ขุดพบสุสานปริศนาจากยุคกลางในแคว้นเวลส์

ทีมนักโบราณคดีจากสหราชอาณาจักร ค้นพบสุสานจากช่วงต้นยุคกลางที่มีลักษณะแปลกประหลาดในแคว้นเวลส์ โดยสุสานที่สร้างขึ้นในยุคคริสต์ศตวรรษที่ 6-7 นี้ ยังคงเป็นปริศนาว่าเป็นของกลุ่มชนหรือวัฒนธรรมใดกันแน่

ขณะนี้มีการขุดค้นหลุมศพโบราณดังกล่าวแล้ว 18 หลุม จากที่คาดว่ามีอยู่ทั้งหมด 70 หลุม โดยพบโครงกระดูกจำนวนหนึ่งที่อยู่ในสภาพสมบูรณ์ ทั้งยังถูกจัดวางให้อยู่ในท่านอนที่ผิดธรรมดา รวมทั้งมีวัตถุโบราณที่น่าทึ่งฝังรวมอยู่ด้วย

สุสานของชุมชนโบราณนี้อยู่ในบริเวณสนามของปราสาทฟอนแมน ใกล้กับจุดสิ้นสุดของรันเวย์หรือลานบินของสนามบินคาร์ดิฟฟ์ ซึ่งทีมนักโบราณคดีได้เข้าทำการขุดค้นในช่วงฤดูร้อนมาเป็นเวลา 2 ปีติดต่อกันแล้ว โดยค่อย ๆ นำดินชั้นบนออกจนเผยให้เห็นหลุมศพที่เกิดจากการเจาะสกัดชั้นหินด้านล่าง

ซัมเมอร์ คอร์ตส์ นักศึกษาวิจัยระดับปริญญาเอก ผู้เชี่ยวชาญด้านการวิเคราะห์โครงกระดูกโบราณ จากมหาวิทยาลัยเรดดิงบอกว่า โครงกระดูกที่ขุดพบจำนวนมากอยู่ในสภาพดี แม้จะมีอายุเก่าแก่ถึง 1,500 ปีแล้ว ทั้งยังทิ้งร่องรอยบางอย่างที่ทำให้เราพอจะเดาได้ว่าพวกเขาดำรงชีวิตกันอย่างไร

“ฟันบางซี่ที่พบในโครงกระดูกเหล่านี้สึกกร่อนอย่างมาก จนมีรูปทรงแปลกตาน่าขัน ซึ่งชี้ว่าพวกเขาอาจใช้ฟันแทนเครื่องมือบางอย่าง เพื่อทำงานฝีมือจำพวกการทอผ้า งานหนัง หรืองานจักสาน โดยใช้ฟันหน้ากัดและดึงบางสิ่งบางอย่างอยู่บ่อยๆ”

ทว่านักโบราณคดียังพบปริศนาที่น่าสงสัยยิ่งไปกว่านั้น คือการที่ศพในหลุมหินถูกจัดวางให้อยู่ในท่าทางที่แตกต่างกัน บ้างก็นอนราบหงายหน้าตามปกติของธรรมเนียมการฝังศพในยุคนั้น แต่บางร่างถูกจัดให้นอนตะแคง หรืออยู่ในท่างอตัวเหมือนทารกในครรภ์โดยงอเข่าขึ้นมาชิดกับหน้าอก

ทีมนักโบราณคดีผู้ทำการขุดค้นยังไม่แน่ใจว่า ท่าทางของศพโบราณที่แตกต่างกันนั้นหมายความว่าอย่างไร เพราะอาจจะเป็นสัญลักษณ์ที่บ่งบอกถึงสถานะของแต่ละบุคคล หรืออาจจะเป็นศพที่ถูกฝังในต่างยุคต่างสมัยกัน จึงมีธรรมเนียมการฝังศพที่แตกต่างกันออกไปด้วย

