مذاکرات احیای برجام؛ ایران و اروپایی‌ها از پیشرفت سخن گفتند

عباس عراقچی، معاون وزارت خارجه و مذاکره کننده ارشد اتمی ایران می‌گوید در مذاکرات غیرمستقیم کشورش با آمریکا در وین برای احیای توافق هسته ای برجام "پیشرفت‌هایی خوبی" انجام شده است اما "چند موضوع کلیدی وجود دارد که باید حل شود".

در این روز همچنین نمایندگان اروپایی حاضر در مذاکرات وین با اشاره به پیشرفت در مذاکرات گفته اند که توافقی برای بازگشت آمریکا به برجام "درحال شکل گیری" است.

این مذاکرات به دلیل ممنوعیت دیدار مقام های ایرانی با اعضای دولت آمریکا از سوی آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران، به طور غیرمستقیم انجام می‌شود.

آقای عراقچی گفته است که به زودی برای "مشورت های آخر" به تهران بازخواهد گشت. اکنون دو هفته است که مذاکرات بدون وقفه در وین ادامه دارد.

مذاکرات بین نمایندگان ایران و گروه ۱+۴ چند هفته است که در وین در حال برگزاری است. آمریکا نیز به طور غیرمستقیم در این مذاکرات شرکت دارد.

به گزارش خبرگزاری رسمی ایرنا آقای عراقچی گفت: "ما موفق شدیم در طول این دو هفته به مقدار زیادی کار را به پیش ببریم و الان می‌توانیم بگوییم که به چارچوب یک توافق رسیده‌ایم. به ساختار توافق دست پیدا کرده‌ایم و متن اصلی توافق و ضمیمه‌هایی که خواهد داشت مشخص شده است. البته مذاکرات در مورد متن به پایان نرسیده و در مورد بسیاری از بندهای توافق، هنوز در حال مذاکره هستیم."

"برخی از موضوعات کلیدی کماکان مورد اختلاف است و در مورد آن توافق حاصل نشده است به همین دلیل هیئت‌ها تصمیم گرفتند که چند روزی تنفس بدهند و برای انجام مشورت‌های لازم به پایتخت‌ها مراجعه کنند."

انریکه مورا، نماینده اتحادیه اروپا و هماهنگ کننده مذاکرات، در توییتی نوشت "پیشرفت خوبی داشته ایم، توافقی درحال شکل گیری است" و افزود هنوز مسائلی هست که باید حل شود.

دیپلمات های ارشد فرانسه، آلمان و بریتانیا موسوم به "ای ۳" هم در بیانیه ای نوشتند: "هم در زمینه هسته ای و هم در زمینه تحریم ها، حالا به تدریج شاهد شکل گرفتن خطوط کلی آنچه ممکن است توافق نهایی باشد هستیم. این متفاوت از دور قبلی مذاکرات است."

آنها افزودند: "با این حال موفقیت تضمین شده نیست. هنوز مسائل سختی در پیش است. ما چالش های پیش رو را دست‌کم نمی گیریم."

این دیپلمات ها همچنین گفتند که خیلی مهم است ایران و آژانس بین المللی انرژی اتمی راه حلی برای اطمینان از استمرار نظارت آژانس بر فعالیت های هسته ای ایران پیدا کنند.

آنها نوشتند: "البته دسترسی آژانس بین المللی انرژی اتمی برای تلاش های مربوط به احیای برجام حیاتی است، چون بدون آن توافق ممکن نیست."

نمایندگان ایران به طور جداگانه مشغول گفتگو با آژانس اتمی در وین هستند و انتظار می‌رود توافق موقت سه ماه ایران و آژانس بین المللی انرژی اتمی که همزمان با کاهش سطح بازرسی های آژانس میان دو طرف به دست آمد تمدید شود.

این توافق هفته آینده منقضی می شود. بر اساس این توافق دوربین های آژانس در تاسیسات هسته ای ایران فعالیت خواهند کرد اما دسترسی به ذخایر آن تنها در صورتی ممکن است که تحریم های آمریکا علیه ایران رفع شده باشد.

ایران تهدید کرده بود که اگر آمریکا تحریم های ایران را رفع نکند، ذخایر این دوربین ها را پاک می کند.

