آلبانیایی تباران کوزوو خواستار استقلال کامل این سرزمین از صربستان هستند

اجلاس وزیران خارجه اتحادیه اروپا با سر آمدن ضرب الاجل تعیین شده از سوی سازمان ملل متحد برای مشخص شدن وضعیت حقوقی کوزوو، همزمان شده است. این درحالی است که رهبران آلبانیایی تباران کوزوو هشدار داده اند که در نظر دارند به طور یکجانبه استقلال این سرزمین را اعلام دارند.

کوزوو رسما یکی از استان های صربستان محسوب می شود اما در پی مداخله نیروهای پیمان آتلانتیک شمالی - ناتو - برای حمایت از آلبانیایی تباران در برابر حملات نیروهای صرب، تحت نظر سازمان ملل اداره می شود.

نیروهای ناتو در کوزوو، که شمار آنها به حدود شانزده هزار نفر می رسد، به حالت آماده باش در آمده اند تا در صورت اعلام استقلال یکجانبه این سرزمین، از بروز خشونت بین اکثریت آلبانیایی تبار و اقلیت صرب جلوگیری کنند.

گفتگو با امید فراستی، خبرنگار بی بی سی فارسی در بروکسل

قرار است در اجلاس روز دوشنبه نماینده اتحادیه اروپا برای میانجیگری در حل بحران کوزوو گزارش خود را تسلیم وزیران خارجه کشورهای عضو کند.

کشورهای عضو اتحادیه اروپا در مورد آینده کوزوو نظرات یکسانی ندارند ولی روز جمعه هفته گذشته، وزیران خارجه آلمان، ایتالیا، بریتانیا و فرانسه، که به استقلال کوزوو تمایل بیشتری دارند، از سایر اعضا خواستند به "تعهدات خود در قبال کوزوو" احترام بگذارند هرچند از حمایت صریح از خواست آلبانیایی تباران خودداری ورزیدند.

برخی از کشورهای عضو اتحادیه که با حرکت های جدایی طلبانه داخلی مواجه هستند بیم آن را دارند که استقلال کوزوو باعث تحریک این اقلیت ها شود.

دبیر کل سازمان ملل متحد روز 10 دسامبر را به عنوان مهلت نهایی برای حل بحران کوزوو تعیین کرده است.

پیشتر، این سازمان هیاتی متشکل از نمایندگان آمریکا، روسیه و اتحادیه اروپا را برای بررسی آینده کوزوو تعیین کرده بود اما این هیات نتوانست راهی برای مصالحه بین خواست دو جامعه اصلی ساکن کوزوو بیابد.

اتحادیه اروپا و آمریکا نسبت به استقلال کوزوو ابراز تمایل کرده اند اما روسیه، که حامی صربستان محسوب می شود، خواستار بازگرداندن این استان به صربستان شده و هشدار داده بود که استقلال کوزوو منطقه را در "سراشیبی لغزنده ای" قرار خواهد داد.

قرار است در اجلاس روز دوشنبه، وزیران خارجه اتحادیه اروپا در تدوین دستور کار اجلاس رهبران کشورهای عضو در اواخر این هفته، مساله ایران را نیز بررسی کنند.

وضعیت سیاسی کوزوو

کوزوو تا سال 1999 يکی از استان های صربستان محسوب می شد اما از زمان مداخله نيروهای سازمان پيمان اتلانتيک شمالی - ناتو - و جدایی این بخش از يوگسلاوی سابق، کوزوو به عنوان سرزمین تحت حمايت سازمان ملل متحد اداره می شود.

	اقلیت صرب از آینده خود در کشور مستقل کوزوو نگران است

در اواخر سال 2005، سازمان ملل متحد روند تعیین آینده سیاسی کوزوو را به جریان انداخت و این روند هنوز به نتیجه نهایی نرسیده است.

صربستان پیشنهاد کرده است که کوزوو همچنان یکی از استان های این کشور باقی بماند اما از اختیارات گسترده ای برای اداره امور داخلی خود برخوردار شود.

در مقابل، رهبران آلبانیایی تباران بر کسب استقلال کامل اصرار داشته و گفته اند که خشونت هایی که در جریان جنگ داخلی از سوی صربستان بر آنان وارد شد وحدت با صربستان را ناممکن ساخته است.

