حکومت طالبان تحصیل زنان را در موسسه‌های پزشکی ممنوع کرد

منابعی در وزارت صحت عامه/بهداشت حکومت طالبان در گفت‌وگو با بی‌بی‌سی «ممنوعیت تحصیل دختران در انستیتوت‌های علوم پزشکی در افغانستان» را تایید کردند.

تصاویری از اعتراض دختران دانشجو و حضورشان در مقابل درهای بسته این موسسه‌ها در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده و به دست بی‌بی‌سی فارسی رسیده است. در تصاویر دیده می‌شود که شماری از این دانشجویان پس از شنیدن این خبر اشک می‌ریزند.

شماری از دانشجویان این انستیتوت‌ها هم در گفتگو با بی‌بی‌سی فارسی گفتند که مسئولان موسسه‌ها به آنها امروز (سه‌شنبه ۱۳ قوس/آذر) گفته ‌اند که «تا اطلاع ثانی کلاس‌های درسی تعطیل است.»

انستیتوت‌های پزشکی که شامل رشته‌های قابلگی/مامایی، پرستاری، آزمایشگاه، دندان و داروسازی است، تنها مراکز تحصیلات عالی و نیمه‌عالی بود که دختران در افغانستان پس از بسته شدن دانشگاه‌ها، فرصت تحصیل در آن را داشتند. بسیاری از دختران پس از محرومیت از تحصیل در رشته‌های دیگر به سراغ این انستیتوت‌ها رفته بودند.

وزارت تحصیلات عالی طالبان در ماه دسامبر سال ۲۰۲۲ اعلام کرد که زنان و دختران «تا اطلاع ثانوی» نمی‌توانند در دانشگاه‌های دولتی و خصوصی ادامه تحصیل دهند که واکنش‌‎ها و محکومیت‌های گسترده جهانی را در پی داشت.

خسرو یوسفزی، معاون پیشین شورای پزشکی افغانستان، به بی‌بی‌سی گفته است که در سراسر این کشور ۱۷۵ انستیتوت طب نیمه عالی خصوصی فعالیت دارند.

او می‌گوید آمار دقیق دانشجویان در دست نیست، اما تخمین زده می‌شود که در هر انستیتوت حداقل ۱۰۰ دختر مشغول آموزش باشند.

او که به عنوان معاون شورای طبی در حکومت طالبان هم مدتی کار کرده، می‌گوید در ۱۲ ولایت هم انستیتوت‌های دولتی طب نیمه عالی است.

به گفته او، «افغانستان عملا با کمبود شدید دکتر زن و پرستار و قابله روبرو است و مسدود کردن این مراکز تحصیلی می‌تواند افغانستان را با کمبود شدید کارمندان صحی روبرو کند.»

واکنش‌ها به ممنوعیت تازه طالبان برای دختران

ممنوعیت تحصیل دختران برای تحصیل در انستیتوت‌های علوم پزشکی واکنش‌های گسترده در شبکه‌های اجتماعی میان کاربران افغان داشته است.

شمار زیادی از شنیدن این خبر ابراز تاسف کرده و آن را نشان‌دهنده «عمق دشمنی طالبان با زنان» خوانده‌اند.

شماری دیگر هم به آمار بالای مرگ‌و میر مادران اشاره کرده و پرسیدند که «پس از این حکم تازه، ارائه خدمات پزشکی به زنان در افغانستان چگونه خواهد بود و مشکل کمبود پزشکان زن چطور حل خواهد شد؟»

شماری از فعالان حقوق زن هم با منتشر کردن پیام‌هایی به این حکم اعتراض کرده‌اند.

تصمیم تازه طالبان، واکنش‌های بین‌المللی هم به دنبال داشته است.

رابرت دکسن، کاردار سفارت بریتانیا برای افغانستان در پستی در شبکه ایکس از این موضوع به‌شدت ابراز نگرانی کرد:

«این توهین دیگری به حق زنان برای تحصیل است و دسترسی زنان و کودکان افغان به مراقبت‌های بهداشتی را بیشتر محدود خواهد کرد.»

ممنوعیت تحصیل در مدارس و دانشگاه‌ها برای دختران افغانستان

موضوع آموزش دختران و فرامین مربوط به زنان در سطح رهبری طالبان از زمان روی کار آمدن دوباره آنها یکی از جنجال برانگیزترین موضوعات بوده و سبب نگرانی شدید از حذف زنان از زندگی اجتماعی و کاری افغانستان شده است.

دختران و زنان افغان تا کنون نه تنها حق آموزش بالاتر از صنف ششم و رفتن به دانشگاه‌ها را ندارند آن‌ها همچنین از کار در موسسات و سازمان‌های غیردولتی داخلی و خارجی نیز منع شده‌اند.

یونیسف به بی‌بی‌سی گفته است که تعداد کلی دخترانی که از سال ۲۰۲۱ مشمول دستور ممنوعیت از تحصیل قرار گرفته‌اند بیش از ۱.۴ میلیون نفر است.

از جمله این دختران، ۳۳۰۰۰۰ دختر هستند که در سال ۲۰۲۳ کلاس ششم را به پایان رساندند و امسال نمی‌توانند به تحصیل خود ادامه دهند.

سازمان ملل و جامعه جهانی بارها تاکید کردند که یکی از شروط اساسی برای بررسی به رسمیت شناختن حکومت طالبان حق آموزش و کار برای زنان و دختران در افغانستان است.

علیرغم فشارهای جهانی طالبان تاکنون هیچ دستوری را که برای محدودیت زنان صادر کرده‌اند، لغو نکرده‌اند.