Xiisad diblomaasiyadeed oo ka dhex curatay Jabuuti iyo Somaliland

Tebin toos ah

1. 31 Disembar 2025Jabuuti oo taageertay doorka Sacuudiga ee dalka Yemen

   

   Xigashada Sawirka, railway fx/Shutterstock

   Dowladda Jabuuti ayaa sheegtay inay si dhow ula socoto xaaladaha ka soo cusboonaaday jamhuuriyada Yemen ee ay dariska yihiin, ayna adkaynayso taageerada dhammaan dadaalada lagu qaboojinayo xiisada.

   ''Si guud waxa ay qiimaynaysaa jamhuuriyadda jabuuti doorka muhiimka ah ee ay hiigsanayso Boqortooyada Sacuudi Carabiya ee walaalka ah ee taageerada iyo xoojinta xasiloonida Yemen iyo difaacida amniga xuduuda boqortooyada'' ayaa lagu yiri qoraal ay soo saartay wasaarada arrimaha dibadda Jabuuti.

2. 31 Disembar 2025Sacuudiga oo markale ku celiyay taageerada uu u hayo midnimada dhuleed ee Soomaaliya

   

   Xigashada Sawirka, Baraha bulshada

   Wasiirka Arrimaha Dibadda iyo Iskaashiga Caalamiga ah Mudane Cabdisalaam Cabdi Cali, ayaa Arbacadii khadka taleefanka kula hadlay dhiggiisa Sacuudiga Amiir Faysal bin Farxaan bin Cabdullaah Al-Sacuud iyaga oo ka wada hadlay xiriirka labada dal iyo garab istaaga boqortooyada ee midnimada Soomaaliya.

   Qoraal la soo dhigay barta bulshada ee wasaaradda arrimaha dibadda Soomaaliya ayaa lagu yiri ‘’Intii uu socday wicitaanka, Wasiirka Arrimaha Dibadda ee Soomaaliya ayaa muujiyay mahadnaq iyo qadarin ay Soomaaliya u hayso mowqifka mabda’a leh iyo taageerada joogtada ah ee Boqortooyada Sucuudiga ay u fidiso dadaallada Soomaaliya ee ku aaddan ilaalinta midnimadeeda, madax-bannaanideeda, iyo wadajirka dhulkeeda. Dhankiisa, Amiir Faysal bin Farxaan ayaa mar kale xaqiijiyay taageerada aan leex-leexadka lahayn ee Boqortooyadu u hayso madax-bannaanida iyo wadajirka dhuleed ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, iyo sida ay uga go’an tahay xasilloonida gobolka Geeska Afrika’’

3. 31 Disembar 2025Madaxweynaha Somaliland oo sheegay in ''wadamo cusub'' ay ictiraafayaan

   

   Xigashada Sawirka, bogga afhayeenka madaxtooyada Somaliland

   Madaxweynaha Somaliland Cabdiraxmaan Cirro oo hadlayay ayaa sheegay inay jiraan dalal cusub oo aqoonsanaya Somaliland.

   Khudbad mahadnaq ah oo uu jeedinayay madaxweyne Cirro ayuu ku yiri ''Somaliland ictiraafkeeda cid joojin karta ma jirto''

   "Waxaan shacbiga ugu bishaareynayaa in dowlada kale oo badanina ay wadada ku soo jiraan oo ay na ictiraafi doonaan" ayuu yiri Cirro.

4. 31 Disembar 2025Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh ‘’Falastiiniyiinta ayaa loo soo rarayaa Somaliland’’

   

   Xigashada Sawirka, Aljazeera

   Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud oo la hadlayay warbaahinta Aljazeera ayaa sheegay in xogta hoose ee ay helayaan ay sheegayso inay kamid tahay qodobada lagu heshiiyay ee Somaliland lagu aqoonsaday in Falastiiniyiinta loo soo raro Somaliland.

