هشدار تازه آمریکا به ایران هم زمان با پیشنهاد تعامل ترامپ

مایک پومپئو، وزیر امور خارجه آمریکا، یک بار دیگر هشدار داده که هر گونه حمله احتمالی حکومت ایران یا گروه های مورد حمایت جمهوری اسلامی به منافع آمریکا، با واکنش "سریع و قاطع" ایالات متحده مواجه خواهد شد.

آقای پومپئو پنجشنبه (۹ مه) با صدور یک بیانیه رسمی گفت: "رژیم در تهران باید درک کند که هرگونه حمله توسط آنها یا گروه های نیابتی با هر هویتی که باشند علیه منافع و شهروندان آمریکا، با پاسخ سریع و قاطع آمریکا مواجه خواهد شد."

مایک پومپئو هشدار داد که ایران "خویشتنداری" آمریکا را به عنوان "فقدان اراده" تعبیر نکند. این مقام ارشد دولت دونالد ترامپ افزود که "ما به دنبال جنگ نیستیم" اما آمریکا باید برای دفاع از خود آماده باشد زیرا به گفته او، جمهوری اسلامی در کشتن سربازان آمریکایی، حمله به مراکز ایالات متحده و گروگان گیری ۴۰ سال سابقه دارد.

مایک پومپئو سه شنبه گذشته به طور غیرمنتظره به عراق رفت و درباره امنیت نیروها و مراکز دیپلماتیک آمریکایی در عراق و نیز فعالیت شبه نظامیان شیعه مورد حمایت ایران به طور جداگانه با عادل عبدالمهدی، نخست وزیر و برهم صالح، رئیس جمهوری عراق، گفتگو کرد.

این سفر پس از آن انجام شد که کاخ سفید اعلام کرد در واکنش به "تحرکات و رفتار‌های نگران‌کننده حکومت ایران" ناوگروه "یواس‌اس آبراهام لینکلن" و یک یگان بمب افکن را به خلیج فارس فرستاده است.

ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) سپس تایید کرد که یگان بمب افکن مذکور شامل بمب افکن استراتژیک بوئینگ بی-۵۲ نیز می شود. سنتکام در حساب کاربری توییتر خود عکس دو فروند از این بمب افکن ها را منتشر کرده که می گوید به منطقه اعزام شده اند.

دریادار جیمز مالوی، فرمانده ناوگان پنجم ایالات متحده مستقر در بحرین به خبرگزاری رویترز گفته است که علیرغم تهدیدات ایران، از فرستادن ناوگروه آبراهام لینکلن به تنگه هرمز خودداری نخواهد کرد. این ناوگروه روز پنجشنبه از کانال سوئز که دریای مدیترانه را به دریای سرخ متصل می کند عبور کرد.

مجید تخت روانچی، سفیر و نماینده دائم ایران در سازمان ملل متحد، روز پنجشنبه در مصاحبه با شبکه ام اس ان بی سی آمریکا، با رد اتهامات وارد شده از طرف کاخ سفید، گفت که این ادعاهای همان کسانی است که در گذشته آمریکا را به جنگ عراق هم کشاندند. او افزود که جمهوری اسلامی چنین ادعاهایی را نمی پذیرد و آن ها را اطلاعات جعلی می داند.

این مقام ایرانی همچنین در واکنش به اظهارات تازه آقای ترامپ که خواهان مذاکره با ایران شده گفت برجام، توافقی است که مورد تایید شورای امنیت قرار دارد و بخشی از قوانین بین المللی شده است "اما ناگهان ترامپ گفت که این توافق را نمی خواهد و بیایید بنشینیم و دوباره مذاکره کنیم."

او افزود: "چه تضمینی وجود دارد که او بار دیگر نخواهد پیمان شکنی بکند؟"

پیشنهاد تعامل دونالد ترامپ

دونالد ترامپ روز پنجشنبه برای گفتگوی تلفنی با رهبران ایران اظهار تمایل کرد. او گفت: "چشم به روزی دارم که به ایران کمک کنیم به وضعیت خوبی برگردد. ما نمی‌خواهیم به ایران آسیب بزنیم."

آقای ترامپ گفت فقط به دنبال آن است که مانع از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای شود. ایران می گوید برنامه هسته ای این کشور صلح آمیز است.

یک سال پس از خروج آمریکا از توافق هسته‌ای، ایران با تعیین ضرب‌الاجلی برای اروپا اعلام کرد که اجرای تعهدات خود در برجام را کاهش می‌دهد.