کسری ناجی -- خبرنگار اعزامی بی بی سی فارسی به وین

همه طرفهای مذاکره توافق دارند که مذاکرات بخصوص در روزهای گذشته پیشرفتهای خوبی داشته است. اگر چه همه طرفها این را هم تاکید می‌کنند که بعضی از مسایل عمده حل نشده باقی مانده است وحل آنها نیاز به تصمیم های سیاسی در تهران و در واشنگتن دارد. جمع بندی دستاورد های مذاکرات تا اینجا در نشست امروز می تواند فضای مثبت و امیدوار کننده ای برای ادامه مذاکرات ایجاد کند و ایران را تشویق کند که توافقش را با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی برای تداوم نظارتهای بازرسان آژانس تمدید کند.

همه طرفها احساس می کنند که توافق نهایی دور نیست و اختلافها قابل حل است - حتی شاید در هفته های آینده. اگر چه همه طرفها می‌گویند عجله ای ندارند اما همه نیم نگاهی به انتخابات ریاست جمهوری در ایران دارند که قرار است تا چند هفته دیگر بر گزار شود.

احساس در وین این است که تندروها ممکن است پیروز این انتخابات باشند که در آن صورت کار مذاکرات ممکن است با مشکلات زیادی روبروشود. ترجیح اینست که مذاکرات ظرف چند هفته آینده به سر انجام برسد و کار احیای برجام و برداشته شدن تحریمها تا قبل از روی کار آمدن دولت جدید تکمیل بشود.

همزمان با تحولات در وین، حسن روحانی رئیس جمهور، امروز ۲۹ اردیبهشت در جلسه هیات دولت گفته است "به ملت قول می‌دهم پایان مذاکرات وین پیروزی ملت ایران است و همین امروز قدم‌های بسیار بزرگی ما برداشتیم".

آقای روحانی گفته که به دلیل تحت تحریم بودن ایران "واردات ۲۰۰۰ قلم جنس را ممنوع کردیم که این ممنوعیت باید برداشته شود و کالاها باید بیاید".

او گفته "ما هم در این سه سال و نیم تحریم را دور زدیم و حتی بیشتر هم دور زدیم البته کار خوبی انجام دادیم، هر کسی تحریم را دور زده، باید دست او را بوسید".

یک روز پیش از این میخائیل اولیانف سفیر روسیه در وین گفته بود که امروز احتمالا امروز "خبر مهمی منتشر خواهد شد".

نماینده روسیه در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، که در مذاکرات احیای برجام که در وین در حال برگزاری است حضور دارد به کسری ناجی، خبرنگار بی‌بی‌سی فارسی که به پایتخت اتریش رفته، گفته بود که "مذاکرات پیشرفت عمده‌ای داشته و احتمالا تا فردا [چهارشنبه ۱۹ مه/۲۹ اردیبهشت] خبر مهمی منتشر خواهد شد."

آقای اولیانوف روز گذشته همچنین در توییتی درباره گفته‌هایش به بی‌بی‌سی فارسی نوشت که "رخداد خارق‌العاده‌‌ای اتفاق نیفتاده است. اما به نظر من، پیشرفت چشمگیری به دست آمده است. این حقیقت دارد. اما هنوز موضوعات مهم حل نشده‌ای باقی مانده است و مذاکره‌کنندگان نیز به زمان و تلاش بیشتری دارند تا توافق احیای برجام را نهایی کنند."

اتحادیه اروپا اعلام کرده است که امروز نشست کمیسیون برجام برگزار خواهد شد. مدیریت این نشست به طور همزمان با معاون وزارت خارجه ایران و معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپاست و تمام کشورهای عضو برجام یعنی بریتانیا، فرانسه، آلمان، روسیه و چین هم در آن شرکت دارند.

دونالد ترامپ رئیس جمهور پیشین آمریکا سه سال پیش با خروج از توافق هسته ای برجام همه تحریم ها علیه ایران را دوباره اعمال کرد. این وضعیت باعث کاهش شدید درآمدهای ایران شد به شکلی درآمدهای نفتی این کشور را به گفته مقام های دولتی از ۱۰۰ میلیارد دلار در سال به کمتر از ۸ میلیارد دلار رساند.

در حال حاضر هدف از مذاکرات وین رفع تحریم های دوره آقای ترامپ و بازگشت ایران به محدودیت های اتمی است.

از جمله اقداماتی که ایران باید انجام دهد توقف غنی سازی ۲۰ و ۶۰ درصدی، کاهش ذخایر اورانیوم غنی شده و افزایش سطح بازرسی های آژانس است.