   "Xogta hoose ee aan hayno waxa ay sheegeysaa sadex qodob oo muuhiim ah in ay ku heshiiyeen; qodobka kowaad waa in Falastiniiyiinta loo soo raro Somaaliland’’

   Dhanka Somaliland waa ay beeniyeen deegaamaynta Falastiiniyiinta ee Somaliland, sida uu BBC-da u sheegay agaasimaha guud ee wasaaradda arrimaha dibadda Somaliland Maxamed Cabdiraxmaan Xasan

   "Dad raba inay Soomaaliland sumcadeeda hoos u dhigaan ayaa wada, arrintaas meel looga wada hadlay iyo cid isku soo hadal qaaday ma jirto dooddaasna ma taagna".

5. 31 Disembar 2025Jabuuti oo xirtay xafiiskeedii Somaliland, ka dib markii Somaliland ay qaaday talaabo taasi lamid ah

   

   Xigashada Sawirka, Baraha bulshada

   Weriye Maxamuud Cismaan Bulxan oo ah weriye madax banaan oo BBC uga soo warrama Jabuuti ayaa soo tabiyey in saraakiil ka tirsan xukuumaadda Jabuuti ay u xaqiijiyeen in xafiiska wakiilka Somaliland ee jamhuriyadda Jabuuti la xiray. Wuxuu kaloo sarkaalkaas u xaqiijiyey in hawlihii diblomaasiyadeed la joojiyey.

   Dhanka kale, wuxuu sarkaalkaas u sheegay wariye Bulxan in xafiiskii Jabuuti ay ku lahayd Somaliland isna la xiray, diblomaasiyiintii xafiiskaas joogayna ay dib ugu laabteen Jabuuti.

   Xiisadda labada dhinac ayaa timid ka dib markii maalmo ka hor ay magaalada Jabuuti ku kulmeen madaxweynayaasha Jabuuti iyo Soomaaliya, ayagoo mowqif adag ka istaagay aqoonsiga ay Israa’iil aqoonsatay Somaliland.

6. 31 Disembar 2025Australia oo looga dabaal-degay sannadka cusub ee 2026

   

   Dalka Australia, gaar ahaan Sydney ayaa looga dabaal degay soo dhoweynta sanadka cusub, iyada oo haatan dalkaasi uu galay sanadka 2026.

   

   Xigashada Sawirka, Getty Images

   

   Xigashada Sawirka, Reuters

   

   Xigashada Sawirka, Reuters

7. 31 Disembar 2025Tobanaan kun oo shaqaale ku shaqeeya barnaamijyada (Apps)ka Hindiya oo shaqo joojin sameeyay

   

   Xigashada Sawirka, thenewsminute

   Tobanaan kun oo shaqaale ku shaqeeya alaab gaarsiinta ah barnaamijyada la soo dejisto ee (apps)ka ee Hindiya ayaa wada shaqo-joojin soconaysa hal maalin, iyaga oo dalbanaya mushahar iyo xaalado shaqo oo ka wanaagsan tan ay hadda ku shaqeeyaan. Waxay guryaha u gaarsiiyaan badeecooyin iyo raashin iyaga oo u shaqeeya shirkado waaweyn sida Amazon, Uber iyo Zomato.

   Shaqaaluhu waxay sheegeen in ay wakhtiyo aad u dheer ku qaataan waddooyinka magaalooyinka waaweyn ee Hindiya sida Delhi iyo Mumbai, isla markaana ay mudan yihiin in la siiyo mushahar bille ah iyo caymis.

   Shaqo-joojintan waxaa loo qorsheeyay inay ku beeganto mid ka mid ah maalmaha ugu mashquulka badan sanadka ee darawallada alaab gaynta ka shaqeeya ee habeenka Sannadka Cusub.

8. 31 Disembar 2025Midowga Yurub oo walaac ka muujiyay hay’adaha gargaarka Qaza ee ay Israa’iil mamnuucday

   

   Xigashada Sawirka, Getty Images

   Midowga Yurub ayaa sheegay in mamnuucida cusub ee ay Israa’iil saartay toddoba iyo soddon hay’adood oo gargaar ah oo ka shaqeeya Qaza iyo Daanta Galbeed ay hor istaagi doonto gargaarka lagu badbaadinayo nolosha Falastiiniyiinta dhibaataysan.

