05/11/2023

An Nowodhow: an 5es a vis Du 2023

Dohajydh da, ha dynnargh dhe dhyllans an seythen ma 'An Nowodhow' war BBC Radyo Kernow.

*

Diberthva “modular” nowydh rag godhevysi strokas a vydh drehevys yn klavji yn Kernow.

Herwydh Trest Fondyans NHS Keskowethyans Kernow an dhiberthva a dri milvil peuns a vydh ynstallyas orth Klavji Kemeneth Kammbronn ha Resrudh mis Keverdhu.

Y borpos yw gweres ow kwelhe godhevysi strokas hag ev a wra komprehendya leow rag vysytoryon, dyghtyans kows ha yeth ha hel sport.

Herwydh an trest, y ynstallyans a wra kawsya neb godorrans.

Drehevyansow modular a us “desinyow savonegys” avel rann a herdhyans ombellhe dhyworth drehevyansow a-vusur rag gwitha kostow isel.

Pennglavjiores a’n klavji, Sue Greenwood hy hanow, a leveris yma dhe’n dhiberthva “pub tra a vynsewgh yn unses gweres ow kwelhe strokas.”

“Ny allsewgh mynnes bos gwithys yn le gwella,” yn-medh hi.

“An unsesow a yllyn ni y’n NHS kavos lemmyn yw pur dha ha krev.”

Kerghynnedh pur deg yns heb an bryckys a-dro a-ves.”

Pennweythresek an Trest, Debbie Richards hy hanow, a leveris an lavuryow a wra kawsya neb godorrans – parkyans y’ga mysk.”

“Ni a wra gul pub tra a yllyn ni rag lehe an effeyth,” yn-medh hi.

“Yma govenek dhyn y hwra tus perthi kov a’n gwelheansow a wrussyn ni seulabrys orth an le ma.”

*

Yma teylu ow gelwel rag tus dhe attendya ynkleudhyans den a Gernow prederys bos onan an diwettha soudoryon lammlen yn Nessa Bresel an Norvys.

Herbert "Herbie" Samuel Bray, dhyworth Eglosvelyan, a verwis a-lergh, seytek ha peswar ugens bloodh y oos.

Y vab-gwynn, Jordan Jane y hanow, a dheskrifas an veteran avel “den marthys” neb a “servyas an vro.”

Mester Jane a leveris tus kasorek ow konis po kyns yw gelwys dhe wiska unformys ha medalennow.

Mester Bray a junyas an bresel yn mil naw kans peswar ha dew ugens, hag ev etek bloodh, ow konis orth treusvans an avon Rhine ha wosa yn Palestin avel soudor lammlen

Mester Jane a leveris y das-gwynn a dheuth ha bos paratrooper drefen ev dhe “dyli nebes moy hag y fynnas ev y dhanvon tre dh’y vamm.”

Wosa ev dhe dhos tre dhyworth konis ev o kapten a glub pel droos Eglosvelyan. Ev a drigas yn Eglosvelyan dres brassa rann y vewnans.

Yn-medh Mester Jane: “Avel onan an diwettha paratroopers ow treusvewa dhe wonis yn Nessa Bresel an Norvys, ni a elow nebonan dhe dhos orth an keskerdh hag ynkleudhyans rag aswon gras orth den marthys.

An ynkleudhyans a wra hwarvos orth eglos plu Eglosvelyn dhe unnek eur an seythves a-vis Du wosa keskerdh dres an dreveglos ow talleth dhe kwarter dhe unnek eur.

*

An RNLI re worfennas y witha-bewnans war drethow a-dreus on soth-west rag an seson.

An alusen re bia ow hwithra a-dro dhe ugens treth a-dreus Dewnans ha Kernow a-ban mis Ebrel, hag a wra dehweles yn gwenton dew vil peswar warn ugens.

Kannas a leveris an servis skathow-sawya a vydh hwath oberansek peswar eur warn ugens, seyth dydh pub seythen.

Herwydh hembrenkyas Gwithyas bewnans a’n ranndir, Henry Irvine y hanow, res yw dhe’n dus “pesya kemeres with hag aswon a’n peryllow.”

Y leveris ev: “Mar kwre’ta vysytya treth a-ves a’n seson Gwithyas bewnans, nag a yn unsel – essensek yw yma kompani dhis a alsa kavos gweres, mars eus goredhom.

“Bydh war a arwodhyow salowder orth entrans a’n treth neb a wra gwarnya a’n peryllow leel, ha mars yw possybyl, kewsel gans nebonan leel a allsa provia kussel.”

*

Yth esowgh hwi ow koslowes orth ‘An Nowodhow’ war BBC Radyo Kernow. An dowlen an seythen ma a veu skrifys ha presentys genev vy Kensa Broadhurst. An pennskrifer o Steve Harris. Bys dy’ Sul nessa, dydh da dhywgh hwi oll.