği iddiaları gündemdeyken PJAK'tan İran'da yaşayan Kürtlere yönelik çağrı geldi.

PKK'ya yakınlığıyla bilinen Fırat Haber Ajansı'nın (ANF) aktardığına göre PJAK, İran'da yaşayan kürtlere "Her köy ve mahallede, halkın toplumu savaşın tehditlerinden ve etkilerinden koruması için yerel yönetim komiteleri kurma" çağrısı yaptı.

Grup ayrıca İran'da yaşayan Kürt gençlere gerilla saflarına katılma çağrısında bulundu.

Uluslararası basındaki iddialar

Reuters haber ajansı 5 Mart'ta geçtiği bir haberde İranlı Kürt grupların ABD ile ülkenin batısında bulunan İran güçlerine saldırıya geçip geçmeme konusunda görüştüğünü yazdı.

Haberde İran'ın Tasnim haber ajansının Irak'tan İran'ın sınır bölgelerine Kürt güçler tarafından sızıldığı iddialarını reddettiği vurgulandı.

Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başbakanlık Ofisinden Aziz Ahmed de Iraklı Kürtler'in İran sınırından geçerek kara harekat başlattığı yönündeki haberleri yalanladı.

Ahmed, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada "Tek bir Iraklı Kürt dahi sınırı geçmedi. Bu haberler tamamen asılsız" dedi.

Irak Ulusal Güvenlik Danışmanı Kasım el-Araci de Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani'nin hiçbir grubun "Irak topraklarını kullanarak terör saldırısı düzenlemek için İran sınırına sızma ya da sınırı ihlal etmesine" izin verilmemesi talimatı verdiğini açıkladı.

Reuters'a konuşan iki kaynak, operasyonun olup olmayacağı ve zamanlaması konusunda nihai bir karar verilmediğini de ifade etti.

CNN, 3 Mart'ta yayımladığı bir haberde ABD'nin Merkezi İstihbarat Teşkilatı'nın (CIA) mevcut savaşın başlamasından önce Irak merkezli Kürt gruplara silah sağladığını yazdı.

CNN'in haberinde ayrıca Donald Trump'ın KDP-İ lideri Mustafa Hicri dahil üst düzey Kürt liderler ile irtibat halinde olduğu ve Kürt grupların "ilerleyen günlerde" İran'a saldırmaya hazırlandığı ifade edildi.

ABD merkezli Axios'ta da benzer iddialar yer aldı.

Barak Ravid imzalı habere göre İsrailli yetkililer, İran'daki rejimin düşmesi durumunda Kürt gruplara siyasi destek ve özerklik taahhüdü verdi.

BBC'ye konuşan üst düzey bir KDP-İ yöneticisi, Kürtlerin İran'da savaşacağını düşündüğünü söyledi ancak bunun ne zaman gerçekleşeceğine dair detay vermedi.

Yetkili ayrıca Trump'ın Hicri ile telefonda görüşüp görüşmediğine dair yorum yapmadı.

BBC'ye demeç veren KDP-İ sözcüsü Khaled Azizi de partisinin ve diğer Kürt örgütlerin devam eden savaşın parçası olmadığını vurguladı.