در این یک سال آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به طور دوره‌ای پایبندی ایران به برجام را تایید کرده است. قدرت‌های اروپایی می‌گویند برجام تضمین می‌کند که ایران به سلاح هسته‌ای نرسد، آنها در عین حال ضرب‌الاجل ایران را رد کرده‌اند.

چند ساعت پس از اعلام کاهش تعهدات ایران، آقای ترامپ تحریم‌های جدیدی را علیه صنایع فلزی ایران وضع کرد.

دونالد ترامپ روز پنجشنبه (١٩ اردیبهشت - ٩ مه) گفت: "بعد از خروج ما از توافق وضع اقتصادی ایران آشفته شده است. بالاترین تورم را دارند. مدام شورش می‌شود. تنها کاری که باید می‌کردند این بود که به من زنگ بزنند تا مذاکره کنیم و به توافق برسیم."

او پیشتر هم ضمن خروج از برجام و اعمال تحریم‌های بانکی و نفتی گسترده گفته بود می‌خواهد برای یک توافق هسته‌ای جدید با ایران مذاکره کند.

از جمله در آستانه سفر حسن روحانی به نیویورک برای شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل، آقای ترامپ به امکان ملاقات با آقای روحانی اشاره کرد.

حسن روحانی در اولین سال ریاست جمهوری خود در جریان سفری مشابه به نیویورک، با باراک اوباما، رئیس جمهور وقت آمریکا تلفنی صحبت کرده بود.

دونالد ترامپ روز پنجشنبه گفت: "دوست دارم ایرانی‌ها به من زنگ بزنند. جان کری زیاد با آنها حرف می‌زند و به آنها می‌گوید زنگ نزنند و مطابق قانون باید برای این کار تحت تعقیب قرار بگیرد."

آقای ترامپ پیش از این هم تماس‌های اخیر جان کری با محمد جواد ظریف را "غیرقانونی" خوانده بود.

وزرای خارجه آمریکا و ایران مذاکرات طولانی با یکدیگر داشتند و توانستند توافق هسته‌ای را در قالب "برنامه جامع اقدام مشترک" (برجام) به نتیجه برسانند. آنها به طور عمومی با احترام از یکدیگر یاد می‌کنند.

آقای کری چند بار هم پس از مسئولیتش در وزارت خارجه آمریکا با آقای ظریف دیدار و صحبت کرده است. او پیشتر با اشاره به مسایل مورد اختلاف میان آمریکا و ایران گفته بود: "ایرانی‌ها آماده مذاکره هستند تا این مسایل را حل کنند، اما دولت دونالد ترامپ خط دیگری را دنبال می‌کند."

از طرف دیگر، برایان هوک، مسئول امور ایران در وزارت امور خارجه آمریکا، روز پنجشنبه در گفت و گو با بی‌بی‌سی فارسی در پاسخ به این سوال که واکنش آمریکا به تصمیم ایران مبنی بر توقف ارسال اورانیوم غنی شده و آب سنگین به خارج چیست گفت: "رژیم ایران تلاش می‌کند از کشورهای اروپایی باج بگیرد و آنها را در این توافق نگهدارد. این زورگیری است. رژیم ایران مدتهاست این دیپلماسی موش و گربه را دنبال می‌کند. ما خوشبختانه از برجام خارج شدیم و دست و پایمان را گم نمی‌کنیم و آنطور که ایران دوست دارد واکنش نشان نخواهیم داد.

او افزود: "اما آنچه به دقت زیر نظر داریم این است که آیا ایران اجرای جنبه های مشخصی از توافق را که فاصله اش را با سلاح هسته ای به زیر یک سال میرساند، متوقف خواهد کرد یا خیر. این چیزی است که ما به دقت زیرنظر داریم."

مقام‌های ارشد ایران در یک سال اخیر مذاکره با آمریکا را رد کرده‌اند و می‌گویند با خروج آمریکا از توافق هسته‌ای و اعمال تحریم‌های تازه، نمی‌توانند همزمان وارد دور جدیدی از مذاکرات با این کشور شوند.

البته محمد جواد ظریف به تازگی اعلام کرد که ایران چند ماه پیش برای تبادل زندانیان به آمریکا پیغام داده بود.

ایران و آمریکا سابقه مذاکرات مخفیانه هم دارند. ماجرای ارسال سلاح و رسوایی مک‌فارلین یکی از این نمونه‌ها است.

یک سال قبل از به قدرت رسیدن آقای روحانی، علی اکبر صالحی، وزیر امور خارجه وقت و رئیس کنونی سازمان انرژی اتمی، با نظر مثبت آقای خامنه‌ای مذاکرات مخفیانه‌ای را با آمریکا آغاز کرد که با ادامه‌شان در دوره آقای روحانی به توافق هسته‌ای انجامید.