سکس در قبال وعده طلا؛ سوءاستفاده از کودکان در معادن غیرقانونی

این گزارش حاوی جزئیاتی است که ممکن است برای برخی مخاطبان آزاردهنده باشد.

برای جاناتان، که شش ماه طاقت‌فرسا را در زیرزمین یک معدن طلای متروکه در آفریقای جنوبی زندگی و کار کرده بود، تکان‌دهنده‌ترین چیزی که دیده بود، سوءاستفاده‌هایی بود که از کودکان می‌شد.

کنش‌گران می‌گویند که گروهی از کودکان به عنوان نیروی کار ارزان به کار گرفته می‌شوند، اما برخی دیگر را مشخصاً برای سوءاستفاده جنسی به معادن می‌برند.

جاناتان، که اکنون در آستانه سی‌سالگی است، با وعده کسب درآمد آسان به آفریقای جنوبی مهاجرت کرده بود تا در یکی از ده‌ها معدن متروکه‌ای کار کند که شرکت‌های چندملیتی به دلیل سود نداشتن‌شان آن‌ها را تعطیل کرده بودند.

ما هویت کامل او را مخفی نگه می‌داریم چون می‌ترسد باندهای تبهکار خشنی که صنعت معادن غیرقانونی را اداره می‌کنند، به خاطر صحبتش با رسانه‌ها، از او انتقام بگیرند.

آنچه بر سر این نوجوانان می‌آمد، پس از آن افشا شد که در اواخر سال گذشته و در جریان محاصره پلیس، ده‌ها معدنچی غیرقانونی در نزدیکی شهر استیلفونتین کشته شدند.

جاناتان با لحنی آرام و محکم، از گرمای طاقت‌فرسا، ساعت‌های طولانی کار و کمبود غذا و مکان خواب مناسب می‌گوید که به مرور بدنش را تحلیل برده بود.

اما بلایی که بر سر معدنچیان زیر سن قانونی در مجرای معدنی که جاناتان در آن کار می‌کرد می‌آمد، هرگز از ذهن او پاک نمی‌شود.

«در معدن بچه‌هایی را می‌دیدم، در واقع نوجوانانی بین پانزده تا هفده سال.»

«دیگر معدنچیان گاهی از آن‌ها سوءاستفاده می‌کردند. وضعیت ترسناکی بود و من از دیدنشان ناراحت می‌شدم.»

او می‌گوید که معدنچیان بزرگسال به نوجوانان تجاوز می‌کردند و وعده می‌دادند در ازای رابطه جنسی، سهمی از طلایی را که پیدا کرده بودند، به آن‌ها بدهند.

اگر آن بچه سخت نیازمند پول باشد، تن به خطر می‌دهد.»

جاناتان تعریف می‌کند که چگونه کودکان برای در امان ماندن از خشونت، به سراغ گروه‌های معدن‌چی می‌رفتند، اما «همان گروه‌ها هم در برابر حمایت‌شان، شرط و شروط و خواسته‌هایی داشتند».

در مواردی، رابطه جنسی ابزار تنبیه علیه نوجوانانی می‌شد که از پس انجام وظایف محول‌شده در گروه برنمی‌آمدند.

جاناتان می‌گوید کودکانی که در آن معدن کار می‌کردند همگی از کشورهای دیگر آمده بودند و هیچ درکی از جهنمی که پا در آن گذاشته بودند نداشتند.

ماخوتلا سِفولی، پژوهشگر و کنش‌گر حوزه استخراج معدن، روایت‌های مربوط به سوءاستفاده از کودکان در معادن را تأیید می‌کند.

او می‌گوید باندهای تبهکار عمداً کودکان را هدف قرار می‌دهند تا آن‌ها را در معادن غیرقانونی سراسر آفریقای جنوبی به کار بگیرند.

بسیاری از این کودکان از کشورهای اطراف ربوده شده و قربانی قاچاق انسان می‌شوند. وعده‌های دروغین استخدام در معادن رسمی، آن‌ها را به دام می‌کشد.

آقای سِفولی می‌گوید: «گذرنامه‌هایشان به محض ورود به آفریقای جنوبی گرفته می‌شود … همه می‌دانند که از این پسران نوجوان در آن‌جا سوءاستفاده می‌شود.»

بی‌بی‌سی با چند معدن‌چی گفت‌وگو کرده که در دست‌کم دو معدن غیرقانونی دیگر کار کرده‌اند؛ آن‌ها تأیید کرده‌اند که در همان معادنی که کار می‌کردند، شاهد سوءاستفاده از کودکان بوده‌اند.

تِسپو (نام واقعی او نیست) می‌گوید خودش دیده که مردان بزرگسال، پسرهای نوجوان را در اعماق زمین به رابطه جنسی وادار می‌کردند.

«در برخی موارد، آن‌ها این کار را برای پول انجام می‌دادند. عده‌ای تنها با همین هدف جذب می‌شوند، چرا که کار جنسی در زیر زمین سود مالی قابل توجهی دارد.»

او می‌افزاید که این سوءاستفاده‌ها و آزارهای جنسی تأثیرات بسیار مخربی بر روان این کودکان گذاشته بود.

«رفتارشان تغییر می‌کند و دیگر نمی‌توانند به کسی اعتماد کنند. نمی‌گذارند به آن‌ها نزدیک شوی، چون حس می‌کنند دیگر هیچ‌کسی قابل اعتماد نیست.»

صنعت استخراج غیرقانونی معادن در آفریقای جنوبی سال گذشته پس از درگیری نیروهای پلیس با معدنچیان در معدن طلای بافلسفونتین، واقع در نزدیکی شهر استیلفونتین در استان شمال‌غربی، در صدر اخبار جهانی قرار گرفت.

