"ภาคประชาชน" ร้องนายกฯล้มกระบวนการแก้ กม.หลักประกันสุขภาพ

กลุ่มผู้ชุมนุมหลายร้อยคนที่ใช้ชื่อว่า "กลุ่มคนรักหลักประกันสุขภาพ" รวมตัวหน้าสำนักงานสหประชาชาติในเช้าวันนี้ (6 มิ.ย.) เพื่อยื่นหนังสือต่อ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ให้ยุติกระบวนการแก้ไข พระราชบัญญติ (พ.ร.บ.) หลักประกันสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ.2545 ที่อยู่ระหว่างการดำเนินการของคณะอนุกรรมการแก้ไขกฎหมายของกระทรวงสาธารณสุข 26 คน แล้วให้เริ่มกระบวนการใหม่

ผู้ชุมนุมให้เหตุผลว่าคณะอนุกรรมการชุดนี้ มีตัวแทนภาคประชาชนเพียง 2 คนเท่านั้น อีกทั้งการเปิดเวทีประชาพิจารณ์เพื่อรับฟังความเห็นที่มีเพียง 4 เวที ส่อทำให้รัฐรวบรัดเนื้อหากฎหมายบัตรทองใหม่

กลุ่มผู้ชุมนุมชี้ว่า เนื้อหาที่กำลังแก้ไขอาจส่งผลกระทบต่อประชาชนผู้ใช้สิทธิบัตรทอง 48 ล้านคน ต้องร่วมจ่ายค่ารักษาพยาบาล จากเดิมที่ไม่ต้องเสียค่าบริการ นอกจากนี้สิทธิบัตรทองยังไม่ครอบคลุมบุคคลไร้สถานะที่อยู่ระหว่างรอพิสูจน์สถานะบุคคล และบุคคลที่ตกสำรวจจากกระทรวงมหาดไทย

อีกประเด็นที่พวกเขากังวลคือ การเพิ่มจำนวนวิชาชีพแพทย์สาธารณสุขเข้าไปในคณะกรรมการสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (บอร์ด สปสช.) รวมถึงบอร์ดย่อย อาจทำให้กุมนโยบายบริหารระบบสิทธิบัตรทองยึดประโยชน์รัฐมากกว่า

สิทธิประโยชน์รักษาพยาบาลอาจกระทบ

นางสุภาพร ผิ่นวัฒนากูล ตัวแทนกลุ่มคนรักสุขภาพภาคเหนือ บอกกับบีบีซีไทยว่า การเพิ่มสัดส่วนของผู้ประกอบวิชาชีพสาธารณสุข มากกว่าตัวแทนภาคประชาชนและท้องถิ่น จะทำให้การตัดสินใจเรื่องชุดสิทธิประโยชน์การรักษาพยาบาลของผู้ใช้บัตรทอง มีแนวโน้มโอนเอียงไปทางการรักษาผลประโยชน์ของแพทย์ผู้ให้บริการมากกว่าผู้เข้ารับการรักษา

น.ส.กรรณิการ์ กิจติเวชกุล กรรมการหลักประกันสุขภาพแห่งชาติสัดส่วนภาคประชาชน ชี้ว่าหนึ่งในข้อผลักดันของรัฐคือการให้ประชาชนสมทบการจ่ายค่ารักษาพยาบาล แม้ในกฎหมาย สปสช.จะระบุว่าให้ประชาชนร่วมจ่ายค่ารักษาพยาบาล แต่ในช่วงแรกของการใช้บัตรทอง ภาคประชาชนในบอร์ดคัดค้านว่าแม้จ่ายเพียง 30 บาท แต่ประชาชนก็ได้รับผลกระทบ ต่อมามีการรื้อฟื้นแนวคิดนี้อีกครั้ง โดยเสนอให้ประชาชนร่วมจ่ายร้อยละ 30 ของค่ารักษาพยาบาลทั้งหมด เพราะรัฐต้องการควบคุมงบประมาณที่ใช้จ่ายสวัสดิการถ้วนหน้าให้ประชาชน

"จริง ๆ แล้วตามหลักการประชาชนร่วมจ่ายอยู่แล้วผ่านภาษี ทุกวันนี้ประชาชนมีค่าใช้จ่ายอย่างอื่น โรงพยาบาลรัฐไม่ควรจะต้องเก็บเพิ่ม" น.ส.กรรณิการ์ กล่าว

