เผยทีเร็กซ์แลบลิ้นไม่ได้แบบในภาพยนตร์ดัง

ที่มาของภาพ, PA
ภาพของไดโนเสาร์จอมโหดอย่างทีเร็กซ์ตวัดลิ้นยาวออกมาจากปากก่อนจะกัดกินเหยื่อ กลายเป็นภาพติดตาผู้คนจำนวนมากที่ได้ชมภาพยนตร์ดัง แต่ในความเป็นจริงแล้ว ไดโนเสาร์หลายชนิดรวมทั้งทีเร็กซ์นั้นเรียกได้ว่ามี "ลิ้นแข็ง" ซึ่งถูกตรึงแน่นไว้กับส่วนล่างของช่องปากจนไม่อาจจะขยับเขยื้อนได้มากนัก
ศ. จูเลีย คลาร์ก นักบรรพชีวินวิทยาจากมหาวิทยาลัยเทกซัส วิทยาเขตออสตินในสหรัฐฯ ตีพิมพ์ผลการวิจัยซึ่งเปิดเผยเรื่องนี้ในวารสาร PLOS One โดยระบุว่าได้ศึกษาฟอสซิลกระดูกไฮออยด์ (Hyoid) หรือกระดูกใต้โคนลิ้นที่อยู่ในส่วนลำคอของไดโนเสาร์หลายชนิด ซึ่งรวมถึงฟอสซิลของไดโนเสาร์ Yutyrannus ที่เป็นญาติกับทีเร็กซ์ด้วย
มีการเปรียบเทียบโครงสร้างของฟอสซิลดังกล่าวกับกระดูกชิ้นเดียวกันของสัตว์จำพวกนกและจระเข้ในปัจจุบัน ซึ่งสัตว์ทั้งสองชนิดนี้นับว่ามีความสัมพันธ์ใกล้ชิดทางวิวัฒนาการกับไดโนเสาร์มากที่สุด
ผลการตรวจสอบพบว่า ไดโนเสาร์ชนิดที่มีสายวิวัฒนาการใกล้ชิดกับจระเข้ส่วนใหญ่ มีโครงสร้างของกระดูกไฮออยด์แบบเดียวกับจระเข้ในปัจจุบัน คือเป็นแผ่นแบนและมีขาสองข้างที่ช่วยพยุงลิ้นค่อนข้างสั้น ทำให้ไม่สามารถแลบลิ้นหรือตวัดลิ้นไปมาได้มากนัก เว้นแต่ไดโนเสาร์กินพืชบางกลุ่มเช่นไทรเซราทอปส์จะมีกระดูกไฮออยด์ที่ซับซ้อน ซึ่งทำให้เคลื่อนไหวลิ้นได้คล่องตัวกว่า

ที่มาของภาพ, AFP
ส่วนไดโนเสาร์ที่มีสายวิวัฒนาการใกล้ชิดกับนก จะมีโครงสร้างของกระดูกไฮออยด์รูปตัววาย (Y) ที่ยาวมาก ทำให้ไดโนเสาร์บินได้อย่างเทอโรซอร์ (Pterosaur) และนกในปัจจุบันตวัดเคลื่อนไหวลิ้นได้ดีอย่างเหลือเชื่อ เช่นนกฮัมมิงเบิร์ดที่สามารถแลบลิ้นออกมากินอาหารในหลอดยาวได้
ศ. คลาร์ก อธิบายว่า "มีความเป็นไปได้สูงที่ทีเร็กซ์จะมีกระดูกโคนลิ้นแบบเดียวกับไดโนเสาร์ส่วนใหญ่ ซึ่งทำให้มันแลบลิ้นตวัดออกมานอกปากแบบที่เห็นในภาพยนตร์ฮอลลีวูดไม่ได้ การกินเหยื่อของมันจะคล้ายกับจระเข้คือฉีกแล้วกลืน จึงเป็นวิธีที่ไม่ต้องอาศัยการเคลื่อนไหวของลิ้นมากนัก ในขณะที่ไดโนเสาร์บินได้ซึ่งไม่มีขาหน้าจับอาหาร และไดโนเสาร์กินพืชบางกลุ่มจำเป็นต้องใช้การตวัดลิ้น เพื่อช่วยนำอาหารเข้าปากและบดเคี้ยวเมล็ดรวมทั้งใบพืชให้ละเอียดได้ดีกว่า"