در ماه فوریه سال جاری، مارتی آهتیساری، نماینده ویژه سازمان ملل در امور کوزوو، طرحی را برای آینده کوزوو پیشنهاد کرد که براساس آن، کوزوو دارای یک قانون اساسی، دولت محلی، پرچم و سرود ملی و حق پيوستن به سازمان های بين المللی خواهد بود اما به عنوان يک کشور مستقل شناخته نخواهد شد.

صربستان پيشنهادهای سازمان ملل را نخستين گام در راه جدايی کامل و استقلال اين سرزمين توصيف و آن را رد کرد اما طرح سازمان ملل با استقبال اکثر رهبران آلبانيايی تباران کوزوو مواجه شد.

در عین حال، ملی گرايان تندرو در کوزوو نیز این طرح را محکوم کردند و با تاکید بر استقلال کامل این سرزمین، به تظاهرات خشونت آميزی عليه سازمان ملل و طرح پيشنهادی آقای آهتيساری دست زدند.

حقوق بین الملل تغییر مرز کشورها از طریق جنگ و اشغال نظامی را منع کرده و به همین دلیل، صربستان تاکید داشته که تجزیه کوزوو، به عنوان اقدامی در تغییر مرزهای صربستان، غیرقانونی است مگر اینکه در پارلمان این کشور به تصویب برسد.

جنگ داخلی

منطقه موسوم به کوزوو در قرن پانزدهم تحت تسلط امپراتوری عثمانی قرار گرفت و در سده های بعد، شاهد گسترش دين اسلام، ورود گسترده آلبانيايی ها و مهاجرت ساکنان مسيحی آن به ساير نقاط بود.

در سال 1912، کوزوو برای مدتی به اشغال نظامی صربستان در آمد که يک دوره پاکسازی قومی و کشتار و اخراج آلبانيايی تباران را در پی داشت.

	صدها هزار تن از ساکنان کوزوو در جريان جنگ داخلی آواره شدند

در سال 1974، دولت مرکزی يوگسلاوی با اعطای اختيارات داخلی نسبتا گسترده به کوزوو موافقت کرد اما از اواسط دهه 1980، يوگسلاوی اعلام داشت که کوزوو يکی از استان های اين کشور است و اقداماتی برای محدود کردن اين اختيارات آغاز شد که واکنش ساکنان آلبانيايی تبار کوزوو را به همراه آورد.

از سال 1996، نيروهای صرب با حمايت دولت مرکزی يوگسلاوی اقداماتی را برای آنچه که پاکسازی قومی خوانده شده در کوزوو به اجرا گذاشتند که با مقاومت استقلال طلبان به رهبری ارتش آزاديبخش کوزوو مواجه شد.

گفته می شود در جريان پاکسازی قومی کوزوو، بيش از دوازده هزار تن از آلبانيايی تباران کشته شدند و تا هشتصد هزار تن از آنان به آلبانی گريختند.

در سال 1999، نيروهای ناتو به منظور خاتمه دادن به سرکوب آلبانيايی تباران کوزوو را اشغال و اداره آن را به سازمان ملل متحد واگذار کردند.

کوزوو در مجاورت جمهوری صربستان، جمهوری مونته نگرو، جمهوری مقدونيه و آلبانی قرار دارد، مرکز آن شهر پريستينا است و جمعيت آن به حدود يک ميليون و دويست هزار نفر می رسد که حدود 90 درصد از آنان را آلبانيايی تباران و بقیه را صرب تباران و سایر اقوام تشکيل می دهند.

در حال حاضر، صربستان، که خود را جانشین جمهوری فدراتیو یوگوسلاوی اعلام داشته، همچنان بر تجدید حاکمیت خود بر کوزوو تاکید می ورزد.

جمهوری فدراتیو یوگوسلاوی از سال 1992 و شروع جنگ های استقلال طلبانه در جمهوری های تشکیل دهنده این کشور - اسلوانی، کرواسی، مقدونیه و بوسنی و هرزه گوین - با خطر فروپاشی مواجه شد و با کسب استقلال این جمهوری ها، در سال 2003، نام خود را به جمهوری صربستان و مونته نگرو تغییر داد.

در سال 2006، اهالی مونته نگرو نیز در یک همه پرسی خواستار استقلال این جمهوری شدند و دولت صربستان نیز نتیجه این همه پرسی را پذیرفت و در همان سال، با تصویب قانونی، نام جمهوری صربستان را برای این کشور برگزید.