پل رينکون خبرنگار علمی بی بی سی

مجله معتبر "ساينس" که در آمريکا چاپ می شود در پايان هر سال فهرست 10 پيشرفت علمی عمده 12 ماه گذشته را معرفی می کند.

رتبه اول در سال جاری به طور مشترک به چندين مطالعه که ساز و کار ظريف تکامل را روشن می کند اعطا شده است.

اين خبر همان هفته ای اعلام می شود که دادگاهی در ايالت پنسيلوانيای آمريکا تدريس نظريه موسوم به "آفرينش هوشمند" در کنار نظريه تکامل در کلاس های زيست شناسی را ممنوع کرد.

طرفداران اين نظريه معتقدند که بسياری از خصوصيات جهان و موجودات زنده پيچيده تر از آن است که ناشی از روند انتخاب طبيعی، چنانکه در نظريه داروين تشريح شده است، باشد.

اين "نظريه" در عوض می گويد که حيات بايد توسط يک نيروی ماورای طبيعی بی نهايت هوشمند طراحی و خلق شده باشد.

مطالعاتی که نشريه "ساينس" به آنها عنوان "پيشرفت های سال" اعطا کرد شامل تعيين آرايش ژنتيکی شامپانزه؛ بازآفرينی ويروس آنفلوآنزای مرگبار سال 1918 در آزمايشگاه؛ و مطالعه پرندگان "تاج سياه" (Blackcap) اروپايی است که نشان داد چگونه دو جمعيت مختلف يک حيوان می توانند به دو گونه مجزا بدل شوند.

شايستگی علمی

کالين نورمن، دبير خبری مجله ساينس، گفت که اين انتخاب صرفا بر اساس شايستگی و ارزش علمی، نه نبرد بر سر "آفرينش هوشمند" انجام شده است.

	دانشمندان در سال 2005 نقشه ژنتيکی شامپانزه را با کمک اين ميمون به نام کلينت تهيه کردند

آقای نورمن گفت او اميدوار است اين انتخاب حامل اين پيغام برای دانشمندان و مردم باشد که: "تکامل چيزی نيست که دانشمندان تنها به خاطر علاقه شخصی مطالعه می کنند، بلکه تبعات خيلی مهمی برای سلامت عمومی و همچنين درک ما از هويت انسان در بردارد."

ساينس می نويسد برای مثال، با مطالعه تفاوت ها ميان نقشه ژنتيکی (ژنوم) انسان و شامپانزه، دانشمندان ممکن است بتوانند بر ريشه ژنتيکی بسياری از بيماری ها انگشت بگذارند و مطالعه رفتار ويروس آنفلوآنزای 1918 می تواند به مبارزه با اپيدمی بعدی آنفلوآنزای مرغی کمک کند.

پيشتازان فضا

رتبه دوم اين فهرست پيشرفت های کاوشگران روبوتيک در فضا به خصوص کاوشگر "هويگنز" که روز 14 ژانويه بر تايتان، از اقمار کيوان، فرود آمد را مورد توجه قرار می دهد.

	تايتان دورترين جرم آسمانی است که انسان روی آن يک کاوشگر نشانده است

تايتان دورترين جرم آسمانی است که انسان بر آن يک کاوشگر فرود می آورد. اين پروژه موفقيتی بزرگ برای آژانس فضايی اروپا به حساب می آيد. هويگنز سوار بر فضاپيمای آمريکايی کاسينی به مدار کيوان منتقل و از آنجا به سوی تايتان پرتاب شد.

اطلاعاتی که هويگنز هنگام عبور از جو غليط تايتان و فرود بر سطح آن تهيه کرد شرايط حاکم بر کره ای که احتمالا به دوران کودکی زمين در 6/4 ميليارد سال قبل شباهت دارد را روشن می کند.

دانشمندان می گويند احتمال دارد برخی از کنش ها و واکنش های شيميايی که زمينه را برای ظهور حيات در زمين فراهم کرد اکنون در تايتان درحال وقوع باشد.

پيشرفت های علمی منتخب ساينس برای سال 2005

برنده: تکامل در عمل - شناسايی نحوه آرايش ژن های شامپانزه و انجام مشاهدات دقيق و پرزحمت، که ظرايف نحوه تکامل موجودات را روش می کند.

يورش سياره ای - کاوشگر اروپايی هويگنز در ماه ژانويه بر سطح تايتان از اقمار کيوان فرود آمد. ناوگان ديگری از کاوشگرهای فضايی شامل "ديپ ايمپکت" (Deep Impact) ناسا، که حفره ای در يک دنباله دار ايجاد کرد نيز مشترکا در رتبه دوم قرار گرفته اند.

فصل شکوفه ها - زيست شناسان ملکولی چند سرنخ ملکولی که عامل شکوفايی گل های رنگارنگ در فصل بهار است را شناسايی کردند.

ستارگان نوترونی - تلسکوپ های زمينی و فضايی به درک علل پديده های واقع شده در ستاره های نوترونی کمک کردند؛ ستاره های نوترونی اجرامی به کوچکی شهرهای زمينی با چگالی بسيار بالا هستند.

اختلالات مغزی - محققان به سرنخ هايی درباره ماهيت و علل اختلالات مغزی همچون اسکيزوفرنی، ديسلکسيا (خوانش پريشی) و بيماری تورت دست يافتند.

زمين پيچيده - مقايسه سنگ های زمينی و فضايی دانشمندان را واداشت نظريه های قديمی درباره چگونگی تشکيل زمين را کنار بگذارند.

پرتره پروتئينی - دانشمندان موفق به مشاهده بسيار دقيق و بی سابقه ساختمان ملکولی يک "کانال پتاسيمی ولتاژ گير" (شامل مجموعه وسيعی از پروتئين های غشايی) شدند.

تغيير جوی - ارائه شواهد تازه دال بر تاثير فعاليت های انسانی بر گرمايش زمين.

زيست شناسی سيستم ها - زيست شناسان ملکولی برای درک رفتار سيستم های پيچيده به تکنيک های مهندسی متوسل شدند.

توافق بر سر محل ساخت آيتر - بالاخره پس از 18 ماه جنجال، قرار شد راکتور حرارتی بين المللی (آيتر) با بودجه 12 ميليارد دلاری در شهر کاراش فرانسه ساخته شود.