هوشمند هنرکار کارشناس سينما

بيست و چهارمين جشنواره فيلم فجر، و اولين ماحصل سياستهای مجموعه تازه فرهنگی، با مواجهه با ايام سوگواری محرم، نزديک به دو هفته زودتر آغاز شد تا به طور رسمی در ۹ بهمن ماه و پيش از شروع محرم، جشن سينمای ايران پايان يافته باشد.

در مجلسی که بيش از گذشته سرد و طولانی می نمود، جای بسياری از کارگردانان و بازيگران و دست اندرکاران مطرح و معتبر سينمای ايران خالی بود. چند کليپ و رقص و حرکات فرم گروهی آقايان تنها آرايه های جشن افتتاحيه بود.

طبق برنامه، در مراسم گشايش جشنواره از خسرو سينايی، کارگردان و مستندساز باسابقه سينمای ايران، گلاب آدينه، بازيگر و مجيد انتظامی، آهنگساز تقدير ويژه به عمل آمد و الواحی به ايشان اهدا شد.

مطابق مرسوم، دو سه سخنرانی مسئولان جشنواره و سينمای کشور چاشنی برنامه بود، که با آنکه نسبت به برنامه های مشابه، در اين بخش صرفه جويی معقولی شده بود، اما با وجود سردی مراسم، سخنرانی ها هم دلنشين نمی نمود.

اهداف و بخشهای جشنواره

	در مراسم سرد افتتاحيه، سخنرانی ها هم دلنشين نمی نمود (عکسها از سايت جشنواره فيلم فجر)

اهداف جشنواره ظاهراً چيزی کمتر و فراتر از دوره های گذشته ندارد، با اين حال، توجه به ادبيات کهن و معاصر ايران بار ديگر در جشنواره بيست و چهارم تأکيدشده و سيمرغ ويژه ای نيز در بخش فيلمنامه اقتباسی برای آن درنظر گرفته شده است.

با اين حال، جشنواره بيست و چهارم منظری خواهد بود که تأثيرات و تأثرات سياستهای جديد معاونت سينمايی ارشاد در حوزه سينما و احتمالاً معيارهای تازه دريافت پروانه نمايش را به نمايش خواهد گذاشت.

تنوع بخشهای جشنواره امسال شايد تفاوت ظاهری چندانی با سال گذشته نکرده باشد، اما چه بسا تفاوت ماهوی آن قابل انتظار باشد. بخشهای رقابتی جشنواره امسال شامل: سينمای ايران (فيلمهای بلند و کوتاه)، فيلمهای اول و دوم، سينمای مستند، سينمای بين الملل، سينمای آسيا و سينمای معناگراست؛ که اين آخری، برای دومين سال پياپی است که تحت اين عنوان در برنامه اصلی جشنواره حضور دارد.

از بخشهای جنبی جشنواره می توان به صدسالگی سينمای چين، مرور آثار يوجی يامادا، مرور آثار سيدنی لومت، چشم انداز سينمای آمريکای لاتين، سينمای انيميشن، پنجره ای به آسيا، جشنواره جشنواره ها، نمايشهای ويژه مستند، برگزيده فيلمهای روز جهان و زنگ سينما (نمايش ويژه کودکان در سئانسهای صبح سينماها) اشاره کرد.

امسال به رسم سالهای گذشته، ۱۸ کتاب تازه سينمايی قرار است همزمان با جشنواره منتشر شود، که از اين تعداد هشت عنوان در حوزه سينمای معناگرا و دينی خواهد بود.

سه جشن پايانی برای جشنواره تدارک ديده شده است. مراسم رسمی اختتاميه ۹ بهمن خواهد بود، اما آيين اهدای جوايز بخش بين الملل ۸ بهمن و اهدای جوايز جنبی ۱۰ بهمن برگزار خواهد شد.

گزينش فيلمها

	مجيد انتظامی از جمله هنرمندانی بود که در مراسم افتتاحيه مورد تقدير قرار گرفت

گزينش آثار جشنواره از ميان ۴۵۹ اثر کوتاه و بلند و مستند ايرانی، ۲۶۵ اثر بلند غيرايرانی و ۸۲ فيلم کوتاه و مستند خارجی، از ۴۰ کشور جهان صورت گرفته است؛ که از اين ميان بيش از ۴۰ فيلم بلند خارجی، ۲۰ اثر مستند و کوتاه بين المللی، ۳۰ تا ۳۵ فيلم بلند ايرانی و ۴۰ اثر مستند و ۱۵ فيلم کوتاه داخلی به نمايش درخواهد آمد.