ประชาชนเข้าไม่ถึงยาแพง

อีกความกังวลของภาคประชาชน คือการเข้าถึงการรักษาโรคที่มีค่าใช้จ่ายสูง เช่น โรคเอดส์ โรคไต น.ส.กรรณิการ์อธิบายว่า การดำเนินงานของ สปสช.ทำให้ระบบการจัดหายาไปยังพื้นที่ต้องการทำได้คล่องตัว และมีตัวเลขความต้องการใช้ยาที่ชัดเจน ซึ่งปัจจุบัน สปสช.จัดหายาและเวชภัณฑ์ร้อยละ 4.9 ของการใช้ยาในประเทศ แต่ในร่าง พ.ร.บ.หลักประกันสุขภาพฉบับใหม่ สธ.ต้องการให้อำนาจในการจัดซื้อยากลับไปอยู่ที่กระทรวงและโรงพยาบาล ทำให้การต่อรองการซื้อขาย ทำได้น้อยกว่า การซื้อเป็นจำนวนที่ชัดเจน ทำให้ต้องซื้อยาแพงขึ้น ซึ่งเป็นอีกเหตุผลที่อาจทำให้รัฐหันมาใช้ แนวคิดให้ประชาชนร่วมจ่าย

กองบังคับการตำรวจนครบาล 1 ได้ขอให้กลุ่มผู้ชุมนุมยุติการทำกิจกรรม หลังไม่ได้รับอนุญาตจาก สน.ดุสิตให้จัดการชุมนุมสาธารณะตามที่ได้ขออนุญาตตามกฎหมาย โดย พ.ต.อ.อรรถวิทย์ สายสืบ รองผู้บังคับการ ตำรวจนครบาล 1 ได้เข้าเจรจากับแกนนำในเวลา 09.00 น.จัดรถตู้ให้แกนนำเข้ายื่นหนังสือที่ทำเนียบรัฐบาลฝั่งประตูกพ. โดยเหตุการณ์เป็นไปอย่างเรียบร้อย ไม่มีการกระทบกระทั่งกัน

ด้าน นพ.มรุต จิรเศรษฐสิริ โฆษกคณะกรรมการพิจารณาร่าง พ.ร.บ.หลักประกันสุขภาพแห่งชาติ กล่าวกับบีบีซีไทยกรณีข้อกังวลจากภาคประชาชนเรื่องการเพิ่มสัดส่วนวิชาชีพผู้ให้บริการในบอร์ดสปสช. ว่าไม่ได้เป็นการมุ่งที่จะทำให้ความเห็นของภาคประชาชนในบอร์ดถูกกลบ แต่สัดส่วนวิชาชีพที่เพิ่มมา มีทั้งตัวแทน รพ.ศูนย์ รพ.อำเภอ รพ.ส่งเสริมสุขภาพตำบล คณะกรรมการฯ มองว่า ตัวแทนเหล่านี้ยิ่งจะทำให้ประชาชนได้ประโยชน์ เพราะมีบุคลากรอยู่ในพื้นที่ไปถึงระดับชุมชน จะรู้สภาพปัญหาความต้องการด้านบริการสาธารณสุขเพื่อนำมาพัฒนาการเข้าถึงการรับบริการได้ดีขึ้น

นพ.มรุต ยังชี้อีกว่า การพิจารณาปรับระบบสิทธิบัตรทองต้องคำนึงถึงคุณภาพการให้บริการสูงสุด ต้องมีความสมดุลระหว่างจำนวนโรคกับค่าใช้จ่ายเพื่อไม่ให้กระทบกับการบริการ และยืนยันว่าคณะกรรมการเปิดกว้างการร่วมเวทีประชาพิจารณ์การแก้กฎหมายฉบับนี้

"การปรับแก้มุ่งทำให้ สปสช.ทำงานสะดวก คล่องตัวขึ้นโดยกระบวนการไม่ขัดกฎหมาย แต่ยังคงเจตนารมณ์ของหลักประกันสุขภาพที่ยั่งยืน ประชาชนได้ประโยชน์เพิ่มขึ้น" นพ.มรุตกล่าวกับบีบีซีไทย

ทั้งนี้ กระทรวงสาธารณสุขมีกำหนดจะนำร่าง พ.ร.บ.ฉบับนี้ที่ผ่านการแก้ไขแล้วเข้าสู่ที่ประชุมคณะรัฐมนตรีในเดือนก.ค. และมีเป้าหมายผลักดันให้มีผลบังคับใช้ในรัฐบาลนี้