اقتصاد ایران در تحریم؛ قیمت دلار و سکه طلا در هفته‌ای که گذشت

بازگشت تحریم‌های آمریکا، درکنار عوامل داخلی، اقتصاد ایران را که بعد از توافق هسته‌ای امید به خروج از بحران داشت، بار دیگر دچار تنش کرده است. در این صفحه می‌توانید بعضی از شاخص‌های اصلی اقتصاد ایران را دنبال کنید. اطلاعات به محض در دسترس بودن داده‌های جدید، به‌روز می‌شود. با استفاده از فهرست بخش‌های مختلف را ببینید.

توضیح: به دلیل نوسان تند و حساسیت بازار ارز ایران، بی‌بی‌سی فارسی در این صفحه قیمت دلار را به صورت هفتگی و براساس قیمت‌های حدودی بازار به روز می‌کند. هدف نمودار و اطلاعات بالا به دست دادن برآوردی از وضعیت قیمت ارز در ایران است و معیاری برای معامله نیست.

توضیح: منظور از سکه طلا، تمام سکه طلای طرح جدید (یا امامی) است. قیمت سکه طلا متاثر از نوسان قیمت جهانی طلا و قیمت دلار در بازار است. در سال‌های اخیر خرید سکه طلایکی از روش‌های معمول حفظ ارزش سرمایه در دوران افزایش تورم یا نوسان قیمت دلاربوده است.

تورم ۱۲ ماهه: متوسط افزایش قیمت در دوازده ماه منتهی به ماه جاری نسبت به ۱۲ ماه منتهی به ماه مشابه سال قبل. دلیل این شیوه محاسبه، نشان دادن افزایش سطح قیمت‌های تثبیت شده در بازار است.

تورم نقطه به نقطه: نوسان قیمت‌ها را نسبت به ماه مشابه سال قبل نشان می‌دهد. در دوران تنش‌های اقتصادی می‌تواند برآوردی از روند تند افزایش قیمت‌ها یا تلاطم در بازار به دست بدهد.

چقدر تورم را احساس می‌کنید؟

انتشار رقم تورم، گاهی باعث انتقاد مردمی می‌شود که در زندگی روزانه خود، شاهد افزایش هزینه‌هایشان فراتر از نرخ تورم هستند. دلیل این اختلاف در اجزای تورم است. براساس برآورد مرکز آمار ایران، سه گروه زیر بالاترین اهمیت را در هزینه‌های خانوارهای شهری دارند:

  • خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها: ۲۵٪
  • مسکن، آب، برق، گاز و سایر سوخت‌ها: ۳۸٪
  • حمل و نقل: ۹٪

افزایش قیمت این گروه‌ها طی یک سال اخیر، می‌تواند برآورد ملموس‌تری از فشار گرانی به دست بدهد:

دوم اردیبهشت ۱۳۹۸ آمریکا اعلام کرد که دیگر معافیت مشتری‌های نفت ایران را برای خرید نفت از این کشور و در عین حال مصون ماندن از تحریم‌ها تمدید نمی‌کند. اقدام آمریکا به معنی تحریم کامل نفت ایران است. در این بخش می‌توانید صادرات ماهانه نفت ایران را ببنید. بی‌بی‌سی فارسی این اطلاعات را از شرکت‌هایی که نقل و انتفال نفتکش‌ها را ردیابی می‌کنند به دست می‌آورد.

توضیح: توان تولید نفت ایران در حال حاضر زیر چهار میلیون بشکه در روز است. سال‌ها تحریم و ناتوانی ایران در توسعه میدان‌های گازی و بهبود تکنولوژی صنعت نفت باعث شده ایران توان افزایش تولید نفت را نداشته باشد. اقتصاد ایران با صادرات حدود ۲ میلیون تا دومیلیون و ۵۰۰ هزار بشکه در روز می‌تواند منابع لازم برای تامین بودجه‌ سالانه خود را فراهم کند.

توضیح: مرکز آمار ایران کسی که در هفته قبل از آمارگیری حتی یک ساعت هم کار کرده باشد را شاغل می‌داند. بنابراین بیکاران، کسانی هستند که در بی‌کاری مطلق هستند. برای به دست آوردن تصویری روشن‌تر از وضعیت بازار کار، شمار کسانی که اشتغال ناقص دارند را هم می‌توان در نظر گرفت. این افراد برای افزایش درآمد، نیاز به کار بیشتر دارند، اما کار پیدا نمی‌کنند.

توضیح: رشد اقتصادی، تغییر اندازه تولید ناخالص داخلی یک کشور، نسبت به سال قبل است. افزایش رشد اقتصادی به معنی رونق اقتصادی یک کشور است. یکی از روش‌های محاسبه تولید ناخالص داخلی از این رابطه است:

ارزش کالاهای و خدماتی که خانوارها مصرف کرده‌اند + سرمایه‌گذاری ناخالص + سرمایه‌گذاری دولت + مخارج دولت + خالص تجارت (صادرات منهای واردات)= تولید ناخالص داخلی کشور

توضیح: براساس آمارهای بانک جهانی، حجم تولید ناخالص داخلی ایران در سال ۱۳۹۰، قبل از آغاز تحریم‌های هسته‌ای حدود ۵۰۰ میلیارد دلار بود (براساس دلار ثابت سال ۲۰۱۰ ). بعد از دوران تحریم و کاهش حجم اقتصاد ایران به حدود ۴۶۰ میلیارد دلار، در سال ۱۳۹۶ با رشد انفجاری ۱۲/۵ درصدی (به دلیل افزایش فروش نفت) حجم اقتصاد به حدود شش سال قبل رسید.

با بازگشت تحریم‌های آمریکا از سال ۱۳۹۷ و تحریم کامل فروش نفت ایران از سوی آمریکا در اردیبهشت ۱۳۹۸ صندوق بین المللی پول رشد اقتصادی ایران را برای سال ۲۰۱۹ میلادی منفی ۶ درصد برآورد کرده است