Main content

19/12/2021
A review of the week's news in Cornish.
Last on
Sun 19 Dec 202113:55
BBC Radio Cornwall
More episodes
Previous
An Nowodhow - read along with the news in Kernewek

An NowodhowSunday 19 December 2021Dohajydh da, ha dynnargh dhe dhyllans a’n seythen ma ‘An Nowodhow’ war BBC Radyo Kernow.*Chif yeghes a lever nag yw termyn rag kemeres peryllyow bras, yn mysk moghheans yn kasys varien Omicron.Doktour Michael Marsh, neb yw kevarwodher medhegel rag Pow Sows soth west, a leveris “nag yw termyn dhe wul taklow peryllus” ha bos res dhe dus “prederi yn hwir a-dro dh’aga salowder aga honan.”Ev a geworras re bia res dew poynt tri milyon kenerthas dres an ranndir.Dy’Mergher, an Ruvaneth Unys a govskrifas an ughella niver dedhyek a gasys Kovid-19, gans etek ha tri ugens mil hwegh kans ha deg a gasys nowydh.Doktour Marsh a leveris bos edhom a “hanter milyon kenerthas pub seythen bys yn mis Genver, dhe gowlwul amkan an governans.Ev a afydhyas y fia edhom dhe’n NHS hedhi nebes dyghtyansow avel sewyans – an manylyon a hemma a via deklaryes skon.Byttegyns, Doktour Marsh a leveris bos govenek dhodho nebes leuvvedhegnethow le yniadow dhe besya, na hwarva yn kynsa tonn a’n pandemyk.Ev a ynias tus dhe gewsel dh’aga medhegyon mars eus sinyow hag a arwottho kudyn yeghes sad. *Yma NHS yn Kernow ow medra moy ‘es dobylhe y gevradhow bryghlinans Kovid-19 dres remenant an mis.Y hol dekleryans gans an Pennvenyster, neb a settyas amkan kenedhlek dhe brofya kenerthas dhe devesigyon oll neb a vynn aga havos kyns penn an mis.Avel rann a’n ragdres, kresen vryghlinans Stedhyan a wra dasygeri dhe’n nownsek a vis Kevardhu, re dhegesa yn mis Gwynngala.A-dhia Dy’Mergher eus passys, pub person moy ‘es etek y vloodh a yll ragerghi apoyntyans rag kenerthas.Yma edhom bos tri mis passys a-dhia kavos an nessa gwan, rag may fo kwalifiys.Derivas junys dhyworth NHS yn Kernow a leveris: “yma kavadow bryghlin pals hag apoyntyans pals, mes yma edhom dhe vos godhevus dell eson ni owth ombrevi demond reverthus. Y pysis ynwedh an bobel a vos hegar dhe vayni NHS, neb usi owth oberi heb powes dhe dhelivra an dowlen vryghlinans.Bryghlinvaow kerdhes a-ji yw kavadow rag pobel usi ow hwilas dognow kynsa, nessa ha kenerthas.Yma nebes kavadow ynwedh dhe ferylvaow, hag y hyllir kavos kevarwodh war wiasva NHS.*Stond henwys rag skath-sawya Solomon Browne re beu ygerys dhe Glub Peldroos Kowethas Porthenys.Y ferk pennbloodh dewugensves a derosa skath-sawya Pennlegh, may ferwis hwetek den.Mebyon esel mayni a’n skath-sawya Solomon Browne, neb a verwis y’n terosa, a ygoras an stond dhe Vreweni, ogas dhe Borthenys, dy’Sadorn an unnegves a vis Kevardhu.Kaderyer klub Porthenys a leveris y fedha an para “perthys kov bys vynari.”Eth esel mayni a’n skath-sawya a verwis, keffrys ha’n eth den war worhel karg, Union Star.Solomon Browne o hanow an skath sawya hag eth dhe weres Union Star.Yn tonnow a dri ugens tros-hys ha gwynsow annawel aga nerth, an mayni a eth a assayas dos ryb tenewen. Mes an dhew skath a veu fethys ha nag esa duryoryon.Nownsegves a vis Kevardhu a verk dewgens bledhen a-dhia an trajedi.*Ha wortiwedh, gesyer Kernow Jethro re verwis, dhe dredhek bloodh ha tri ugens, wosa kavos Kovid-19, re leveris y deylu.Jethro, y hanow gwir Geoffrey Rowe, a hedhis viajya yn dew vil hag ugens, wosa moy ‘es hanterkans bledhen war an fordh.Genys yn Eglosveryan, bri Jethro a devis dres an bledhynnyow nownsek peswar ugens, hag y hwrug y gynsa aperyans kenedhlek war dhiskwedhyans Des O’Connor yn mil naw kans deg ha peswar ugens.Y leveris diwettha re ros an performans na dhodho profil kenedhlek hag y ledyas dhe apperyansow pellwolok erel ha diskwedhyansow gwariva dres an Ruvaneth Unys.Yn diw vil hag onan, yth apperyas dhe Dhiskwedhyans Divers Riel, hag yth eth ha bos wosa henna onan an brassa sterennow a Gernow.Trubyts a dheuth a-dreus negys diskwedhyans, ow komprehenda Dawn French, Frank Bruno ha Jim Davidson.Yth esa trubyts ynwedh yn-mes a negys didhanedh. Oberoryon tren GWR a wrug tweetya skeusen a sin dhe worsav Kammbron, hanow Jethro skrifys warnodho, ow perthi kov onan a’y esyow aswonnys yn ta.Y lever “Re bowesso yn kres gans godhvos y hwra hedhi an tren dhe Gammbron dy’Mergher.*Yth esowgh hwi ow koslowes orth ‘An Nowodhow’ war BBC Radyo Kernow. An dowlen an seythen ma a veu skrifys genev Duncan McIntosh. An bennskrifores o Julia Wass. Hemm yw an diwettha dyllans Julia hag a-barth para An Nowodhow, re’s teffo dhedhi an gwella yn termyn a dheu.Bys dy’Sul nessa, dohajydh da dhywgh hwi oll.
Broadcast
- Sun 19 Dec 202113:55BBC Radio Cornwall