เบร็กซิท: ทำไมจึงตกลงกันยากนัก

รัฐสภาอังกฤษมีกำหนดลงมติข้อตกลงเบร็กซิทของนายกรัฐมนตรีเทรีซา เมย์ 15 ม.ค. นี้ หลังจากเลื่อนการลงมติมาจากเดือนที่แล้ว ในวิดีโอนี้ เราพยายามอธิบายว่า ทำไมนักการเมืองของสหราชอาณาจักรจึงตกลงกันยังไม่ได้ในเรื่องเบร็กซิท

ละครฉากสำคัญกำลังเกิดขึ้น ในสหราชอาณาจักร เมื่อกว่า 2 ปีก่อน ประชาชนลงประชามติถอนตัว ออกจากสหภาพยุโรป แต่จนถึงตอนนี้ ทำไมเรายังไม่รู้ว่า จะเกิดอะไรขึ้นแน่

การเจรจาเรื่องนี้เป็นงานยาก ด้วยเหตุผล 4 ประการ

1. ไม่มีใครเห็นพ้องต้องกัน

ประชาชนลงประชามติ 52% ต่อ 48% ให้สหราชอาณาจักร ออกจากสหภาพยุโรป แต่บนบัตรลงคะแนน ไม่ได้บอกว่า จะเป็นการออกแบบไหน ทั้งอังกฤษและอียู บรรลุข้อตกลงกันแล้ว แต่จำเป็นต้องได้รับความเห็นชอบจากรัฐสภาสหราชอาณาจักร

นายกฯ เทรีซา เมย์ ของสหราชอาณาจักร ได้กำหนดวันลงมติไว้ก่อนหน้านี้ แต่ได้เลื่อนออกไป และกำหนดวันลงมติใหม่เป็น 15 ม.ค. เพราะเธอรู้ว่า เธอมีเสียงไม่เพียงพอสำหรับข้อตกลงนี้

ผู้ไม่เห็นด้วยในพรรคของเธอพยายามขับเธอออกจากพรรคด้วยการลงมติไม่ไว้วางใจ แต่ไม่สำเร็จ

2. ฮาร์ด หรือ ซอฟต์ เบร็กซิท

ความสัมพันธ์ระหว่างสหราชอาณาจักรและสหภาพยุโรป จะใกล้ชิดกันแค่ไหนหลังเบร็กซิท ยังตกลงกันไม่ได้

"ฮาร์ด" เบร็กซิท หมายความว่า สหราชอาณาจักร ตัดสัมพันธ์ หลายอย่างกับสหภาพยุโรป

"ซอฟต์" เบร็กซิท หมายความว่า ยังมีความสัมพันธ์และใช้กฎเกณฑ์ หลายอย่างของสหภาพยุโรปอยู่

3. การตรวจคนเข้าเมือง...

นายกฯ อังกฤษต้องการลดจำนวนพลเมืองของสหภาพยุโรปที่เข้ามาในสหราชอาณาจักรได้ หลังจากเบร็กซิท นั่นย่อมส่งผลกระทบต่อ สิทธิของพลเมืองสหราชอาณาจักรที่เดินทางเข้าสหภาพยุโรปเช่นกัน

4. แผนรับมือที่ไอร์แลนด์เหนือ

เกาะไอร์แลนด์แบ่งออกเป็นสาธารณรัฐไอร์แลนด์และไอร์แลนด์เหนือ แต่ 2 อาณาเขตนี้ ไม่มีด่านตรวจพรมแดน เช่นเดียวกับ ประเทศส่วนใหญ่ในสหภาพยุโรป ถ้าสหราชอาณาจักรออกจากสหภาพศุลกากร จะต้องมีการตรวจตราสินค้าที่ผ่านพรมแดน นี่คือเหตุผลหลักที่ทำให้เบร็กซิท ยังตกลงกันไม่ได้

การมีพรมแดนที่มีด่านตรวจศุลกากร ทำให้เกิดความหวาดกลัวว่า จะเกิดความแตกแยกและความรุนแรงในไอร์แลนด์เหนือ เช่นที่เคยเกิดขึ้นในอดีต

ไม่มีใครต้องการตั้งด่านกั้นพรมแดน แล้วจะทำอย่างไร?

ข้อตกลงปัจจุบัน บอกว่า มีช่วงเวลาเปลี่ยนผ่าน เมื่อสหราชอาณาจักรออกจากสหภาพยุโรป แต่ต้องยึดกฎของสหภาพยุโรป ขณะที่ปัญหา "กั้นพรมแดน" ยังอยู่ระหว่างการตัดสินใจ การขาดความชัดเจนสร้างความกังวลต่อคนที่ต่อต้านข้อตกลงนี้

ถ้าผ่านพ้นช่วงเวลาเปลี่ยนผ่านแล้ว ยังตกลงกันไม่ได้ สิ่งที่เรียกว่า แผนรับมือ หรือ แบ็กสต็อป (backstop) จะเกิดขึ้น

แบ็กสต็อป หมายถึง การที่สหราชอาณาจักรจะยังคงเป็นส่วนหนึ่งของ สหภาพศุลกากร จนกว่าทั้งสองฝ่ายจะเห็นชอบร่วมกันว่าให้ยุติลง

กำหนดวันออกจากสหภาพยุโรปคือ 29 มี.ค. 2019 เวลา 23.00 น ตามเวลาท้องถิ่นของสหราชอาณาจักร