   Dowladda Israa’iil ayaa sheegtay in hay’adahaasi ay ku guul-darreysteen bixinta faahfaahinta shaqsiyadeed ee shaqaalahooda Falastiiniyiinta ah, taas oo ay Israa’iil ku doodday in loo baahnaa si looga hortago in gargaar la siiyo ama looga faa’iideeyo ururka Xamaas.

   Madaxa gargaarka bani’aadannimo ee Midowga Yurub, Hadja Lahbib, ayaa sheegtay in sharciga caalamiga ah ee xuquuqda aadanaha uu si cad u qeexayo in gargaarku uu gaaro dadka u baahan.

   Israa’iil ayaa dhankeeda sheegtay in gargaarka weli la gaarsiin karo iyada oo loo marayo waddooyin la ansixiyay, oo ay ku jiraan hay’adaha Qaramada Midoobay. Dowladda Israa’iil ayaa sidoo kale sheegtay in xayiraadahan ay dhaqan geli doonaan laga bilaabo kowda Janaayo.

9. 31 Disembar 2025Thaiiland oo sii daysay Askar lagu qabtay dagaalkii ay la galeen Cambodia

   

   Xigashada Sawirka, Getty Images

   Thailand ayaa sii daysay siddeed iyo toban askari oo u dhashay Cambodia kuwaas oo lagu qabtay bishii Luulyo intii uu socda dagaalka xuduuda ee dhiiga badan uu ku daatay. Labada dowladood ayaa xaqiijiyay wareejinta askarta. Dib u dhac ayaa hal maalin ayaa yimid kadib cabashooyin ay Thailand ka muujisay xadgudubyo la sheegay in lagu sameeyay xabbad-joojinta, waxaana la fuliyay kadib cadaadis diblomaasiyadeed oo joogto ah oo ka yimid Shiinaha.

   Sii deynta askarta waxay ka mid ahayd shuruudaha heshiiska xabbad-joojinta, waxaana maxaabiista askarta ay kicisay dareenka shacabka Cambodia. Bishii Luulyo, xiriirka sii xumaanayay ee u dhexeeyay Thailand iyo Cambodia ayaa isu beddelay dagaal hubeysan oo ka dhacay xuduudda lagu muransan yahay — tan iyo markaas, tobannaan qof ayaa la dilay, ku dhowaad nus milyan oo kalena waa barakaceen.

10. 31 Disembar 2025Ku dhawaad toban wariye oo shil ku geeriyooday iyo faahfaahin ka soo baxaysa

    

    Xigashada Sawirka, Getty Images

    Shil gaari oo aad u murugo badan oo ka dhacay Gobolka Gwombe ee dalka Nigeria ayaa sababay dhimashada toddoba wariye.

    Shilka ayaa dhacay xilli gaari bas ah oo ay leeyihiin Ururka Wariyeyaasha Nigeria ee (NUJ) oo ku sii jeeday arooska xubin ka tirsan ururka, oo ka dhacayay Degmada Kaltungo ee isla gobolkaas.

    Wararka aan helnay ayaa tilmaamaya in taayir ka mid ah baska uu ku qarxay deegaanka Kumo ee Degmada Akko, taas oo keentay in baska uu ka baxo waddada kuna rogmado bar bannaan ah.

    Taliyaha Ciidanka Badbaadada Waddooyinka Federaalka (FRSC) ee Gobolka Gwombe, Samson Kaura, iyo Xoghayaha Warfaafinta ee Dowladda Gobolka Gwombe, Ismaila Misilli, ayaa sheegay in toddoba wariye ay ku dhinteen shilka, halka afar kalena ay soo gaareen dhaawacyo kala duwan.

    Meydadka dadkii dhintay ayaa loo qaaday goob meydadka la dhigo ee Gwombe, halka kuwa dhaawacmayna ay hadda ku jiraan isbitaalka iyagoo helaya daaweyn.

