|
سایه سنگین روسیه بر مذاکرات اجلاس خزر در تهران | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر در حالی در تهران برگزار می شود که حضور ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه بر مذاکرات پنج کشور ساحلی خزر سایه انداخته و فضای اجلاس بیشتر بر روابط دو کشور ایران و روسیه متمرکز شده است. ایران به دلیل پیگیری برنامه هسته ای اش به شدت تحت فشار غرب قرار دارد و با آنکه روسیه یکی از اعضای دائم شورای امنیت تا به حال دو بار به قطعنامه های تحریم علیه ایران رای داده اما مخالفت های آشکاری نیز با تحریم های بیشتر نشان داده است. بخشی از این مخالفت ها به همکاری این کشور در ساخت نیروگاه اتمی بوشهر بر می گردد که روسیه از چند سال پیش سرگرم راه اندازی آن است ولی به دلایل مختلفی تاکنون از عملی کردن قرارهایش با ایران سر باز زده و افتتاح آن را به تاخیر انداخته است. با آنکه خلف وعده روسیه باعث نارضایتی ایران شده اما مقامات ایرانی می کوشند که به هر ترتیب شده روسیه را به اجرای این قرارداد تشویق کنند. حضور پوتین این فرصت را در اختیار ایران قرار داده که بی واسطه از رئیس جمهور روسیه بخواهد که این پروژه را به پایان برساند. غیر از نیروگاه اتمی بوشهر که اجرای آن برای ایران حیثیتی شده، این کشور برای تعلیق غنی سازی اورانیوم به شدت تحت فشار غربی ها قرار دارد و نگران است که با گسترده تر شدن تحریم های اقتصادی، وضعیت بین المللی و داخلی این کشور به مراتب پیچیده تر شود. از همین رو مقامات ایرانی امیدوارند که نظر مساعد پوتین را در تهران جلب کرده و از فشارهای احتمالی آینده جلوگیری کنند.
روابط اقتصادی دو کشور در طول ده سال گذشته رو به رشد بوده و مبادلات تجاری روسیه و ایران از حدود 550 میلیون دلار در سال 1997 به حدود دو میلیارد دلار در سال گذشته میلادی رسیده است. از مجموع مبادلات تجاری دو کشور، سهم صادرات روسیه به ایران یک میلیارد و 800 میلیون دلار است و ایران تنها 200 میلیون دلار کالا به روسیه صادر می کند. بخش عمده همکاری ایران و روسیه در بخش نظامی بوده و این کشور بر اساس گزارش های منتشر شده، در فاصله سال های بعد از فروپاشی اتحاد شوروی، سه زیر دریایی، 200 تانک تی 72، 20 هواپیمای جنگی سوخو و 8 جنگنده میگ29 به ایران فروخته است. یکی از مهمترین قراردادهای تسلیحاتی در سال های اخیر فروش 29 مجموعه پدافند هوایی "تور، ام، یک" به ایران است که ارزش این قرارداد حدود 700 میلیون دلار بوده است. به تازگی نیز ایران قرارداد خرید پنج فروند هواپیمای مسافر بری روسی "توپولف 204" را با این کشور امضا کرده است. تحریم های اقتصادی آمریکا و ناتوانی ایران در خرید هواپیماهای غربی باعث شده تا این کشور از سر ناچاری به خرید هواپیماهای روسی روی بیاورد. با آنکه ایران چند بندر فعال در کناره جنوبی دریای خزر دارد اما تعداد کشتی های این کشور بسیار محدود است و کشتی های روسی بیشترین سهم حمل و نقل بار را در بنادر ایرانی بر عهده دارند. ایران برای افزایش ظرفیت ناوگان دریایی خود در خزر چهار فروند کشتی شش هزار و 700 تنی از روسیه خریداری کرده است. ظرفیت فعلی ناوگان کشتیرانی ایران در دریای خزر حدود 25 هزار تن است و پیش بینی می شود با استفاده از کشتی های جدید ظرفیت ناوگان ایران به بیشتر از 52 هزار تن برسد با این حال ظرفیت ناوگان کشتیرانی ایران هنوز فاصله بسیاری با روسیه دارد. این کشور با داشتن100 کشتی، صاحب بزرگترین ناوگان دریای خزر است. به نظر می رسد برگزاری اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر در تهران فرصتی را فراهم کرده که مقامات عالی رتبه دو کشور، سوای اختلافاتی که در زمینه استفاده از دریای خزر با یکدیگر دارند، برخی مشکلات و موانع سیاسی و همکاری های اقتصادی را مطرح کنند. ایران البته به دنبال آن است که هم نظر مساعد همسایه شمالی خود را برای اجرای قرارداد بوشهر فراهم کند و هم با زمینه چینی برای گسترش همکاری های اقتصادی و سیاسی، روسیه را به همراهی بیشتر با خود تشویق کرده و از همراه شدن دوباره روسیه با کشورهای غربی برای فشار بیشتر بر ایران و تصویب قطعنامه ای دیگر علیه این کشور ممانعت کند. |
مطالب مرتبط رییس جمهور روسیه وارد تهران شد16 اکتبر، 2007 | ايران پوتین صبح سه شنبه به تهران می رود15 اکتبر، 2007 | ايران جنجال برسر 'احتمال سوءقصد به جان پوتین در تهران'14 اکتبر، 2007 | ايران گفتگوی پوتین با رایس درباره ایران 12 اکتبر, 2007 | جهان 'روسیه مخالف اقدام یکجانبه علیه ایران است'12 اکتبر، 2007 | ايران پوتین: مدرکی از ساخت بمب اتمی در ایران نداریم10 اکتبر، 2007 | ايران | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||