احمد زيدآبادی کارشناس مسايل سياسی ايران

	آقای البرادعی پيشنهاد کرد برای ايجاد وقفه در بحران هسته ای ايران، تحريم های شورای امنيت و غنی سازی در ايران همزمان به حال تعليق در آيند

آقای البرادعی در سخنرانی روز جمعه گذشته خود در کنفرانس داووس در سوئيس، پيشنهاد کرد که برای ايجاد وقفه در روند رو به وخامت بحران هسته ای ايران، تحريم های شورای امنيت سازمان ملل همزمان با توقف فعاليت های غنی سازی اورانيوم در ايران به حال تعليق در آيد.

علی لاريجانی، دبير شورای عالی امنيت ملی ايران که رياست هيئت مذاکره کننده ايرانی در پرونده هسته ای اين کشور را نيز به عهده دارد، در کنفرانس مطبوعاتی مشترک روز يکشنبه اش با ايگور ايوانف همتای روس خود در تهران، بدون رد پيشنهاد آقای البرادعی گفت که تهران برای پاسخ دادن به اين پيشنهاد به زمان بيشتری نياز دارد.

ايگور ايوانف هم با تاکيد بر اينکه پيشنهاد محمد البرادعی راه را بر حل سياسی بحران هسته ای ايران می گشايد، تلويحا از پيشنهاد وی حمايت کرد.

از نگاه کارشناسان غربی، تعليق همزمان غنی سازی اورانيوم و تحريم های سازمان ملل، امکان راستی آزمايی تعليق غنی سازی را از بين می برد و شورای امنيت مجبور می شود اظهارات مقام های ايرانی مبنی بر توقف عمليات غنی سازی را بپذيرد بدون آنکه مشخص باشد در عمل چه اتفاقی افتاده است

در حالی که تاکيد ايران بر مطالعه بيشتر پيشنهاد آقای البرادعی می توانست نشانه نرمش ايران نسبت به تعليق غنی سازی اورانيوم قلمداد شود و امکان آغاز مذاکره برای حل بحران هسته ای جمهوری اسلامی را فراهم کند، اما ابهام های طرح پيشنهادی دبير کل آژانس بين المللی انرژی اتمی و بی اعتمادی کشورهای غربی به رفتار ايران، بررسی جدی تر اين پيشنهاد را از سوی طرف های درگير در بحران هسته ای جمهوری اسلامی ناکام گذاشت.

آمريکا و متحدان اروپايی آن اعلام کرده اند که با وجود قطعنامه ۱۷۳۷شورای امنيت سازمان ملل و صراحت آن مبنی بر لزوم تعليق کليه فعاليت های مربوط به غنی سازی اورانيوم در ايران، جمهوری اسلامی انتخابی جز اجرای قطعنامه پيش رو ندارد.

از نگاه آمريکا و متحدان آن در شورای امنيت سازمان ملل، مشکل طرح آقای البرادعی اين است که خواستار تعليق "همزمان" تحريم های شورای امنيت و غنی سازی اورانيوم در ايران شده است.

طبق قطعنامه ۱۷۳۷ پس از راستی آزمايی نسبت به تعليق فعاليت های اتمی ايران و احراز صحت آن، برخی از تحريم های مندرج در قطعنامه عليه ايران به حال تعليق در می آيد.

	ايران تا کنون از اجرای قطعنامه شورای امنيت سر باززده و اعلام کرده فعاليت های هسته ای خود را ادامه خواهد داد

اين در حالی است که از نگاه کارشناسان غربی، تعليق همزمان غنی سازی اورانيوم و تحريم های سازمان ملل، امکان راستی آزمايی تعليق غنی سازی را از بين می برد و شورای امنيت مجبور می شود اظهارات مقام های ايرانی مبنی بر توقف عمليات غنی سازی را بپذيرد بدون آنکه مشخص باشد در عمل چه اتفاقی افتاده است.

قاعدتا اگر پيش از صدور قطعنامه ۱۷۳۷ شورای امنيت سازمان ملل، مقام های ايرانی – مانند آنچه آقای لاريجانی گفته است - نشانه ای از امکان تعليق فعاليت های غنی سازی اورانيوم به جهان ارسال می کردند، بازتاب آن متفاوت از امروز بود.

در آن زمان ايران اصولا با تحريم های الزام آوری روبرو نبود که بخواهد بر سر آنها معامله و چانه زنی کند.

اکنون اما با وجود قطعنامه ۱۷۳۷ شورای امنيت، آمريکا و متحدانش دليلی نمی بينند که به معامله ای کمتر از تعهد کامل ايران به اجرای قطعنامه تن در دهند و در اين باره از روسيه و ساير قدرت های علاقمند به حفظ وجهه ايران در هرگونه راه حلی برای بحران اتمی اين کشور، کار چندانی ساخته نيست.

تجربه تصميم گيری در جمهوری اسلامی نشان می دهد که در بسياری موارد، تصميم در نهايت نرمش در برابر درخواست های بين المللی است، اما چنان ديرهنگام و همراه با تاخير که جز زيان، عايدی ديگری برای منافع ملی ايرانيان ندارد.

مساله فوق نشان می دهد که زمان به نفع ايران در حرکت نبوده است. برای مثال، نرمشی که چند ماه پيش می توانست دست کم بحث بر سر صدور قطعنامه عليه ايران را در داخل شورای امنيت به درازا بکشاند، اکنون حاصلی در پی ندارد.

به نظر می رسد که اگر ايران ضرب الاجل دو ماهه شورای امنيت برای اجرای قطعنامه ۱۷۳۷ را بدون تصميم قاطعی از سر بگذراند، يه احتمال زياد در ماههای آينده با شرايط دشوارتری روبرو خواهد شد.

احتمالا تصميمی که امروزه می تواند ايران را از گرداب تحريم های شورای امنيت نجات دهد، در ماههای آينده همان تصميم در اين زمينه کارساز نخواهد بود.

تجربه تصميم گيری در جمهوری اسلامی نشان می دهد که در بسياری موارد، تصميم در نهايت نرمش در برابر درخواست های بين المللی است، اما چنان ديرهنگام و همراه با تاخير که جز زيان، عايدی ديگری برای منافع ملی ايرانيان ندارد.