ถุงน้ำในรังไข่เกิดจากฮอร์โมนไม่สมดุลตั้งแต่ยังเป็นทารกในครรภ์

ภาวะถุงน้ำในรังไข่หลายใบ (Polycystic ovary syndrome - PCOS) ซึ่งเป็นสาเหตุของการมีบุตรยากที่พบได้บ่อยในสตรี อาจเกิดจากการได้รับฮอร์โมนบางชนิดมากเกินไปตั้งแต่ยังเป็นทารกในครรภ์มารดา ทำให้วงจรการตกไข่และมีประจำเดือนไม่เป็นปกติเมื่อเข้าสู่วัยเจริญพันธุ์

ภาวะถุงน้ำในรังไข่หลายใบนั้นพบได้บ่อย โดยผู้หญิงถึง 1 ใน 5 คนทั่วโลกมีอาการดังกล่าว และราว 3 ใน 4 ของผู้หญิงกลุ่มนี้ต้องประสบปัญหามีบุตรยาก การค้นพบสาเหตุของโรคทำให้นักวิจัยมีแนวทางใหม่ในการรักษาภาวะ PCOS ซึ่งปัจจุบันนำมาทดลองได้เป็นผลสำเร็จในระดับห้องปฏิบัติการแล้ว

ดร. เปาโล เกียโคบีนี และคณะนักวิจัยจากสถาบันวิจัยสุขภาพและการแพทย์แห่งชาติฝรั่งเศส (INSERM) ตีพิมพ์เผยแพร่ผลการศึกษาเรื่องภาวะถุงน้ำในรังไข่หลายใบลงในวารสาร Nature Medicine โดยระบุว่าการได้รับฮอร์โมนแอนติมูลเลอเรียน (Anti-Müllerian Hormone - AMH) มากเกินไปขณะยังเป็นทารกในครรภ์มารดา น่าจะเป็นสาเหตุให้ผู้หญิงมีภาวะดังกล่าว เนื่องจากฮอร์โมนชนิดนี้ยับยั้งการเจริญเติบโตของระบบสืบพันธุ์เพศหญิง และเร่งให้มีการหลั่งฮอร์โมนเพศชายอย่างเทสโทสเตอโรนออกมามากขึ้นจนเสียสมดุล

ผู้วิจัยยังระบุว่า ลักษณะเช่นนี้สามารถถ่ายทอดจากแม่ที่มีภาวะถุงน้ำในรังไข่หลายใบ และมีระดับฮอร์โมน AMH ในร่างกายสูงกว่าปกติราว 30% ไปสู่ลูกสาวในครรภ์ได้ โดยจากการทดสอบฉีดฮอร์โมน AMH ให้หนูทดลองที่กำลังตั้งท้อง พบว่าทำให้ลูกหนูตัวเมียจำนวนมากมีภาวะ PCOS และมีลูกยากเมื่อเติบโตขึ้นเช่นกัน

ทั้งนี้ หญิงที่มีภาวะถุงน้ำในรังไข่หลายใบจะมีประจำเดือนมาไม่เป็นปกติหรือไม่มีประจำเดือน เนื่องจากวงจรการตกไข่ไม่สม่ำเสมอ มีขนขึ้นตามร่างกายดกหนากว่าปกติ ผิวมัน เป็นสิว และอาจมีน้ำหนักเกิน แต่อย่างไรก็ตาม หญิงที่มีภาวะ PCOS กว่าครึ่งไม่มีอาการใด ๆ ปรากฏให้เห็นเด่นชัด

หลังค้นพบสาเหตุของภาวะถุงน้ำในรังไข่หลายใบแล้ว นักวิจัยทีมเดิมได้ทดสอบใช้ยา Cetrorelix ซึ่งเป็นยาที่ใช้เพิ่มคุณภาพของไข่ในกระบวนการทำเด็กหลอดแก้ว (IVF) มารักษาอาการดังกล่าว โดยฉีดให้หนูทดลองที่มีภาวะ PCOS และพบว่าสามารถหยุดยั้งกลุ่มอาการต่าง ๆ ที่เคยมีมาก่อนอย่างได้ผล คณะนักวิจัยยังบอกว่าจะมีการศึกษาขั้นต่อไป เพื่อทดลองใช้ยาดังกล่าวในมนุษย์ภายในช่วงปลายปีนี้