    Wariyeyaasha ku dhintay masiibadan waxaa ka mid ah: Madaxii Shaqaalaha iyo Kaaliyaha Gaarka ah ee ee guddoomiyaha, kana tirsanaa Xafiiska Marwada Guddoomiyaha, Zara Umar; Agaasimaha Hawlgallada ee NTA, Haruna Kwami; Agaasimiihii Sawir-qaadista ee NTA, Isa Lawan; iyo Agaasimihii waraiyaasha hawlgabka ahaa, Musa Tabra.

    Guddoomiyaha Gobolka Gwombe, Inuwa Yahaya, ayaa diray farriin tacsi ah oo uu ugu diray qoysaska dadkii geeriyooday, wuxuuna u rajeeyay kuwa dhaawacmay caafimaad degdeg ah.

11. 31 Disembar 2025Somaliland oo u yeeratay wakiilkeedii dalka Jabuuti

    Somaliland ayaa sheegtay in ay u yeeratay wakiilkeedii u joogya dalka Jamhuuriyadda Jabuuti.Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Somaliland ayaa war ay baahisay ku sheegtay in wakiilka u jooga Jabuuti loogu yeeary wadatashi salka ku haya xiisadda diblumaasiyadeed ee ka dhalatay aqoonsigii Israa’iil siisay Somaliland dhawaan.

    Somaliland faahfaahin intaa dheer kama bixin, hase yeeshee waxaa ay tallaabadani ku soo aadaysaa iyadoo Jabuuti ka mid noqtay dalalka ka soo horjeestay aqoonsiga Somaliland ka heshay Israa’iil.

    Wakiilka Somaliland u jooga Jabuuti waa Cabdilaahi Maxmed Daahir Cukuse oo horey sidoo kale u soo qabtay xilal wasiirnimo.

12. 31 Disembar 2025Tuugo adeegsatay farsamo la yaab-leh oo dhacday lacag dhan 30 milyan oo doollar

    

    Xigashada Sawirka, Gelsenkirchen Police

    Tuugadu waxay isticmaaleen qodis weyn si ay u jabsadaan sanduuq ku yaal laanta bangiga weyn ee galbeedka Jarmalka waxayna xadeen lacag lagu qiyaasay 35 milyan oo ah lacag caddaan ah iyo waxyaabo qaali ah, sida ay booliisku sheegeen.

    Afhayeen u hadlay booliiska ayaa xadidda lacagtan ku tilmaamay filimkii Hollywood ee Ocean's Eleven, isagoo u sheegay wakaaladda wararka ee AFP in "si xirfad leh loo fuliyay howlgalka".

    Intii lagu guda jiray dhaca bangiga keydka ee Sparkasse ee magaalada Gelsenkirchen, tuugadu waxay fureen in ka badan 3,000 oo sanduuq oo kayd ah oo ay ku jiraan lacag iyo dahab.

    Booliiska Gelsenkirchen ayaa sheegay inay ka war heleen falkaan ka dib markii digniin ay soo gaartay aroortii hore ee Isniinta.

    Ila aiyo hadda, lama soo qaban dadkii geystayna falkan lacagta lagu dhacay. Booliska ayaa sheegay in tuugada ay ka faa’iidaysteen "maalmaha ciidda masiixiga ​​ee fasaxa lagu jiro".

13. 31 Disembar 2025Dalal Afrikaan ah oo Mareykanka ka aarsaday iyo tallaabada ay qaadeen

    

    Xigashada Sawirka, NBC4

    Dalalka Mali iyo Burkina Faso waxay sheegeen inay ka hor istaagi doonaan muwaadiniinta Mareykanka inay soo galaan dalalkooda, taasoo ay ku tilmaameen jawaab toos ah oo ku aaddan go'aanka Washington ee ah inay muwaadiniintooda ka mamnuucday Mareykanka.

    Labada waddan ee Galbeedka Afrika ee uu hoggaaminayo militariga ayaa ku dhawaaqay tallaabadan habeenkii Talaadada, iyagoo sheegay in tallaabadani ay si degdeg ah u dhaqan gashay.

