از آخر سال ۲۰۰۳، گروه رويال داچ – شل، بريتيش پتروليوم، اکسون موبيل و شوران تکساکو مجموعا ۹۷ ميليارد دلار سود برده اند

فاضل غيث، تحليلگر انرژی می گويد: "من تحولات اين صنعت را ۱۸ سال دنبال کرده ام ولی هرگز چنين چيزی نديده ام. گويی شرکتهای نفتی دارند اسکناس چاپ می کنند."

نتايج سود چهار شرکت نفتی بزرگ جهان نشان می دهد که اين صنعت در اين اواخر چه عملکرد خوبی داشته است. از آخر سال ۲۰۰۳، گروه رويال داچ – شل، بريتيش پتروليوم، اکسون موبيل و شوران تکساکو مجموعا ۹۷ ميليارد دلار سود برده اند که حدود ۲۴ ميليارد دلار آن به سه ماهه نخست امسال مربوط می شود.

اگرچه بهای نفت خام در روز جمعه ۳۰ آوريل از مرز روانی بشکه ای ۵۰ دلار پايين رفت، اما آقای غيث و ساير تحليلگران نفت انتظار دارند اين شکوفايی دوام داشته باشد، عمدتا به اين دليل که پيش بينی می شود رشد تقاضا بيشتر از عرضه باشد.

بازار داغ  من تحولات اين صنعت را ۱۸ سال دنبال کرده ام ولی هرگز چنين چيزی نديده ام. گويی شرکتهای نفتی دارند اسکناس چاپ می کنند فاضل غيث، تحليلگر انرژی

تام کلوزا، تحليلگر ارشد انرژی در شرکت خدمات اطلاع رسانی قيمت نفت در آمريکا، می گويد: "تا آنجا که می توان آينده را ديد، اوضاع برای پالايشگاه داران اميد بخش به نظر می آيد."

' فشار خون مصرف کنندگان '

اما اين خبر برای مصرف کنندگان انرژی بخصوص در آمريکا که تابستانها به مسافرت می روند، ناخوشايند است زيرا آنها معتقدند همه پول خود را درون باک وسايل نقليه شان ريخته اند.

آقای کلوزا می گويد: "گرانی قيمت نفت باعث می شود فشار خون مردم بالا برود."

البته اگرچه اعداد اعلام شده کلان است، اما سود خالص صنعت نفت چندان بزرگ نيست. در سه ماهه اول سال ۲۰۰۵، ميانگين سود صنعت نفت و گاز طبيعی هشت و نيم درصد بود، ولی بنا به تخمين نشريه بيزنس ويک، متوسط سود تمام صنايع ۹ و دو دهم درصد بوده است.

البته انتظار می رود آمار تمام صنايع افت کند زيرا در هفته های آتی شرکتهای بيشتری سود و زيان خود را اعلام می کنند.

سال گذشته ميانگين سود صنعت نفت و گاز طبيعی هفت درصد و تمام صنايع هفت و دو دهم درصد بود. صنعت خدمات و نرم افزارهای رايانه ای با ۱۵ و شش دهم درصد بيشترين سود را داشتند.

تابع بازار نفت  ما درک می کنيم که مصرف کنندگان نگران قيمتهای بنزين هستند، ولی اين قيمتها تابع بازار است ديويد فوگارتی، تحلیلگر

ديويد فوگارتی، سخنگوی انجمن نفت ايالتهای غربی آمريکا، می گويد: "ما درک می کنيم که مصرف کنندگان نگران قيمتهای بنزين هستند، ولی اين قيمتها تابع بازار است."

تحليلگران همچنين عرضه ناکافی پالايشگاه های نفت آمريکا برای فرونشاندن عطش فزاينده اين کشور به بنزين و نفت کوره را در افزايش قيمت موثر می دانند. هرگاه پالايشگاهی برای سرويس يا به دليل نقص فنی از کار می افتد، اين معضل تشديد می شود.

جورج بوش، رييس جمهور آمريکا هفته پيش توصيه کرد در پايگاه های نظامی بسته آمريکا پالايشگاه های بيشتری ساخته شود تا به افزايش توليد در آينده کمک کند.

' کمر بازار شکست '

کاهش قيمت در خلال هفته گذشته کارشناسان را متقاعد کرده است که بهای نفت حداقل در آينده نزديک بالاتر از مرز ۵۸ دلار نخواهد رفت.

پيتر بوتل، رييس يک شرکت مشاوره انرژی می گويد: "ما کمر اين بازار پراشتها را شکسته ايم."

فشار به اوپک اکسون موبيل، شوران تکساکو و رويال داچ شل توليد خود در سه ماهه نخست سال ۲۰۰۵ را مجموعا ۴۷۴ هزار بشکه در روز کاهش داده اند تا افزايش ۵۰۰ هزار بشکه ای توليد اوپک را تعديل کنند.

از همين حالا به نظر می آيد برخی از شرکتهای نفتی خود را برای کاهش قيمتها آماده کرده اند. اکسون موبيل، شوران تکساکو و رويال داچ شل توليد خود در سه ماهه نخست سال ۲۰۰۵ را مجموعا ۴۷۴ هزار بشکه در روز کاهش داده اند تا افزايش ۵۰۰ هزار بشکه ای توليد اوپک را تعديل کنند.

مارشال استيوز، تحليلگر انرژی از گروه "رفکو" می گويد که اين روند می تواند درد سر ساز شود زيرا ظرفيت عرضه نفت در جهان اندک است و اگر شاهد رشد توليد صادرکنندگان غير اوپک نباشيم، بر عربستان سعودی و ساير اعضای اوپک فشار زيادی وارد خواهد شد.

آقای استيوز پيش بينی می کند بهای نفت در روزهای باقيمانده سال جاری ميلادی بين ۴۵ تا ۵۸ دلار باشد.