واکنش آمریکا به قرارداد ایران و هند برای توسعه بندر شهید بهشتی چابهار: احتمال تحریم هست

ساعاتی پس از امضای قرارداد ۱۰ ساله ایران و هند برای تجهیز و بهره‌برداری از بندر شهید بهشتی چابهار، ایالات متحده آمریکا درباره احتمال تحریم‌ هر کشوری هشدار داد که به معامله تجاری با ایران بیندیشد.

این توافق را مهرداد بذرپاش وزیر راه و شهرسازی و ساربانادا سونووال وزیر کشتیرانی هند در تهران، دوشنبه ۱۳ مه، امضا کردند.

ایران و هند در سال ۲۰۱۶ برای توسعه بندر مهم استراتژیک چابهار در نزدیکی مرز ایران با پاکستان قراردادی امضا کرده بودند و دیروز یک قرارداد بلندمدت برای توسعه بیشتر آن امضا کردند.

وزیر بنادر و کشتیرانی هند امضای این قرارداد را «لحظه‌ای تاریخی در روابط هند و ایران» خواند.

مهرداد بذرپاش هم امضای این قرارداد را «جرقه‌ای برای شروع توسعه روابط تجاری بین دو کشور» خواند.

اما این احتمالا موجب نارضایتی ایالات متحده آمریکا خواهد شد که بیش از ۶۰۰ تحریم برای نهادهای مرتبط با ایران در سه سال گذشته اعمال کرده است.

ودانت پاتل، معاون سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، در پاسخ به پرسشی درمورد این توافق گفت که تحریم‌های آمریکا همچنان پابرجا هستند:

«هر نهاد یا شخصی که به معامله تجاری با ایران بیندیشد، باید از خطرات بالقوه‌ای که خود را در معرض آن قرار می‌دهد و خطر بالقوه تحریم‌ها آگاه باشد.»

هند هنوز به این اظهارات واکنشی نشان نداده است.

هند عملیات بندر چابهار را در اوخر سال ۲۰۱۸ به عهده گرفت. این بندر یک مسیر ترانزیت برای کالاها و محصولات به افغانستان و آسیای مرکزی برای هند باز می‌کند که مسیر زمینی از طریق پاکستان را دور می‌زند. دو همسایه، هند و پاکستان، روابط پرتنشی دارند.

وزیر کشتیرانی هند این قرارداد را بخشی از برنامه‌های تجاری نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، در ایجاد یک مسیر تجاری جایگزین برای دسترسی به ایران، افغانستان، اوراسیا و کشورهای آسیای میانه خواند.

مقام‌های هند می‌گویند تاکنون ۲/۵ میلیون تن گندم و ۲ هزار تن حبوبات از هند از طریق بندر چابهار به افغانستان ارسال شده است.

مهرداد بذرپاش هم گفت که دسترسی هند به افغانستان و آسیای میانه، ترکیه، آذربایجان، گرجستان و سوریه از چابهار و از طریق شبکه ریلی جاده‌ای ایران از مزیت‌های این پروژه است.

به گفته وزیر راه و شهرسازی ایران، بر اساس این قرارداد، هند ۱۲۰ میلیون دلار در تامین تجهیزات راهبردی بندر و همچنین ۲۵۰ میلیون دلار در زیرساخت‌های حمل‌ونقل سرمایه‌گذاری خواهد کرد، که ارزش قرارداد را به ۳۷۰ میلیون دلار می‌رساند.

بندر شهید بهشتی به عنوان دومین بندر مهم چابهار در سال ۱۳۶۱، همزمان با جنگ ایران و عراق و با تاکید بر ضرورت داشتن بندر در خارج از تنگه هرمز و خلیج فارس، احداث شد.

سوبرامانیام جایشانکار، وزیر امور خارجه هند، گفت که این توافق «مسیر سرمایه‌گذاری‌های بزرگتر در این بندر را باز می کند».

با وجود این که تحریم‌های آمریکا این روند را کند کرده است در سال‌های گذشته بخشی از این تحریم‌ها «به دلایل بشردوستانه» برداشته شدند.