    Go'aankan ayaa ka dambeeyay xayiraadaha safarka ee Mareykanka oo saameeyay dhowr waddan oo Afrika iyo Bariga Dhexe ah, oo uu amray Madaxweyne Donald Trump.

    Wasaaradda arrimaha dibadda ee Mali ayaa sheegtay inay hirgelinayso mabda'a is-dhaafsiga, iyadoo intaas ku dartay in muwaadiniinta Mareykanka ay hadda wajihi doonaan shuruudaha gelitaanka ee Mali oo ay Mareykanka soo rogeen.

    Dowladda Burkina Faso ayaa sheegtay inay sii wadi doonto inay ilaaliso dheelitirka awoodda, iyo inay weli u furan tahay iskaashiga dalalka caalamiga ah ee iskaashigu ka dhaxeeyo isla markaana danahoodu isku xiran yihiin.

    Mali iyo Burkina Faso, oo ay weheliyaan Niger oo deris la ah, ayaa dhawaan ka baxay bulshada gobolka Galbeedka Afrika ee Ecowas waxayna sameeyeen Midowga Qaramada Saaxil.

    Wadamadan ayaa iska fogeeyay xulafada reer Galbeedka waxayna xoojiyeen xiriirka ay la leeyihiin Ruushka.

14. 31 Disembar 2025Israa'iil oo soo saartay war cusub oo dad badan samaeyn doona

    

    Xigashada Sawirka, Reuters

    Isra’iil ayaa la filayaa inay ka mamnuucdo 37 hay’adood oo gargaar oo ka shaqeeya Qasa iyo Daanta Galbeed ee la haysto, laga bilaabo Khamiista 1-da Janaayo.

    Dowladda Isra’iil waxay sheegtay in hay’adahani ay ku guul-darreysteen inay bixiyaan faahfaahinta shaqsiyadeed ee shaqaalahooda, taas oo ay sheegtay inay lagama maarmaan u tahay ka hortagga in gargaarka ay ka faa’iideystaan Xamaas. Hase yeeshee, hay’adaha ayaa sheegay in bixinta xogtaas ay halis gelin karto shaqaalahooda.

    Hay’ado samafal oo caan ah, oo ay ka mid yihiin ActionAid iyo International Rescue Committee, ayaa la hakiyay rukhsadahooda. Waxaa lagu amri doonaa inay joojiyaan howlahooda muddo lixdan maalmood gudahood ah. Dalal dhowr ah ayaa cambaareeyay tallaabadan, iyagoo sheegay inay si weyn u saameyn doonto helitaanka gargaarka iyo adeegyada daryeelka caafimaadka.

15. 31 Disembar 2025Talibaan oo xad-gudub ku tilmaantay tallaabadii Israel ku aqoonsatay Somaliland

    

    Xigashada Sawirka, Reuters

    Xukuumadda Talibaan ee Afgaanistaan ayaa bayaan ay soo saartay dhawaan si kulul u cambaaraysay aqoonsiga Israa'iil ee ay Somaliland u aqoonsatay dal madax-bannaan.

    Wasaaradda arrimaha dibadda ayaa sheegtay in tallaabadan uu qaaday maamulka Israa'iil ay tahay "isku day lagu doonayo in lagu kala qeybiyo dal Islaam ah".

    War saxaafadeedka ayaa ku tilmaamay tallaabadaas mid xadgudub ku ah sharciga caalamiga ah iyo midnimada dhuleed ee Soomaaliya, iyadoo sheegtay in ay cawaaqib xun ku yeelan doonto nabadda iyo xasilloonida gobolka.

    Israa'iil ayaa Jimcihii noqotay waddankii ugu horreeyay ee si rasmi ah u aqoonsada Soomaaliland "dal madax-bannaan".