در مجموع ۲۶۵ اثر طی نزديک به ۱۰۰۰ نوبت در ۱۶ سينمای تهران در ايام جشنواره به نمايش در خواهد آمد.

از آثاری که در بخشهای مختلف فيلمهای ايرانی به نمايش درخواهندآمد، می توان به آفسايد (جعفر پناهی)، گفتگو با سايه ها (خسرو سينايی)، مواجهه (سعيد ابراهيمی فر)، سفر به هيدالو (مجتبی راعی)، به نام پدر (ابراهيم حاتمی کيا)، شبانه (اميد بنکدار و کيوان عليمحمدی)، پرونده هاوانا (عليرضا رييسيان)، چهارشنبه سوری (اصغر فرهادی) و کارگران مشغول کارند (مانی حقيقی) اشاره داشت.

در ميان آثار خارجی نيز، فيلمهايی چون آزرده (ماساهيرو کوباياشی ـ ژاپن)، شب بخير و موفق باشی (جرج کلونی ـ آمريکا)، تبر (کوستا گاوراس ـ بلژيک و فرانسه و اسپانيا)، گلهای پژمرده (جيم جارموش ـ آمريکا و فرانسه)، تيغ پنهان (يوجی يامادا ـ ژاپن)، موسيقی ما (ژان لوک گدار ـ فرانسه و سوييس) و قول (چن کايگه ـ چين و هنگ کنگ و ژاپن و کره جنوبی) قابل ذکر است.

به نظر می رسد امسال نيز، گزينش سختگيرانه تری برای انتخاب آثار قابل نمايش در جشنواره، به ويژه در بخش رقابتی درکار بوده است. امری که ظاهراً چند سالی است که جا افتاده و تاحدی موجب ارتقای کيفی جشنواره شده است.

داوران

از داوران بخشهای غيررقابتی سينمای ايران می توان به محمدرضا اصلانی، کيانوش عياری، احمدرضا درويش، عزيزالله حميدنژاد، رسول صدرعاملی، نادر طالب زاده و محمود گبرلو اشاره کرد.

ضمن آن که بخشهای مختلف بين المللی جشنواره نيز با داورانی چون فولکر شلوندروف از آلمان و اميلی يانگ از انگلستان، در کنار رخشان بنی اعتماد، کمال تبريزی و شهريار بحرانی مورد قضاوت قرار خواهد گرفت.

بازار فيلم و مهمانان خارجی

	چند کليپ و رقص و حرکات فرم گروهی آقايان تنها آرايه های جشن افتتاحيه بود

نهمين بازار فيلم و برنامه های تلويزيونی از چهارم تا نهم بهمن در حاشيه جشنواره برپا خواهدبود. به گفته مسئولان بازار، ۷۲ شرکت تهيه کننده و پخش کننده فيلم از ۴۲ کشور جهان، از جمله کشورهای کانادا، انگلستان، آلمان، فرانسه، ايتاليا، ترکيه، قطر، لبنان و شرکتهايی چون MK2 TWT، دويچه وله و فالکون فيلمز در آن حضور خواهند داشت، که با همراهی بيست شرکت توزيع و توليد فيلم ايرانی به عرضه آثار تصويری خود خواهند پرداخت.

همچنين قرار است ۲۷ شرکت خريدار خارجی از کشورهای چون آمريکا، ژاپن، نروژ، آلمان، هلند، فرانسه از اين بازار ديدن کنند. ۷۵ نماينده نيز از جشنواره های جهانی مانند کن، ونيز، تورنتو، مونترال، لوکارنو، نانت و پوسان در ايام جشنواره به ارزيابی آثار نمايش داده شده برای حضور در جشنواره های بين المللی خواهند پرداخت.

در مجموع قرار است حدود ۱۷۰ مهمان خارجی، از نمايندگان جشنواره ها و مؤسسات توزيع و تهيه فيلم تا فيلمسازان و داوران و دست اندرکاران سينمای جهان در ايام جشنواره ميهمان ايران باشند.

عليرضا رضاداد، بازمانده از دولت قبلی، همچنان سکان مديريت جشنواره بيست و چهارم را در دست دارد که توسط معاونت سينمايی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزار می شود.