به گفته دولت، استخراج غیرقانونی معادن در سال گذشته ۳/۲ میلیارد دلار به اقتصاد آفریقای جنوبی زیان وارد کرد و مسئولان در تلاش برای مهار آن بوده‌اند.

دولت در دسامبر ۲۰۲۳ عملیاتی با نام «والا اومگودی» به معنی «سوراخ را ببند» آغاز کرد و وعده داد با باندهای تبهکار برخوردی سخت‌گیرانه داشته باشد.

در این عملیات، پلیس میزان آب و غذایی را که به معدن استیلفونتین فرستاده می‌شد محدود کرد تا به گفته یکی از وزرا، معدن‌چیان غیرقانونی را بیرون بکشد. مسئولان می‌گویند که این افراد به خاطر ترس از بازداشت حاضر به بیرون آمدن نبودند.

طولی نکشید که فیلم‌هایی از داخل معدن منتشر شد؛ در این فیلم‌ها ده‌ها مرد لاغر و نحیف دیده می‌شدند که التماس می‌کردند کسی نجات‌شان بدهد. در ویدیوها چندین ردیف کیسه‌های جنازه هم دیده می‌شد. در نهایت، دادگاه به مسئولان دستور داد تا این معدن‌چیان را نجات دهد.

در میان کسانی که از معدن بیرون آورده شدند، بسیاری ادعا کردند که زیر سن قانونی هستند؛ اما از آنجا که شماری از آن‌ها مهاجرانی بدون مدرک شناسایی بودند و سندی برای اثبات سنشان وجود نداشت، مسئولان برای تخمین سن واقعی آن‌ها از آزمایش‌های پزشکی استفاده کردند.

«اداره توسعه اجتماعی» با این آزمایش‌ها تأیید کرد که ۳۱ نفر از معدن‌چیان نجات‌یافته استیلفونتین کودک بوده‌اند. همه آن‌ها شهروند موزامبیک بودند و در ماه نوامبر، ۲۷ نفر از آن‌ها به کشورشان بازگردانده شدند.

«سازمان نجات کودکان آفریقای جنوبی» به ترجمه برخی مصاحبه‌های معدن‌چیان زیر سن قانونی و نیروهای نجات کمک کرد.

گوگو خابا، مدیرعامل این سازمان خیریه، به بی‌بی‌سی گفت: «آن‌ها دچار آسیب‌های روانی می‌شدند چون بعضی‌شان شاهد سوءاستفاده جنسی از دیگران هم بودند.»

«تنها این احساس که ممکن است نتوانند از آن‌جا بیرون بیایند، کودکان را از نظر روانی نابود می‌کرد.»

«معدن‌چیان بزرگسال ابتدا با وانمود کردن به علاقه‌مندی به این کودکان، آن‌ها را جذب می‌کردند.»

خانم خابا می‌گوید کودکان مجبور می‌شدند با بزرگسالان اعمال جنسی انجام دهند و روزهای پی در پی به آن‌ها تجاوز می‌شد.

«گاهی می‌بینی که یک بزرگسال سه یا چهار کودک را دارد که همین کار را با همه آن‌ها انجام می‌دهد.»

خانم خابا می‌گوید باندهای معدن‌کاری کودکان را استخدام می‌کنند چون کنترل‌شان راحت‌تر و هزینه‌شان کمتر است.

«وقتی به یک کودک می‌گویید: «روزی ۲۰ رَند (حدود یک دلار) بهت می‌دهم»، واقعاً درک درستی از معنایش ندارد. بزرگ‌ترها گاهی از کار سر باز می‌زنند، اما کودکان راهی برای مخالفت ندارند. برای همین، به‌کار گرفتن یک کودک خیلی آسان‌تر است؛ راحت‌تر می‌شود کودکی را که صدایش به جایی نمی‌رسد، با خود به آن‌جا برد.»

او می‌گوید علاوه بر سوءاستفاده مالی، باندهایی هستند که کودکان را مخصوصاً برای رابطه جنسی جذب می‌کنند.

بسیاری از معدن‌چیان غیرقانونی ماه‌ها زیر زمین می‌مانند و به ندرت به سطح زمین می‌آیند. بازارهایی در اعماق زمین به وجود می‌آید که هر چیزی که نیاز دارند فراهم می‌کند.

«بیشتر کودکان برای اینکه به برده‌ جنسی تبدیل شوند قاچاق می‌شوند. دلالی هست که پول را می‌گیرد و این یعنی هر روز این کودک به‌عنوان کارگر جنسی مورد استفاده قرار می‌گیرد.»

بی‌بی‌سی از پلیس و اداره توسعه اجتماعی پرسید آیا کسی به خاطر اتهامات مربوط به سوءاستفاده جنسی تحت پیگرد قرار خواهد گرفت یا نه، اما آن‌ها به درخواست‌های ما پاسخ ندادند.

یک منبع مطلع که روی پرونده معدن‌چیان استیلفونتین کار می‌کند گفت بسیاری از کودکان تمایلی به شهادت دادن نداشتند.

در همین حال، صنعت استخراج غیرقانونی معادن رونق دارد و به فعالیت خود ادامه می‌دهد.

با توجه به وجود حدود ۶۰۰۰ معدن خالی که احتمالا قابل بهره‌برداری هستند، این صنعت غیرقانونی به‌زودی پایان نمی‌یابد و هزاران کودک آسیب‌پذیر همچنان در معرض خطر باقی می‌مانند.