|
برنامه هستهای؛ ایران باز هم در پی راه حل میانه؟ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
201 نماینده مجلس ایران با صدور بیانیهای از کشورهای موسوم به 1+5 خواستهاند که از «فرصت مناسبی» که برای مذاکره با ایران پدید آمده « در جهت حل معضلات فعلی از آن استفاده کنند.» این تعداد از نمایندگان مجلس شورای اسلامی در عین حال تاکید کرده اند که مذاکره باید با « رعایت خط قرمز جمهوری اسلامی» باشد. لحن بیانیه نمایندگان مجلس ایران در مقایسه با بیانیه های مشابهی که در مجلس هفتم در باره برنامه هستهای ایران صادر میشد، به نسبت ملایمتر است، هر چند که در این بیانیه نیز تهدید شده است که اگر کشورهای 1+5 به صدور قطعنامهها و تحریمهای خود ادامه دهند، مجلس شورای اسلامی نیز « تصمیمات دیگری همانند تصمیم در باره اجرای پروتکل الحاقی» اتخاذ میکنند. به نظر می رسد که لحن برخی تصمیم گیران نظام جمهوری اسلامی در روزهای اخیر در برابر بسته پیشنهادی شش قدرت بزرگ جهانی تا اندازه ای ملایم شده است گو اینکه هنوز علامتی از اینکه ممکن است ایران تعلیق غنی سازی اورانیوم را به عنوان پیش شرط آغاز مذاکره با اعضای 1+5 بپذیرد، ظاهر نشده است. در همین زمینه، علی اکبر ولایتی مشاور بینالملل رهبر جمهوری اسلامی در مصاحبه با روزنامه جمهوری اسلامی گفته است: « آمریکاییها دلشان می خواست ما آقای سولانا را نپذیریم. پس معلوم است آنهایی که خلاف مصالح ما عمل می کنند می خواهند ما نپذیریم، پس مصلحت ما در این است که بپذیریم.» با وجود این، آقای ولایتی تعلیق غنی سازی را به عنوان پیش شرط مذاکره با اعضای 1+5 رد کرده و گفته است: « ما که نباید از اول نتیجه آخر را بگیریم.» پس از یک دور اظهارات تند برخی از مقامهای ایرانی علیه بسته پیشنهادی شش قدرت جهانی، اینک به نظر می رسد که پارهای محافل متنفذ در ایران میکوشند تا از موضع گیری قاطع در برابر بسته فوق بپرهیزند تا بلکه راه میانهای در این باره گشوده شود. به رغم اعلام آمادگی فرماندهان نظامی ایران برای رویارویی با حمله احتمالی خارجی، ظاهرا بسیاری از تصمیم گیران نظام سیاسی ایران خواهان یک درگیری تمام عیار با آمریکا و متحدان آن بر سر برنامه هستهای نیستند و می کوشند تا از طریق باز کردن راه مذاکره با 1+5 از بحران جاری عبور میکنند. راه میانهای که ایران در پی آن است، آغاز گفتگو با اعضای 1+5 در مورد برنامه هستهای بدون پذیرش شرط تعلیق غنی سازی است. در حقیقت، سخنانی که یکی از نمایندگان مجلس ایران به نقل از غلامرضا آقا زاده رئیس سازمان انرژی اتمی ایران مبنی براینکه « بحث درباره چگونگی برگزاری گفتگوها با گروه 1+5 در مورد بسته پیشنهادی اتحادیه اروپا، هفته آینده آغاز خواهد شد» فاش کرده، موید این است که ایران در حال حاضر به جای رد بسته پیشنهادی در پی راه حل سوم است. ظاهرا راه سوم مورد نظر ایران این است که به جای رد یا پذیرش کامل بسته پیشنهادی 1+5 به طور اصولی با کلیات آن به شرط حذف یا تعدیل بند مربوط به پیش شرط تعلیق غنی سازی اورانیوم موافقت کند و در عین حال، در باره فرجام غنی سازی با خاویر سولانا مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا به مذاکره بپردازد. به عبارت دیگر، این تمایل در برخی از مقامهای جمهوری اسلامی پدید آمده است که موضوع غنی سازی اورانیوم را با آقای سولانا به بحث بگذارند، بدون آنکه پیشاپیش، تعلیق آن را در فرجام مذاکرات غیر ممکن اعلام کنند. ظاهرا محافل ایرانی بر این باورند که این مساله، روسیه، چین و برخی از سه کشور اروپایی را وسوسه می کند و سبب بروز اختلاف بین آنها با آمریکا میشود و در عین حال، وقت لازم را برای به عبور از مرحله حاد کنونی در اختیار جمهوری اسلامی قرار میدهد. مساله اما این است که آیا طرف مقابل ایران حاضر به پذیرش چنین فرمولی است؟ به نظر میرسد که به همان اندازه که ایران نسبت به ادامه غنی سازی اورانیوم حساس است، کشورهای مقابل آن نیز نسبت به تعلیق آن مشتاقند و به راحتی از پیش شرط خود برای آغاز مذاکرات رسمی فراگیر با ایران صرف نظر نمیکنند. در حقیقت، یکی از علت های مخالفت ایران با پذیرش تعلیق در طول مذاکرات این است که مشخص نیست مذاکرات تا چه مدت به طول خواهد انجامید. همین منطق در مورد مخالفت کشورهای 1+5 با شروع مذاکره با ایران در حین ادامه غنی سازی نیز صادق است، زیرا برای آنان هم مشخص نیست که ایران در چه مقطعی از مذاکرات حاضر به پذیرش تعلیق خواهد شد. به هر حال چنین به نظر میرسدکه دوره راه حل های میانه برای حل بحران هستهای ایران به سر آمده است و جمهوری اسلامی به ناگزیر باید بین رد یا قبول صریح بسته پیشنهادی 1+5 یکی را انتخاب کند. |
مطالب مرتبط نشست گروه ۱+۵ بر سر برنامه های اتمی ایران07 آوريل، 2008 | ايران درخواست اروپا برای پیوستن ایران به کنوانسیون ایمنی هسته ای17 آوريل، 2008 | ايران محموله اتمی ایران در آستارا ترخیص می شود30 آوريل، 2008 | ايران مشوق های اتمی جدید 'بزودی' به ایران اعلام می شود05 مه، 2008 | ايران آمریکا از پذیرش ایتالیا در 1+5 سر باز می زند12 ژوئن، 2008 | ايران اشپیگل: کمک کره شمالی و سوریه به برنامه اتمی ایران22 ژوئن، 2008 | ايران | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||