    Sii aqri: Taalibaan oo war ka soo saartay aqoonsiga Israa'iil ee Somaliland

16. 31 Disembar 2025Lacago muhiim ah oo la siin jiray gobolka Minnesota oo la joojiyay iyo Soomaalida oo wajahaya eedaymo cusub

    

    Xigashada Sawirka, Getty Images

    Maamulka Trump ayaa sheegay in uu joojiyay lacagihii daryeelka carruurta ee la siin jiray gobolka Minnesota, kaddib markii nin muxaafid ah oo caan ka ah YouTube uu ku andacooday in xarumo dhowr ah oo ay maamulaan muhaajiriin Soomaaliyeed ay qaadanayeen lacag dadweyne iyaga oo aan wax daryeel siin jirin carruurta.

    Qoraal lagu daabacay barta X maalintii Talaadada, sarkaal sare oo ka tirsan Waaxda Caafimaadka iyo Adeegyada Aadanaha ee Maraykanka (HHS) ayaa soo xigtay muuqaalkan sida weyn u faafay, isaga oo sheegay in hay’addu ay beegsan doonto “khiyaanada cad ee u muuqata inay si baahsan uga jirto gobolka Minnesota.”

    Mas’uuliyiinta dawladda ayaa beeniyay eedeymaha musuqmaasuq ee lagu sheegay muuqaalkaas.

    Sugidda iyo fulinta shuruucda socdaalka ayaa dhawaan sii xoogeysatay gobolka, kaas oo ay ku suganyihiin tirada ugu badan ee muhaajiriinta Soomaaliyeed ee ku nool Maraykanka, kaddib markii Madaxweyne Donald Trump uu sheegay inuusan doonayn in ay dalka sii joogaan ama ay soo galaan. “Waxaan joojinay dhammaan lacagihii daryeelka carruurta ee loo diri jiray gobolka Minnesota,” ayuu ku dhawaaqay Ku-xigeenka Xoghayaha HHS, Jim O’Neill, qoraal uu ku daabacay bartiisa X maalintii Talaadada.

    Waxa uu sheegay in go’aankan uu ka dambeeyo “eedeymo culus oo sheegaya in gobolka Minnesota uu tobannaan sano gudahood malaayiin doollar oo canshuur-bixiyeyaasha ay bixiyeen loo leexiyay xarumo daryeel carruur oo been abuur ah oo ku yaalla guud ahaan Minnesota.”

    Waaxdu waxay sheegtay in ay hakineyso lacagaha sannad-laha ah oo dhan 185 milyan oo doollar oo la siin jiray gobolka, ilaa laga sameeyo baaritaan dhammaystiran oo ku saabsan xarumaha la tuhunsan yahay.

17. 31 Disembar 2025Dowladda Imaaraadka oo loo qabtay saacado kooban in ciidamadeeda ay kaga saarto Yemen

    

    Xigashada Sawirka, EPA

    Isutagga Imaaraadka Carabta ayaa sheegay in uu kala baxayo ciidamadiisa harsan ee Yemen, kaddib markii Sucuudigu taageeray dalab ka yimid golaha xukuumadda Yemen oo ku dalbanayay inay dalka uga baxaan 24 saacadood gudahood.

    Ku dhawaaqista Imaaraadka ayaa timid kaddib duqayn cirka ah oo ay fuliyeen isbahaysiga milatari ee Sucuudigu hoggaaminayo, kaas oo sheegay in uu beegsaday hub loo waday ciidamada gooni-u-goosadka ah oo Imaaraadku taageero, kuna sugnaa dekedda koonfureed ee Mukalla.

    Dowladda Imaaraadka ayaa beenisay in hubkaas ay wadday, waxayna muujisay “in ay si qoto dheer uga xuntahay” eedeymaha ay Sucuudigu soo jeediyeen.

    Sucuudiga iyo Imaaraadka ayaa ahaa xulafo dagaalka ka dhanka ah dhaqdhaqaaqa Xuutiyiinta ee Yemen oo Iiraan taageerto muddo tobannaan sano ah, balse khilaafka iyo is-jiid-jiidka u dhexeeya garabyada ay kala taageeraan ayaa sii ballaariyey kala fogaanshaha u dhexeeya labada dal.