โบราณวัตถุที่ถูกพบในหลุมศพ สร้างความประหลาดใจให้แก่ทีมผู้ขุดค้นอย่างมากเช่นกัน เพราะแสดงให้เห็นว่าชีวิตของผู้คนในช่วงกลางของสหัสวรรษแรก แตกต่างจากชีวิตของคนปัจจุบันมากเพียงไร

มีการขุดพบเศษชิ้นส่วนของจานและถ้วย รวมทั้งเศษกระดูกสัตว์ที่ถูกเชือดและนำไปเผา วัตถุชิ้นหนึ่งทำให้เราเห็นภาพชุมชนโบราณนี้ได้อย่างชัดเจน นั่นก็คือหมุดเล็ก ๆ ที่แกะสลักจากกระดูกสัตว์ ซึ่งน่าจะเป็นอุปกรณ์ช่วยนับแต้มในการเล่นเกม คล้ายกับหมากที่ใช้กับเกมกระดานบางชนิดของอังกฤษในปัจจุบัน

ดร.แอนดี ซีแมน ผู้เชี่ยวชาญด้านโบราณคดียุคกลางตอนต้น จากมหาวิทยาลัยคาร์ดิฟฟ์บอกว่า สุสานโบราณแห่งนี้ไม่เหมือนกับสุสานที่เรารู้จักในยุคปัจจุบัน นั่นก็คือไม่ได้เป็นเพียงที่ฝังศพคนตายอย่างเดียวเท่านั้น แต่ยังเป็นสถานที่ส่วนกลางของชุมชนด้วย

“เรามักคิดถึงสุสาน ในลักษณะของพื้นที่ปิดที่เราไม่ค่อยจะได้เข้าไป แต่มันอาจเป็นพื้นที่ศูนย์กลางของผู้คนที่ยังมีชีวิตในยุคนั้น” ดร.ซีแมน กล่าวอธิบาย “มันไม่ใช่แค่ที่ฝังศพ แต่เป็นศูนย์รวมของคนในชุมชน โดยมีการจัดกิจกรรมทางสังคมอื่น ๆ เช่นงานเลี้ยงกินดื่มสังสรรค์ด้วย”

อย่างไรก็ตาม วัตถุโบราณที่ขุดพบหลายชิ้นชี้ว่า ร่างที่นอนอยู่ในหลุมฝังศพนั้นไม่ใช่คนธรรมดาสามัญ เช่นมีการค้นพบเศษแก้วชิ้นหนึ่งที่มาจากภาชนะทรงกรวยคล้ายไอศกรีมโคน ซึ่งเป็นงานฝีมือที่ทำขึ้นอย่างละเอียดประณีตอย่างมาก ซึ่งมีความเป็นไปได้ว่า มันถูกนำเข้ามาจากภูมิภาคบอร์โดซ์ในฝรั่งเศส นอกจากนี้ยังขุดพบชิ้นส่วนเครื่องปั้นดินเผาที่อาจมาจากแอฟริกาเหนือด้วย

สิ่งเหล่านี้คือหลักฐานที่บ่งชี้ว่า ร่างที่นอนอยู่ในหลุมฝังศพแห่งนี้เป็นชนชั้นสูง “ไม่ต้องสงสัยว่า คนกลุ่มนี้สามารถเข้าถึงสินค้านำเข้าจากต่างแดนคุณภาพสูง ซึ่งจะได้มาผ่านการค้าขายกับผู้มั่งคั่ง หรือการติดต่อกับเครือข่ายทางการทูตเท่านั้น”

อย่างไรก็ตาม ยังคงต้องมีการศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติมอีกระยะหนึ่ง เพื่อให้ทราบแน่ชัดว่าเป็นหลุมศพจากยุคสมัยใดกันแน่ และยังคงต้องมีการวิเคราะห์สารพันธุกรรมหรือดีเอ็นเอ เพื่อให้ทราบถึงตัวตนและที่มาของร่างโครงกระดูกเหล่านี้ต่อไป