الیاس احمدی روزنامه نگار

	جعفر پناهی در آفساید

هنگامی که پس از برپایی اولین جشنواره فیلم فجر در دوره دولت نهم، فیلم آفساید
به کارگردانی جعفر پناهی به نمایش در آمد و سپس از صدور مجوز نمایش عمومی برای آن خوداری شد، این پرسش پیش آمد که مگر این فیلم پروانه ساخت
نگرفته است و مگر فیلم مطابق فیلمنامه تایید شده ساخته نشده است.

در آن دوره جواب این سوال با اشاره به تغییر دولت داده می شد. دولت جدیدی سر کار آمده بود که سیاست های دولت قبلی را خارج از چارچوب های اخلاقی جامعه می دانست و دولت قبلی را متهم به "کوتاهی" می کرد.

تعداد زیادی از کتاب هایی نیز که در دوره دولت قبل مجوز دریافت کرده بودند، هنگامی که برای درخواست اجازه خروج از چاپخانه به وزارت ارشاد نحویل داده می شدند، پشت درهای بسته می ماندند و پاسخ، همین تغییر دولت بود وتغییرسیاستها.

این پرسش و این پاسخ اگرچه برای برخی از روزهای سخت آینده در سینما و فرهنگ حکایت داشت، اما این گمان می رفت که علیرغم سخت گیری در صدور مجوزها، هنگامی که مجوز کاری صادر شد، نوعی ثبات در عرصه فرهنگ به وجود خواهد آمد و اگرچه برخی از فیلم ها و کتاب ها اجازه انتشار و ساخته شدن نخواهد گرفت، اما آن ها که منتشر شود و ساخته شود، بدون مشکل توزیع خواهد شد.

اما دیری نپایید که این گمان از بین رفت و صفی طولانی از کتاب ها و فیلم ها تشکیل شد که با مجوز بررسان و ممیزان دولت نهم ساخته شده بودند اما در همین دولت اجازه توزیع و پخش نداشتند.

	روی جلد انگلیسی کتاب مارکز

این ماجرا باعث زیان مالی شدید بر تهیه کنندگان و کارگردانان سینما و ناشران و نویسندگان کتاب شده و باعث بروز نا امنی و بی ثباتی در بازار می شود.

به همین دلیل ناشران و تهیه کنندگان و دیگر دست اندرکاران فرهنگی نمی توانند برای آینده برنامه ریزی کنند. اکنون موسسات پخش و توزیع فیلم هنگامی که قرار است، فیلمی را به نمایش در بیاورند، تبلیغات قبل از نمایش را در سطح محدودی انجام می دهند، زیرا نگران اند که فیلمشان در آخرین لحظه به سرنوشت فیلمی چون سنتوری ساخته داریوش مهرجویی دچار شود.

هم اکنون سینمای ایران صفی طولانی از فیلم های سینمایی را پشت درهای
بسته ممیزی و سانسور فیلم دارد. ناشران نیز کتاب هایی دارند که تکلیفشان
روشن نیست. این به جز فیلم ها و کتاب هایی است که علیرغم دریافت مجوز از
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی توقیف شده اند و تکلیفشان روشن شده است،
مانند کتاب " دلبرکان غمگین من" مارکز و فیلم "سنتوری".

ارائه فهرستی کامل از کتاب هایی که دچار این وضعیت شده اند، به دلیل عدم
اطلاع رسانی قبل از چاپ درباره کتاب ها ممکن نیست، اما از فیلم ها به خاطر این که قبل از ساخت اطلاع رسانی درباره شان صورت می گیرد، فهرست
کامل تری می توان داد.

در میان فهرست فیلم هایی که با مجوز وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در دوره
جدید ساخته شده ولی پروانه نمایش دریافت نکرده اند، می توان به "آتشکار"
ساخته محسن امیریوسفی اشاره کرد. فیلم قبلی محسن امیریوسفی نیز مجوز نمایش دریافت نکرد.

هم اکنون سینمای ایران صفی طولانی از فیلم های سینمایی را پشت درهای بسته دارد

"تسویه حساب" تهمینه میلانی نیز از جمله فیلمهایی است که قرار بود عید فطر اکران شود اما تا کنون پروانه نمایش دریافت نکرده است.

"نیوه مانگ" بهمن قبادی نیز از جمله فیلمهایی است که علیرغم دریافت پروانه
ساخت، تا کنون پروانه نمایش نگرفته است.

"صد سال به این سالها " به کارگردانی سامان مقدم نیز با این که دارای پروانه ساخت است، اما وزارت ارشاد از دادن پروانه نمایش به ان خوداری میکند. "ترانه تنهایی تهران" ساخته سامان سالور نیز از این دست فیلم هاست.

به این فهرست فیلم های دیگری را نیز می توان اضافه کرد، اما کارگردانان و تهیه کنندگان این فیلم ها هنوز امیدشان را برای پیگیری از دست نداده اند. هم
چنین باید از فیلم های یاد کرد که علیرغم دریافت پروانه ساخت و مطابقت
فیلم ساخته شده با فیلم نامه تایید شده وادار به تغییر و تعدیل فیلم هایشان شده اند که از این میان می توان به فیلم های "دایره زنگی" پریسا بخت آور، "همیشه پای یک زن در میان است" کمال تبریزی و "تیغ زن" علیرضا داود نژاد نام برد.

آیت‌الله علی رازینی که درباره‌ موضوع صدور مجوز نشر کتاب یا ساخت فیلم
و لغو مجوز ها با ایسنا گفت و گو می کرده، گفته است: "ما باید به این قضیه نگاهی جامع داشته باشیم. اصل بر این است که وقتی به کسی مجوز دادیم، حرف ‌مان را پس نگیریم؛ زیرا این امر موجب بی‌اعتمادی مردم به حکومت می‌شود."

او همچنین گفته است که باید برای شخصی که بر اساس مجوز صادره، اقدام به
سرمایه‌گذاری کرده است، جبران خسارت شود.