اولین امام جماعت آشکارا همجنس‌گرای جهان که به قتل رسید که بود؟

محسن هندریکس در مسجد «حلقه درونی» در وینبرگ، کیپ تاون، آفریقای جنوبی، در سپتامبر ۲۰۱۶

منبع تصویر، AFP

    • نویسنده, لبو دیسه‌کو
    • شغل, خبرنگار ادیان جهانی، سرویس جهانی بی‌بی‌سی

شاید این سرنوشت محسن هندریکس بود که امام مسجد شود، کسی که به تازگی به ضرب گلوله در آفریقای جنوبی کشته شد.

او که خود نوه یک امام بود، از همان کودکی می‌دانست می‌خواهد وقتی بزرگ شد درباره اسلام مطالعه کند.

آنچه انتظارش را نداشت این بود که روزی تبدیل به صدایی برای مسلمان جامعه ال‌جی‌بی‌تی‌کیو در کشورش و سراسر قاره آفریقا شود.

او مردی بود که به آرامی سخن می‌گفت اما وقتی در سال ۲۰۱۹ با او مصاحبه کردم، می‌توانستم قدرتی خاموش را در صدایش تشخیص دهم.

او معتقد بود که خالقش او را با تمام ویژگی‌هایش، از جمله تمایل جنسی‌اش، می‌پذیرد. از نگاه او اساس اسلام بر پذیرفتن انسان‌ها است، نه طرد آن‌ها.

او به من گفت هویت جنسی‌اش بخشی از وجود اوست؛ چرا الله او را به خاطر آنچه هست، از خود براند؟

هندریکس در این مکالمه تلفنی اصرار داشت که مسجد او تنها مکانی برای مردان همجنس‌گرا نیست.

او دوست داشت این مسجد، مکانی باشد برای تمام گروه‌های به حاشیه رانده‌شده ازجمله کارگران جنسی.

در این مسجد زنان و مردان در کنار هم نماز می‌خوانند و گاهی زنان امامت نماز جماعت را بر عهده دارند.

او باور داشت که آموزه‌های اسلامی زمینه‌ای برای هم‌زیستی همه افراد فراهم می‌کند.

اما نکته قابل تامل این بود که در زمان گفت‌وگوی ما، مسجدی که در ابتدا در خانه‌اش تاسیس شده بود، به دلیل مخالفت برخی از ساکنان محلی، در جست‌وجوی مکان جدیدی بود.

هندریکس که به گفته خودش در خانواده‌ای مسلمان با باورهای سنتی زاده شده بود، از همان ابتدا می‌دانست که با بقیه پسرها فرق دارد.

در مستندی به نام رادیکال، محصول سال ۲۰۲۲، او توضیح می‌دهد که سخنرانی‌های پدربزرگش را به خاطر می‌آورد که به مردم می‌گفت، افرادی مانند او به جهنم خواهند رفت.

او سعی کرد در مسیری که از او انتظار می‌رفت پیش برود و با یک زن ازدواج کند. ازدواج او شش سال دوام آورد. آن‌ها صاحب سه فرزند شدند اما در نهایت طلاق گرفتند.

محسن هندریکس در مسجد «حلقه درونی»، در وینبرگ، کیپ تاون، آفریقای جنوبی، در سپتامبر ۲۰۱۶

منبع تصویر، AFP

توضیح تصویر، برای مسلمانان همجنس‌گرا در سراسر قاره آفریقا، محسن هندریکس به عنوان فردی پیشگام به یاد خواهد ماند، اما همه با دیدگاه او موافق نبودند

او در سال ۱۹۹۶ همجنس‌گرا بودن خود را آشکار کرد و به دنبال آن یک گروه حمایتی زیرزمینی برای مردان مسلمان همجنس‌گرا تشکیل داد که «حلقه درونی» نام داشت.

بعدها، پس از آنکه یکی از دوستانش خطبه‌ای محلی را شنید که همجنس‌گرایی را محکوم می‌کرد، تصمیم گرفت فضایی فراگیر برای عبادت ایجاد کند.

او در ۲۱ سالگی به پاکستان رفت و در آنجا به مطالعه و تحصیل اسلام مشغول شد.

بخشی از انگیزه او این بود که بفهمد چرا خداوند باید او را به دلیل هویت جنسی‌اش که در آن نقشی نداشته، از خود طرد کند.

سال‌ها بعد، او توانست بین ایمان مذهبی و همجنس‌گرا بودن در درون خود آشتی برقرار کند اما دیدگاه او مورد قبول بسیاری نبود.

در سال ۲۰۲۲ شورای قضایی مسلمانان آفریقای جنوبی اعلام کرد مسلمانانی که وارد رابطه با همجنس می‌شوند، «خود را از دامن اسلام جدا کرده‌اند».

هندریکس در متنی در پاسخ به این موضع‌گیری نوشت هدف از شریعت اسلام «حفظ و نگهداری از زندگی، حقوق و کرامت انسانی تمام افرادی است که یک جامعه را تشکیل می‌دهند».

شورای قضایی مسلمانان آفریقای جنوبی در واکنش به قتل هندریکس گفت: «هرچند ما به‌طور مکرر اعلام کرده‌ایم که مواضع محسن با آموزه‌های اسلام مغایرت دارد، قتل او و هرگونه عمل خشونت‌آمیز که جامعه ال‌جی‌بی‌تی‌کیو را هدف قرار دهد محکوم می‌کنیم.»

این شورا افزود که «به عنوان اعضای جامعه‌ای دموکراتیک و کثرت‌گرا، همچنان بر اصل هم‌زیستی مسالمت‌آمیز و احترام متقابل، حتی در میان دیدگاه‌های متفاوت، پایبند دارد.»

برای مسلمانان همجنس‌گرا در سراسر قاره آفریقا، محسن هندریکس به‌عنوان پیشگامی به یاد خواهد ماند که پیام آنچه را خود «اسلام مبتنی بر شفقت» می‌نامید، تبلیغ می‌کرد.

رویکرد او بر این باور استوار بود که خداوند آن‌ها را صرف‌نظر از اینکه چه کسی را دوست دارند و فارغ از هویتشان، دوست دارد.

هندریکس

منبع تصویر، RODGER BOSCH/AFP via Getty Images

خودروی حامل محسن هندریکس صبح شنبه ۱۵ فوریه ۲۰۲۵ در نزدیکی شهر جنوبی گکیبرها (که پیش‌تر به نام پورت الیزابت شناخته می‌شد) مورد حمله قرار گرفت.

پلیس در بیانیه‌ای اعلام کرد: «دو مرد نقاب‌دار از یک خودرو پیاده شدند و چندین گلوله به سمت یک وسیله نقلیه شلیک کردند.»

جزئیات این حمله بر اساس تصاویری که توسط دوربین‌های مداربسته ضبط شده و در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد، روشن شده است.

این تصاویر نشان می‌دهد که یک خودرو متوقف شده و مسیر خودروی حامل هندریکس را مسدود می‌کند. بنا به گفته پلیس، در زمان حمله محسن هندریکس در صندلی عقب نشسته بود.

زاویه فیلم دوربین مداربسته آنچه را که از یک سمت خیابان رخ داده نشان می‌دهد؛ جایی که مهاجم از خودرو پیاده شده، به سمت خودروی هندریکس دویده و چندین بار به شیشه عقب آن شلیک می‌کند.